Το Μέλλον των Ενεργειακών Καλλιεργειών στην Ελλάδα

Το Μέλλον των Ενεργειακών Καλλιεργειών στην Ελλάδα
Του Δημήτρη Αβαρλή
Πεμ, 9 Ιανουαρίου 2020 - 08:17

Η προώθηση βιολογικών καλλιεργειών που συνεισφέρουν στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου αποτελεί προτεραιότητα για την Ε.Ε. και βρίσκεται στο επίκεντρο του επόμενου προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης, ενώ και το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το κλίμα της ελληνικής κυβέρνησης θέτει 

ως προτεραιότητα την ανάπτυξη ενεργειακών καλλιεργειών. Στην Ε.Ε. υπήρξε υποστήριξη των βιοκαυσίμων ως εργαλείου για τον περιορισμό των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής, ωστόσο η έρευνα και ο χρόνος έδειξαν, ότι η παραγωγή καυσίμων από καλλιέργειες οδήγησε ως ένα βαθμό και στην αύξηση των τιμών των τροφίμων. Ως εκ τούτου, έχει προταθεί ένα ανώτατο όριο 7% για την ποσότητα των βιοκαυσίμων που παράγονται από καλλιέργειες. Ως γνωστόν στη χώρα μας καλλιεργούνται σε μεγάλο βαθμό ο ηλίανθος και η ελαιοκράμβη. Επίσης, προοπτική για να αναπτυχθεί, ως φυτό έχει και η ρετσινολαδιά, η οποία καλλιεργείται και εισάγεται από την Ινδία, ενώ σε σημαντικό βαθμό καλλιεργείται η αγριαγκινάρα.

Το Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα θέτει στο επίκεντρο την προώθηση ενεργειακών καλλιεργειών, καθώς και της βιομάζας για την τροφοδοσία εναλλακτικών συστημάτων τηλεθέρμανσης, ενώ θέτει ως προτεραιότητα την ανάπτυξη τοπικών καλλιεργειών υψηλής προστιθέμενης αξίας (κρόκος, τριανταφυλλιά, ρίγανη, τσάι του βουνού). Για το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας «ο πρωτογενής τομέας θα μπορούσε να συνεισφέρει και στην παραγωγή βιομάζας (στερεών βιοκαυσίμων) από την καλλιέργεια δασικών ειδών μικρού περίτροπου χρόνου αλλά και άλλων πολυετών φυτών (π.χ. καλάμι)». Εκτιμά δε ότι οι ενεργειακές αυτές καλλιέργειες θα δημιουργήσουν νέες θέσεις εργασίας, ενώ θα ελαχιστοποιηθούν οι ανάγκες σε εισαγόμενη βιομάζα. Επισημαίνει ακόμα, πως τα μέτρα στήριξης ενεργειακών καλλιεργειών μπορεί να είναι η χρηματοδότησή τους από προγράμματα όπως το ΕΣΠΑ, η απλοποίηση της διαδικασίας υλοποίησης τέτοιων καλλιεργειών είτε από φυσικά είτε από νομικά πρόσωπα και η χωροθέτηση εκτάσεων σε Περιφέρειες ανά τη χώρα όπου θα παρέχεται η δυνατότητα ανάπτυξης τέτοιων καλλιεργειών. Αρκετές χώρες της Ε.Ε. έχουν στραφεί στην ανάπτυξη τέτοιων καλλιεργειών. Αντιθέτως, στη Γερμανία σε πρόσφατο έγγραφο της γερμανικής κυβέρνησης αναφορικά με τους στόχους για την ενέργεια για το 2030, μπορεί να γίνεται αναφορά για τον σημαντικό ρόλο που θα διαδραματίσουν τα ανανεώσιμα καύσιμα στο ενεργειακό μείγμα, επισημαίνεται όμως ότι δεν αναμένεται να δοθούν νέες εκτάσεις για ενεργειακές καλλιέργειες.  Το ίδιο έγγραφο αναφέρει πως για να αυξηθεί ο ρόλος της βιοενέργειας θα δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στις δυνατότητες για τη δημιουργία βιοκαυσίμων από απόβλητα.

Παράλληλα, το ΕΣΕΚ, θέτει ως στόχο την ενίσχυση της συμβατικής βιοαιθανόλης που προέρχεται από την επεξεργασία γεωργικών τροφικών ειδών όπως το καλαμπόκι, σιτάρι, αλλά κυρίως την υποστήριξη της προηγμένης παραγωγής βιοαιθανόλης από χρήση υπολειμματικών μορφών βιομάζας και αποβλήτων αλλά και μη τροφικές καλλιέργειες. Σύμφωνα με το ΥΠΕΝ «σχετικά μέτρα στήριξης είναι η ανάμειξη της βιοαιθανόλης ή βιοαιθέρων με τη συμβατική βενζίνη μεταφορών, αλλά και σχετική πρόβλεψη εισαγωγής της κυτταρικής (προηγμένης) βιοαιθανόλης με συγκεκριμένα μικρά ποσοστά ανάμιξης». Για την επίτευξη του στόχου αυτού αναμένεται η θεσμοθέτηση αδειοδοτικής διαδικασίας, ώστε να γίνει εφικτή η ανάπτυξη μονάδων για την παραγωγή βιομεθανίου, με στόχο στο μέλλον την όσο μεγαλύτερη υποκατάσταση φυσικού αερίου από εγχώρια παραγόμενο και ανανεώσιμο βιομεθάνιο.