και ευρίσκονται εντός της υπαρκτής, αλλά δυστυχώς ακήρυκτης, Ελληνικής ΑΟΖ.
Οπως παρατηρεί η Μύρνα Νικολαίδου σε πρόσφατο άρθρο της στο Energia.gr, “η κίνηση -της Άγκυρας- δεν ήρθε ως κεραυνός εν αίθρια. Ηταν η αναμενόμενη απάντηση στα Ελληνικά θαλάσσια πάρκα στις Νότιες Κυκλάδες και τον εθνικό Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό (ΘΧΣ). Στη ζώνη ανάμεσα σε Λήμνο και Σαμοθράκη, η Τουρκία πιάνει ξανά το νήμα των διεκδικήσεων του 1973 που έβγαζε την TPAO στο Αιγαίο με αφορμή (την ανακάλυψη) τα πετρέλαια της Θάσου (στον Πρίνο). Στο δε τόξο Ρόδου-Καστελλόριζου, το τουρκικό πάρκο επιχειρεί να εξαφανίσει τα δικαιώματα του ακριτικού νησιού, «κουμπώνοντας» ευθέως πάνω στο τουρκολιβυκό μνημόνιο (του 2019) και τη λογική της Θαλάσσιας Πατρίδας. Πρόκειται για ένα εξόφθαλμο διπλωματικό μαξιμαλισμό».
Θα πρέπει κάποιος να είναι τυφλός για να μην παρατηρήσει τις σταδιακές και πολύ συγκεκριμένες κινήσεις της Τουρκίας σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο τα τελευταία πενήντα χρόνια που αποβλέπουν στον ακρωτηριασμό και απόλυτη περικύκλωση του Ελληνικού θαλάσσιου χώρου. Με βάση το αφήγημα Νταβούτογλου περί στρατηγικού βάθους όλες οι κινήσεις της Άγκυρας εντάσσονται στο όραμα της αναβίωσης της πάλαι ποτέ Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, με πρωταρχικό στόχο την αρπαγή του θαλάσσιου πλούτου της Μεσογείου. Μέχρι σήμερα και παρά τις ενστάσεις της Ελλάδος, της Κύπρου και τις επίσημες καταγγελίες στον ΟΗΕ, η Άγκυρα δεν έχει κάνει ούτε μισό βήμα πίσω από τις απαιτήσεις της, οι οποίες προοδευτικά επαυξάνονται και θεσμοθετούνται στο εσωτερικό δίκαιο.
Με το που ανακοινώθηκαν τα Προεδρικά Διατάγματα για την θεσμοθέτηση των Τουρκικών θαλασσίων πάρκων το ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών εξέδωσε ανακοίνωση (16/8) όπου μεταξύ άλλων επισημαίνει, ότι « στο μέτρο που τα εν λόγω πάρκα καταλαμβάνουν διεθνή ύδατα, η εγκαθίδρυση τους είναι παράνομη, καθώς κανένα Κράτος δεν έχει το δικαίωμα,σύμφωνα με το Δίκαιο της Θάλασσας, να προβαίνει μονομερώς στην εγκαθίδρυση θαλάσσιων προστατευόμενων περιοχών σε περιοχές εκτός εθνικής δικαιοδοσίας. Περαιτέρω, τα εν λόγω θαλάσσια πάρκα είναι παράνομα στο βαθμό,που εκτείνονται εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας.Πρόκειται,συνεπώ ς, για ενέργεια η οποία δεν παράγει κανένα απολύτως έννομο αποτέλεσμα τόσο ως προς τα διεθνή ύδατα, όσο και ως προς τα δικαιώματα μας στην ελληνική υφαλοκρηπίδα.»
