Σχόλιο

Η Νέα Στρατηγική Γεωγραφία της Ενέργειας: Από την Πρόσβαση στα Καύσιμα στον Έλεγχο των Αλυσίδων Εφοδιασμού και των Κρίσιμων Υλικών

Η Νέα Στρατηγική Γεωγραφία της Ενέργειας: Από την Πρόσβαση στα Καύσιμα στον Έλεγχο των Αλυσίδων Εφοδιασμού και των Κρίσιμων Υλικών

Μεγάλο μέρος της συζήτησης γύρω από την ενεργειακή μετάβαση έχει επικεντρωθεί στις τεχνολογίες, τα καύσιμα και τις εκπομπές. Ωστόσο, δεν έχει «φωτιστεί» επαρκώς μία ευρύτερη συνέπεια της νέας αυτής πραγματικότητας: πρόκειται για την εμφάνιση μιας νέας γεωγραφίας ενέργειας, βιομηχανίας και ισχύος. Κατά το μεγαλύτερο μέρος του 20ου αιώνα, η ενεργειακή ισχύς καθοριζόταν σε μεγάλο βαθμό από το ποιος έλεγχε τους πόρους καυσίμων και τις οδούς μέσω των οποίων αυτοί διοχετεύονταν στις αγορές. Οι πετρελαιοπηγές, τα αποθέματα φυσικού αερίου, οι αγωγοί και οι θαλάσσιες οδοί όριζαν τη στρατηγική γεωγραφία της ενέργειας

Ετοιμαστείτε για Ανώμαλη Προσγείωση

Ετοιμαστείτε για Ανώμαλη Προσγείωση

Μπορεί οι αγορές στα διεθνή ενεργειακά χρηματιστήρια να έχουν πειστεί από τις άναρθρες δηλώσεις του Αμερικανικού Προέδρου  που εκστομούνται εν είδει χρησμού Πυθίας - ότι έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος και ότι πολύ σύντομα θα υπάρξει συμφωνία σημείων μεταξύ ΗΠΑ -Ιράν για την διασφάλιση κατάπαυσης πυρός 60 ημερών, με αποτέλεσμα την υποχώρηση των τιμών του αργού (την Παρασκευή 29/5 το Brent υποχώρησε στα $ 91.99 το βαρέλι, το χαμηλότερο των τελευταίων 10 εβδομάδων), όμως η κατάσταση στον Κόλπο παραμένει άκρως τεταμένη και κάθε άλλο παρά ειρηνική διευθέτηση προμηνύει. Αφού, σχεδόν σε καθημερινή βάση, σημειώνονται επεισόδια με εκατέρωθεν προσβολές κατά στρατιωτικών στόχων με άμεση συμμετοχή των ενόπλων δυνάμεων του Ιράν, των ΗΠΑ, της Σ. Αραβίας και των ΗΑΕ

Το Ενεργειακό Σοκ Δεν Έχει Τελειώσει Ακόμα

Το Ενεργειακό Σοκ Δεν Έχει Τελειώσει Ακόμα

Αν και τα αποθέματα και άλλα μέτρα έχουν εν μέρει αντισταθμίσει την έλλειψη προμηθειών μέχρι στιγμής, η JPMorgan έχει προειδοποιήσει ότι, με τους τρέχοντες ρυθμούς μείωσης, χωρίς συμφωνία τα εμπορικά αποθέματα πετρελαίου πιθανόν να φτάσουν σε κρίσιμα χαμηλά επίπεδα μέχρι τον Ιούνιο. Ωστόσο, ακόμη και αν ανοίξει ξανά το Ορμούζ, οι ενεργειακές ροές θα χρειαστούν μήνες για να ομαλοποιηθούν και οι κυβερνήσεις θα εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν δύσκολες επιλογές στην προσπάθειά τους να αποφύγουν την επιβολή περιορισμών στη τροφοδοσία της αγοράς. Κάθε φορά που αρχίζει να ανοίγει η προοπτική επανέναρξης του εφοδιασμού μέσω του Ορμούζ, επιστρέφουμε στο μηδέν. Καθώς δεν υπήρχε η δυνατότητα εξαγωγής, πολλά πετρελαϊκά πεδία ήταν πλήρως «κλειστά», με συνέπεια η S&P Global να εκτιμά ότι ορισμένα θα χρειαστούν ίσως μέχρι και επτά μήνες για να επανεκκινήσουν. Επίσης, μέρος των ποσοτήτων πετρελαίου που θα παραχθεί θα πρέπει να διατεθούν για την αναπλήρωση των αποθεμάτων. Εν τω μεταξύ, ορισμένες εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου έχουν υποστεί σοβαρές ζημιές και θα χρειαστούν επισκευές

