Α. Συρίγος: Πού Υπάρχουν Ευκαιρίες για την Ελληνική Ναυτιλία – Ανάγκη Επανασχεδιασμού του IMEC Μετά το Κλείσιμο του Ορμούζ

Α. Συρίγος: Πού Υπάρχουν Ευκαιρίες για την Ελληνική Ναυτιλία – Ανάγκη Επανασχεδιασμού του IMEC Μετά το Κλείσιμο του Ορμούζ
του Δημήτρη Φάρου
Τετ, 29 Απριλίου 2026 - 20:18

Ευκαιρίες στην Κασπία αλλά και στον IMEC βλέπει, μεταξύ άλλων, για την ελληνική ναυτιλία ο Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, κ. Άγγελος Συρίγος, παρ’ ότι το λιμάνι του Πειραιά παραμένει στάσιμο το τελευταίο διάστημα, λόγω της κατάστασης σε Ορμούζ και Ερυθρά. Ωστόσο, μιλώντας σήμερα στο “5th Energy & Shipping Seminar” του ΙΕΝΕ, ο βουλευτής της Νέας Δημοκρατίας και πρώην Υφυπουργός Παιδείας σημείωσε ότι, λόγω του πολέμου και του κλεισίματος του Ορμούζ, ο IMEC έχει δεχθεί ισχυρό χτύπημα και πρέπει να επανασχεδιαστεί

όπως ανέφεραν και οι κκ. Εμανουέλ Μακρόν και Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά την πρόσφατη επίσκεψη του Γάλλου Προέδρου στην Αθήνα.

Η «επόμενη μέρα» στα Στενά του Ορμούζ – Το «γρήγορο πόκερ» του Τραμπ και το «σκάκι» του Ιράν

Σχετικά με την «επόμενη μέρα» στο Ορμούζ, ο κ. Συρίγος τόνισε πως το καθεστώς των διεθνών στενών δεν μπορεί να αλλάξει και εκτίμησε ότι η σημερινή κατάσταση πιθανόν να διαρκέσει ως την επίσκεψη Τραμπ στο Πεκίνο, η οποία έχει προγραμματιστεί για τις 15 Μαΐου. Ως τότε - και αν δεν αναβληθεί και πάλι η επίσκεψη – ο Πρόεδρος των ΗΠΑ θέλει να πάει στον Κινέζο ομόλογό του, Σι, με ανοικτά τα Στενά, καθώς η Κίνα καλύπτει από την περιοχή του Κόλπου το 11% των ημερήσιων αναγκών της. «Το κακό είναι ότι εδώ έχουμε έναν Αμερικανό Πρόεδρο ο οποίος θέλει να παίξει γρήγορο πόκερ και Ιρανούς που παίζουν σκάκι», σημείωσε χαρακτηριστικά ο Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής.

Λόγω Ορμούζ βγαίνουν από την «εξίσωση» του IMEC τα ΗΑΕ, μπαίνει το Ομάν

Αναλυτικότερα, όπως τόνισε ο κ. Συρίγος, αυτή τη στιγμή, λόγω του πολέμου και του κλεισίματος του Ορμούζ, ο IMEC έχει δεχθεί ισχυρό χτύπημα και πρέπει να επανασχεδιαστεί, όπως ανέφεραν, και μάλιστα δύο φορές, ο Γάλλος Πρόεδρος και ο Έλληνας πρωθυπουργός, κατά την πρόσφατη επίσκεψη Μακρόν.

Τον IMEC τον «θυμήθηκε» η ΕΕ πριν από τρία χρόνια, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά από το βήμα του πέμπτου, κατά σειρά, Διεθνούς Σεμιναρίου “Energy and Shipping” του ΙΕΝΕ, το οποίο είχε θέμα “Energy Security, Energy Transition and the New Maritime Reality”, με επίκεντρο την ασφάλεια θαλάσσιων μεταφορών, την ενεργειακή ασφάλεια, την ενεργειακή μετάβαση και τη νέα ναυτιλιακή πραγματικότητα. Ο εμπορικός αυτός διάδρομος ξεκινά από την Ινδία και διέρχεται από το Ορμούζ, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, τη Σαουδική Αραβία, την Ιορδανία, το Ισραήλ και, μέσω Ελλάδος, καταλήγει στην Ευρώπη. Ωστόσο, λόγω του πολέμου στο Ιράν και του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, από την «εξίσωση» του IMEC βγαίνουν, αμέσως (ή, πλέον, μπαίνουν εμμέσως) τα ΗΑΕ ενώ μπαίνει σε αυτήν το Ομάν. «Είναι από τα πράγματα που πρέπει να δούμε», σημείωσε.