Στην συνέχεια η ανακοίνωση του ΥΠΕΞ τονίζει, ότι « η μονομερής θέσπιση από την Τουρκία «εθνικών» θαλασσίων πάρκων και σε περιοχές εκτός δικαιοδοσίας της δεν μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένα, ούτε να επηρεάσει καθ´οιονδήποτε τρόπο δικαιώματα που απορρέουν από το Διεθνές Δίκαιο»
Ομως, η τελευταία αυτή κίνηση της Άγκυρας στο Αιγαίο και την Ανατ.Μεσόγειο κάνει ακριβώς αυτό. Δηλαδή, δημιουργεί ακόμα ένα τετελεσμένο και μάλιστα το περιβάλλει με τον επίσημο μανδύα Προεδρικού Διατάγματος όπως ακριβώς σχεδιάζει να πράξει και με την προβλεπόμενη θεσμοθέτηση της Γαλάζιας Πατρίδας. Με τα Τουρκικά θαλάσσια πάρκα να αποτελούν το επιστέγασμα ολόκληρης σειράς παράνομων ενεργειών ( βλέπε θεώρημα γκρίζων ζωνών στο Αιγαίο , Τούρκο-Λιβυκό μνημόνιο,ανακήρυξη Γαλάζιας Πατρίδας) και καθαρά προκλητικών ενεργειών ( παρεμπόδιση ερευνών υδρογονανθράκων στο Β.Αιγαίο, παρεμπόδιση ερευνών πόντισης ηλεκτρικού καλωδίου Ελλάδος-Κύπρου, παρεμπόδιση πόντισης καλωδίου οπτικών ινών, συστηματική παρενόχληση αλιείας)
Συνολικά θεωρούμενα όλα τα ανωτέρω οδηγούν στο συμπέρασμα ότι απώτερος στόχος της Τουρκίας είναι ο έλεγχος κάθε οικονομικής δραστηριότητας στις ελληνικές θάλασσες. Κάτι που εν μέρει το έχει καταφέρει αφού προκειμένου να προχωρήςουν οικονομικές και εμπορικές δραστηριότητες στο Αιγαίο και ευρύτερα οι υπεύθυνες ελληνικές εταιρείες καταφεύγουν σε συνεργασίες με μεγάλες πολυεθνικές αποβλέποντας στην διπλωματική στήριξη των εμπλεκομένων κρατών.
Μέχρι σήμερα οι αντιδράσεις διαδοχικών ελληνικών κυβερνήσεων στις προκλήσεις της Άγκυρας περιοριζόντουσαν σε επίσημες ανακοινώσεις του ΥΠΕΞ, σε ρηματικές διακοινώσεις και ενίοτε σε καταγγελίες στα Ηνωμένα Έθνη, όλα μέρος μιας συνεπούς κατευναστικής πολιτικής.Με αποκορύφωση την Συμφωνία των Αθηνών ( 12/2022) που όμως αντί να οδηγήσει σε « ήρεμα νερά» όπως ήταν ο διακηρυγμένος στόχος της, έχει ανοίξει την όρεξη της Τουρκίας για ακόμα περισσότερες διεκδικήσεις και τετελεσμένα εις βάρος της χώρας μας.

Η ΑΟΖ Ελλάδος και Κύπρου (πηγή: Άγγελος Συρίγος, Θάνος Ντόκος «Τουρκικές διεκδικήσεις σε Αιγαίο και Aνατολική Μεσόγειο – Αλφαβητάρι των ελληνοτουρκικών σχέσεων», εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ» - ΕΙΔΙΚΉ ΈΚΔΟΣΗ 2020, σελ. 53)
Για αυτό σε πρόσφατη παρέμβαση μας ( βλέπε αρθρογραφία μας στην Ναυτεμπορική 25/6 και στο Το ΒΗΜΑ 28/6) εισηγούμαστε την άμεση ανακήρυξη ΑΟΖ, μέσω της έκδοσης Προεδρικού Διατάγματος, σε όλο το εύρος και πλάτος των Ελληνικών θαλασσών βάσει των προβλέψεων του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας ( UNCLOs) Με την ταυτόχρονη δημοσίευση σχετικού χάρτη, το κλείσιμο των Κόλπων, την ανακοίνωση συντεταγμένων και την αποστολή προσκλήσεων προς όλες τις όμορες χώρες,συμπεριλαμβανομένης και της Τουρκίας, σε διαπραγματεύσεις για την οριοθέτηση των θαλασσίων συνόρων που προκύπτουν από την ΑΟΖ.
Εδώ που έφθασαν τα πράγματα με την μια προκλητική ενέργεια της Άγκυρας να διαδέχεται την άλλη η μόνη αξιόπιστη, δυναμική και ρεαλιστική απάντηση από πλευράς Αθήνας είναι η ανακήρυξη ΑΟΖ. Στην ενέργεια της αυτή η Ελλάδα έχει υπέρ της μια ολόκληρη σειρά δεδομένων και τετελεσμένων: από τον νόμο Μανιάτη του 2011 ( όπου η Ελληνική ΑΟΖ ορίζεται ξεκάθαρα στο Άρθρο 156 του Ν. 4001/2011), την επί σειρά ετών άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων μέσω της ανάληψης ερευνών υδρογονανθράκων σε όλο το εύρος νότια της Κρήτης, την υιοθέτηση του ΘΧΣ βάσει των προβλέψεων Οδηγίας της ΕΕ ( Απρίλιος 2025) και ασφαλώς το Κοινοτικό Δίκαιο βάσει του οποίου η Ελληνική ΑΟΖ αποτελεί ταυτόχρονα μέρος της Ευρωπαϊκής ΑΟΖ.