Κόκκινες Γραμμές για... Πράσινα Projects

Κόκκινες Γραμμές για... Πράσινα Projects

Ένα εντελώς διαφορετικό τοπίο στο δρόμο για την Ενεργειακή Μετάβαση δημιουργεί το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ, που τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση από το ΥΠΕΝ έως τις 24 Ιουνίου, καθώς επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα σε δύο αντικρουόμενες πιέσεις. Αφενός, την ανάγκη να μπει μια τάξη στην άναρχη εξάπλωση αιολικών και φωτοβολταϊκών έργων και, αφετέρου, να διατηρηθεί η επενδυτική δυναμική σε ένα κλάδο που αναπτύχθηκε τα τελευταία χρόνια, χωρίς ουσιαστικά χωρικά όρια. Το μήνυμα που εκπέμπει η κυβέρνηση είναι σαφές. Ότι η περίοδος της οιονεί ανεξέλεγκτης χωροθέτησης τελειώνει.  Οι νέοι κανόνες είναι αυστηρότεροι, ιδιαίτερα για τα φωτοβολταϊκά, ενώ για πρώτη φορά εισάγονται ξεκάθαρα όρια «φέρουσας ικανότητας» - δηλαδή, το μέγιστο επίπεδο εγκατάστασης ή λειτουργίας έργων ΑΠΕ που μπορεί να αντέξει μια περιοχή, ή ένα σύστημα χωρίς να δημιουργούνται σοβαρά προβλήματα – καθώς και αποκλεισμοί σε περιοχές υψηλής περιβαλλοντικής αξίας.

«Στα Ψέματα Παίζαμε»

«Στα Ψέματα Παίζαμε»

Οταν η Ελλάδα συντασσόταν ανεπιφύλακτα υπέρ της Ουκρανίας και εναντίον της Ρωσίας, πριν από τεσσεράμισι χρόνια, θεωρούσε ότι τοποθετείτο «στη σωστή πλευρά της Ιστορίας». Εκόντες άκοντες οι Ευρωπαίοι σύμμαχοι των ΗΠΑ ακολούθησαν τον τότε πρόεδρο της μεγάλης αυτής χώρας, Τζο Μπάιντεν, με την Ελλάδα να εμφορείται από ενθουσιασμό. Εφτασε μάλιστα η κυβέρνηση να εξομοιώνει τη σύγκρουση Ρωσίας και Ουκρανίας με την τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Ηταν την εποχή εκείνη οι σχέσεις του κ. Μπάιντεν με τον Τούρκο ομόλογό του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο χειρότερο δυνατόν επίπεδο και ήταν λογικό πως, συντασσόμενη με την Αμερική, η Ελλάς προσδοκούσε ότι θα αποκτούσε πλεονέκτημα έναντι της Αγκυρας. Ολα ωραία και στρατηγικώς σχεδιασμένα. Μόνον που το Σάββατο 9 Μαΐου, ψαράδες εντόπισαν στη Λευκάδα ουκρανικό drone με μεγάλο φορτίο εκρηκτικών, ενδείξεις για συμμετοχή σε αποστολή εναντίον ρωσικού τάνκερ και μεταφορά των συγκρούσεων ενδεχομένως στη Μεσόγειο, στο Αιγαίο ή στο Ιόνιο, γεγονός που θα επέφερε πλήγμα στον ελληνικό τουρισμό

Η Παρανόηση του Θουκυδίδη

Η Παρανόηση του Θουκυδίδη

Ο κινέζος δικτάτωρ Σι Ζινπίνγκ, αφού απηλλάγει προσφάτως των αντιπάλων του , απείλησε τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τράμπ, να μην πέσει στην «παγίδα του Θουκυδίδη» κι εμποδίσει την προσάρτηση της Ταϊβάν υπό της Κίνας, με διακοπή εξοπλισμού της νήσου από προηγμένα Αμερικανικά όπλα. Άλλως  υπαινίχθη ότι «θα έχομε πόλεμο» μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.