Ελληνική ναυτιλία και Καζακστάν επηρεάζονται από το «τέλος» του Ορμούζ

Δύο πράγματα βγαίνουν στην επιφάνεια τις τελευταίες ημέρες μετά το «τέλος» του Ορμούζ, σύμφωνα με τον κ. Άγγελο Συρίγο. Το ένα αφορά την ελληνική ναυτιλία και το άλλο αλλαγές στη θέση του Καζακστάν στους εμπορικούς σχεδιασμούς του Πεκίνου.

Ειδικότερα, όπως σημείωσε, αν και η θαλάσσια μεταφορά παραμένει ο πιο φθηνός τρόπος μεταφοράς κάθε είδους φορτίων, ωστόσο, λόγω της κατάστασης στο Ορμούζ και την Ερυθρά Θάλασσα, πλέον επιλέγεται ο διάπλους ολόκληρης της Αφρικής. Αυτό σημαίνει ότι οι χώρες που τροφοδοτούνταν μέσω της Διώρυγας του Σουέζ, έχουν μείωση στον όγκο των φορτίων. Έτσι, ο Πειραιάς, ενώ είχε συνεχή ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια, το τελευταίο διάστημα παραμένει στάσιμος. Αντίθετα, έχει εκτιναχθεί κατά 11% η κίνηση στην Ισπανία, καθώς είναι η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που συναντούν τα πλοία μετά τον διάπλου της Αφρικής, και, συνεπώς, τα ισπανικά λιμάνια έχουν ανεβάσει κατά πολύ τον φόρτο τους.

Οι τελευταίες αλλαγές στο Καζακστάν είναι η δεύτερη συνέπεια από το κλείσιμο του Ορμούζ. Παλαιότερα η Κίνα είχε επιλέξει έναν εμπορικό δρόμο που θα περνούσε από ο Κιργιστάν, το Ουζμπεκιστάν, το Ιράν και το Ιράκ, ο οποίος ήταν ήδη υπαρκτός και φθηνός. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια, στα σύνορα Κίνας – Καζακστάν, το κινεζικό κράτος έχει κατασκευάσει το Χόργκος, το μεγαλύτερο λιμάνι ξηρού φορτίου στον κόσμο, συνολικής έκτασης 45 τ. χλμ., όπου όλα είναι αυτοματοποιημένα, χωρίς ανθρώπινη παρουσία, μόνο με ρομπότ. Αυτή την τεράστια έκταση γεμάτη αποθήκες, γερανούς κλπ. έχει φτιαχτεί επειδή το πλάτος του κινεζικού σιδηρόδρομου ακολουθεί το διεθνές πρότυπο και, άρα, διαφέρει κατά 10 εκατοστά από αυτό του Καζακστάν, το οποίο ακολουθεί το πρότυπο της ΕΣΣΔ – όπως ισχύει ακόμη σε όλες τις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες. Συνεπώς, στο Χοργκός μεταφέρονται σε άλλα τραίνα.

Ισχυρότατο πλήγμα στον “Belt and Road” από την επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία

Εξάλλου, οι Κινέζοι έχουν δημιουργήσει, όπως τόνισε ο πρώην Υφυπουργός, τον «Μεσαίο Διάδρομο» (“Middle Corridor”), που φτάνει στην Κασπία και από εκεί, περνά στο Αζερμπαϊτζάν. Στη συνέχεια, τουλάχιστον με βάση όσα ισχύουν σήμερα, όπως τόνισε ο ομιλητής, περνά στη Γεωργία και από εκεί, με καράβια, μέσα από τη Μαύρη Θάλασσα, στον υπόλοιπο κόσμο. Αναφέρθηκε, επίσης, στον νέο «Δρόμο του Μεταξιού», γνωστό ως “Belt and Road”, ο οποίος, όμως, δέχθηκε ισχυρότατο πλήγμα με την επίθεση της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022. Το συγκεκριμένο πρότζεκτ περνούσε από Αλμάτι (Καζακστάν) – Μπισκέκ (Κιριγιστάν) – Σαμαρκάνδη (Ουζμπεκιστάν) και, στη συνέχεια, από την Κωνσταντινούπολη κατέληγε στη Ρωσία και, από εκεί, στην Δυτική Ευρώπη.