Η Διώρυγα

Η Διώρυγα

Τις τελευταίες ημέρες έχει επανέλθει στην επιφάνεια το ενδεχόμενο επανεκκίνησης του έργου “Διώρυγα Gas”, που αφορά στον πλωτό τερματικό σταθμό (FSRU) υγροποιημένου φυσικού αερίου του ομίλου Motor Oil στους Αγίους Θεοδώρους. Η εταιρεία έκανε γνωστό ότι η ομάδα που έχει επιφορτιστεί με την κατασκευή του έργου εργάζεται για την εξασφάλιση της άδειας θαλάσσιας εκμετάλλευσης, αλλά και για την έκδοση απόφασης της ΡΑΑΕΥ που αφορά στην εξαίρεση πρόσβασης τρίτων, μια κίνηση που θεωρείται ζωτικής σημασίας για τη χρηματοδοτική και εμπορική ωρίμανση του project. Το έργο είχε ουσιαστικά τεθεί εκτός κεντρικού σχεδιασμού του ΔΕΣΦΑ, κυρίως εξαιτίας της αβεβαιότητας που επικράτησε στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου μετά την ενεργειακή κρίση του 2022 αλλά και της υπερπροσφοράς νέων υποδομών LNG στην ευρύτερη περιοχή της ΝΑ Ευρώπης.

ΗΠΑ-Κίνα: Ποιος Κρατάει τους Άσσους σε Αυτήν την Παρτίδα Πόκερ;

ΗΠΑ-Κίνα: Ποιος Κρατάει τους Άσσους σε Αυτήν την Παρτίδα Πόκερ;

Ο χρόνος μετράει αντίστροφα για την επίσκεψη του Ντόναλντ Τραμπ στο Πεκίνο με τα βλέμματα του κόσμου να στρέφονται σε αυτή που αρκετοί αναλυτές χαρακτηρίζουν ως «η σημαντικότερη συνάντηση» του 2026. Η μυθοποίηση της συνάντησης είχε αρχίσει αρκετό καιρό πριν, καθώς στο μυαλό των περισσότερων επρόκειτο για τη νέα αναμέτρηση μεταξύ των δύο οικονομικών γιγάντων που θα μπορούσε να τερματίσει ή να κλιμακώσει τον εμπορικό πόλεμο που κήρυξε ο Τραμπ έναν χρόνο νωρίτερα. Φαινομενικά, η Κίνα είχε ένα μικρό αλλά αισθητό πλεονέκτημα χάρη στον έλεγχό της στις κρίσιμες πρώτες ύλες, ένα εργαλείο που επέδειξε δυναμικά καθόλη τη διάρκεια των προηγούμενων μηνών. Από την άλλη, οι ΗΠΑ είχαν προχωρήσει σε μία κίνηση-ματ, καρατομώντας το καθεστώς Μαδούρο και βγάζοντας εκτός έναν κρίσιμο εταίρο της Κίνας.Με αυτά τα δεδομένα, ο αγώνας ήταν αμφίρροπος.

Επική Οργή ή …Επική Αποτυχία;

Επική Οργή ή …Επική Αποτυχία;

Όταν ξεκίνησε η Αμερικανο-Ισραηλινή επιχείρηση κατά του Ιράν στις 28/2 με τους καταιγιστικούς  βομβαρδισμούς κατά στρατιωτικών και πολιτικών στόχων και τον αποκεφαλισμό της ηγεσίας της χώρας, από την πρώτη κιόλας ημέρα του πολέμου, οι λέξεις «Επική Οργή» άρμοζαν απόλυτα για να περιγράψουν την κατάσταση. Όμως, 10 εβδομάδες μετά η εν λόγω επιχείρηση κάθε άλλο παρά μπορεί να δικαιολογήσει την πομπώδη ονομασία της. Και αυτό γιατί έχουμε εισέλθει σε μια περίοδο παρατεταμένης αβεβαιότητας μετά την κοινή απόφαση ΗΠΑ - Ιράν για μια αρχική κατάπαυση του πυρός (8/4) για δύο εβδομάδες, προκειμένου τα αντιμαχόμενα μέρη να οδηγηθούν σε διαπραγματεύσεις και εκεχειρία

Το Απύθμενο Θράσος των Ουκρανών

Το Απύθμενο Θράσος των Ουκρανών

Επίδειξη θράσους ή απλώς διαπραγματευτική άνεση απέναντι σε ένα προβλέψιμο σύμμαχο; Σε τι συνίσταται η απαίτηση του Κιέβου να βάλει ρήτρα   ως προς το πώς θα χρησιμοποιεί η  Ελλάδα τα θαλάσσια drones Magura 5; Για να γίνουμε πιο συγκεκριμένοι η Ελλάδα και η Ουκρανία έχουν καταλήξει σε κατ' αρχήν συμφωνία για τη συμπαραγωγή μη επανδρωμένων σκαφών επιφανείας (USV - θαλάσσια drones), με στόχο την ενίσχυση των Ενόπλων Δυνάμεων και των δύο χωρών. Τα drones θα κατασκευάζονται σε ελληνικά ναυπηγεία, ενώ ελληνικές εταιρείες αναμένεται να αναλάβουν την παραγωγή κρίσιμων μερών, όπως ηλεκτρονικά και οπτικά συστήματα, αισθητήρες και εκρηκτικές ύλες.  Η συμφωνία βασίζεται στην εμπειρία που έχει αποκτήσει η Ουκρανία από το πεδίο των μαχών, προσφέροντας στην Ελλάδα πρόσβαση σε δοκιμασμένη τεχνολογία

Σε Νέα Φάση Αστάθειας η Ενεργειακή Αγορά

Σε Νέα Φάση Αστάθειας η Ενεργειακή Αγορά

Η νέα αποτυχία στις διαπραγματεύσεις για συμφωνία ειρήνης ανάμεσα σε ΗΠΑ και Ιράν δεν αποτελεί απλώς μια διπλωματική εμπλοκή, αλλά έναν κρίσιμο καταλύτη για την επόμενη φάση της ενεργειακής και οικονομικής αστάθειας. Σε συνδυασμό με την διαταραχή στα στενά του Ορμούζ, η διεθνής αγορά εισέρχεται σε μια νέα περίοδο αυξημένης αβεβαιότητος, όπου οι ισορροπίες θα δοκιμαστούν εντόνως του επόμενους δύο μήνες. Σύμφωναμε αναλυτές, το επόμενο δίμηνο αναμένεται να λειτουργήσει ως κρίσιμο τεστ αντοχής για την παγκόσμιο οικονομία. Αν δεν υπάρξει κάποια γεωπολιτική αποκλιμάκωση ή εναλλακτική 

Ενεργειακή Μετάβαση: Πότε το Πάθημα θα Γίνει Μάθημα;

Ενεργειακή Μετάβαση: Πότε το Πάθημα θα Γίνει Μάθημα;

Μπορεί τα βλέμματα των παγκόσμιων αγορών ενέργειας να είναι στραμμένα στα Στενά του Ορμούζ και στην ψυχολογική αναμέτρηση μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, όμως το μέλλον του κλάδου αποφασίζεται αλλού. Το ειδυλλιακό θέρετρο Santa Marta στις ακτές του Ειρηνικού στην Κολομβία φιλοξενεί από σήμερα μία παγκόσμια συνδιάσκεψη για την ενεργειακή μετάβαση. Σε αντίθεση με τις Διεθνείς Διασκέψεις του ΟΗΕ για το Κλίμα, οι οποίες έχουν πλέον μετατραπεί σε αρένα μυστικών διαπραγματεύσεων και δημοσίων σχέσεων, η συγκεκριμένη συνδιάσκεψη πραγματοποιείται με πολύ λιγότερες τυμπανοκρουσίες και αποκλειστικά για εκείνους που πραγματικά επιθυμούν να συζητήσουν το θέμα.

Πόλεμος στο Ιράν - Cui Bono?

Πόλεμος στο Ιράν - Cui Bono?

Καθώς σύντομα εισερχόμαστε στον τρίτο μήνα των εχθροπραξιών στο Ιράν, και η όλη κατάσταση αρχίζει να προσλαμβάνει χαρακτηριστικά μιας «παγωμένης» σύρραξης, νέα δεδομένα αρχίζουν να διαμορφώνονται στην παγκόσμιο ενεργειακή αγορά. Με την Τεχεράνη να μην δείχνει πρόθυμη να εγκαταλείψει το μοναδικό στρατηγικό όπλο μεγάλου βεληνεκούς που διαθέτει - που δεν είναι άλλο από τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ - και τον Πρόεδρο Τραμπ να προσπαθεί απεγνωσμένα να απεμπλακεί από μια φθοροποιό και πανάκριβη πολεμική επιχείρηση χωρίς ορατό τέλος, οι προοπτικές για μια σύντομη λήξη των πολεμικών επιχειρήσεων στον Περσικό Κόλπο δεν είναι καλές. Η Τεχεράνη δεν έχει να κερδίσει τίποτα μέσα από ατέρμονες διαπραγματεύσεις και δεν δείχνει έτοιμη να κάνει την παραμικρή υποχώρηση στο άνοιγμα των Στενών, αφού αυτά αποτελούν ουσιαστικά τον μοναδικό αποτελεσματικό μοχλό πίεσης που διαθέτει σε διεθνές επίπεδο

Το Μόνο Σίγουρο Είναι ότι Τίποτα Δεν Είναι Σίγουρο

Το Μόνο Σίγουρο Είναι ότι Τίποτα Δεν Είναι Σίγουρο

Μόλις λίγες ώρες διήρκησε η υποτιθέμενη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν  για το άνοιγμα των Στενών του Ορμουζ. Μέσα σε λιγότερο από 24 ώρες το Ιράν πέρασε από το πλήρες άνοιγμα στην εκ νέου επιβολή περιορισμών, χρησιμοποιώντας τα Στενά ως μοχλό πίεσης. Το Ιράν ανακοίνωσε ότι κλείνει ξανά το πέρασμα, κατηγορώντας τις ΗΠΑ για «αθέτηση εμπιστοσύνης» και διατήρηση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια, ενώ ο Τραμπ άρχισε και πάλι τις απειλές.  «Τέρμα το καλό παιδί», ανέφερε σε ανάρτησή του  ο Τραμπ , προειδοποιώντας ότι η εκεχειρία κρέμεται από μια κλωστή. Ανέφερε χαρακτηριστικά ότι αν δεν υπάρξει αποτέλεσμα στις διαπραγματεύσεις στο Ισλαμαμπάντ μέχρι την Τετάρτη, οι ΗΠΑ θα «αρχίσουν να ρίχνουν ξανά βόμβες».  Και τι να πιστέψει κανείς;

Η Επόμενη Ημέρα

Η Επόμενη Ημέρα

Το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ αποτελεί σημείο  καμπής για τις διεθνείς αγορές, έπειτα από μια περίοδο έντονης αβεβαιότητας που ανέδειξε το πόσο εύθραυστη γεωπολιτικά είναι η παγκόσμια ενεργειακή αλυσίδα. Η απαγόρευση διέλευσης δεξαμενόπλοιων από το θαλάσσιο πέρασμα δεν αποτέλεσε απλώς ένα περιφερειακό επεισόδιο, αλλά μια δοκιμασία αντοχών για την παγκόσμια οικονομία. Στο επίκεντρο βρίσκεται ένα τεράστιο συσσωρευμένο φορτίο από περίπου 400 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου, που είναι φορτωμένα σε σχεδόν 300 δεξαμενόπλοια τα οποία παραμένουν αγκυροβολημένα στον Κόλπο. Η ποσότητα που αντιστοιχεί σε τέσσερις ημέρες παγκόσμιας κατανάλωσης αποτυπώνει πέραν πάσης αμφιβολίας τη σημασία του περάσματος για την παγκόσμια ενεργειακή τροφοδοσία. Σε όρους αξίας, το πετρέλαιο στα αποκλεισμένα δεξαμενόπλοια εκτιμάται στα περίπου 36 δισ. δολάρια, γεγονός που δημιουργεί από μόνο του μια πρωτοφανή συσσώρευση ρευστού ενεργειακού αποθέματος.

Προμηνύματα Λήξεως του Πολέμου

Προμηνύματα Λήξεως του Πολέμου

Οι αγορές χρήματος προμηνύουν σύντομη λήξη του πολέμου στον Περσικό κόλπο (όχι στον Λίβανο) κι ο πρόεδρος Τραμπ επικυρώνει – δι όσην αξιοπιστία απομένει- επανάληψη των διαπραγματεύσεων και παράταση της εκεχειρίας. Οι αναλυτές της αγοράς γνωρίζουν καλά (κι από μέσα) ότι ο πόλεμος, παρά τον αποκλεισμό του Χορμούζ, έχει ημερομηνία λήξης. Ιδού οι ενδείξεις: Από της ενάρξεως του πολέμου , ο δείκτης S&P 500 έχει κερδίσει 1,3%.Δηλ. για τους χρηματιστές της Γώλλ Στρήτ, ο πόλεμος του Κόλπου έχει τελειώσει ουσιαστικά,  μέχρις νεωτέρας ειδοποιήσεως.

Απόρρητο