Αναφέρθηκε, επίσης, και στη γραμμή μεταφοράς πετρελαίου που ξεκινά από το Καζακστάν (Tengiz) περνά από πάνω από την Κασπία και με αγωγό πάει στο ρωσικό λιμάνι του Νοβοροσίσκ στη Μαύρη Θάλασσα, όπου, όπως υπενθύμισε ο κ. Συρίγος, πρόσφατα ουκρανικά drones έπληξαν ελληνικά πλοία που μετέφεραν πετρέλαιο με προέλευση το Καζακστάν. Επίσης, η Τουρκία θέλει να χρησιμοποιήσει τον αγωγό Μπακού – Τσεϋχάν, ο οποίος, όμως, όπως επισήμανε, έχει διάφορα προβλήματα.

Ο διάδρομος του Ζαγκεζούρ, στον Καύκασο, είναι ο στόχος της μεγάλης κινητικότητας που επιδεικνύουν το τελευταίο διάστημα οι ΗΠΑ για αποκατάσταση των σχέσεων Αζέρων και Αρμενίων. Με το άνοιγμα του Ζαγκεζούρ, όπως είναι η αζέρικη ονομασία, γίνεται προσπάθεια να συνδεθεί το Αζερμπαϊτζάν με τον θύλακα του Ναχιτσεβάν, ο οποίος, αν και αζέρικος, δεν επικοινωνεί χερσαία μαζί του, καθώς μεσολαβεί η Αρμενία. Η αποκατάσταση των σχέσεων Μπακού -Ερεβάν θα οδηγήσει στο άνοιγμα του διαδρόμου του Ζανγκεζούρ, που περνά από την Αρμενία, στα σύνορά της με το Ιράν, και από εκεί τα προϊόντα του «Μεσαίο Διαδρόμου», με προέλευση το Χόργκος, θα στραφούν στο Ναχιτσεβάν και από εκεί στο Καρς της Τουρκίας και όχι στη Γεωργία. Μάλιστα, όπως ανάφερε η Τουρκία δίνει 2 δις ευρώ για να κατασκευάσει σιδηροδρομική γραμμή που θα συνδέει το Καρς με το Ναχιτσεβάν. Στόχος της είναι να περνούν από το δικό της έδαφος όλα τα φορτία του «Μεσαίου Διαδρόμου».

«Στο τέλος της ημέρας, πάλι σε ελληνικά πλοία θα καταλήξουν όλα» - Πού υπάρχουν ευκαιρίες για τη ναυτιλία μας

«Στο τέλος της ημέρας, πάλι σε ελληνικά πλοία θα καταλήξουν όλα αυτά», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Συρίγος, αν και, όπως πρόσθεσε χαρακτηριστικά,  «το θέμα είναι πότε είναι αυτό το τέλος της ημέρας». Στη συνέχεια, αναφέρθηκε στις περιοχές στις οποίες, κατά τη γνώμη του, υπάρχουν ευκαιρίες για την ελληνική ναυτιλία.

Η πρώτη περιοχή είναι η Κασπία, όπου δεν προβλέπεται να κατασκευαστεί υποθαλάσσιος αγωγός για λόγους που αφορούν τη συμφωνία στην οποία κατέληξαν τα πέντε παρόχθια κράτη της. Καθώς υπάρχει ειδικό καθεστώς, βάσει του οποίου πρέπει και τα πέντε κράτη να συμφωνήσουν για έναν τέτοιο αγωγό, κάτι που, υπό τις παρούσες συνθήκες, είναι απίθανο, συνεπώς, μελλοντικά, το πετρέλαιο του Καζακστάν – το οποίο, μάλιστα, βρίσκεται σε μεγάλες ποσότητες – θα μεταφέρεται στο Μπακού μέσω πλοίων. Εκεί, όπως εκτιμά ο Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου και Εξωτερικής Πολιτικής στο Πάντειο, η Ελλάδα, με την εμπορική της ναυτιλία, τη μεγαλύτερη στον κόσμο, έχει ρόλο να παίξει, τη στιγμή, μάλιστα, που δεν έχει εισέλθει στην περιοχή κάποια άλλη χώρα με τον εμπορικό της στόλο. «Μην φοβόμαστε το ότι είναι μια κλειστή θάλασσα. Είναι μια κλειστή θάλασσα με σίγουρο εμπόριο – και αυτή τη στιγμή δεν έχει μπει κανένας εκεί πέρα!», τόνισε χαρακτηριστικά.

Αλλά και η περιοχή του Καυκάσου, με τις εξελίξεις στο Ζαγκεζούρ, παρουσιάζει ευκαιρίες. Όπως υπενθύμισε, οι ΗΠΑ ονομάζουν τον διάδρομο αυτό «Πέρασμα του Τραμπ για την Ασφάλεια και τη Σταθερότητα», το οποίο και αποκαλούν “Trump Corridor” («Διάδρομο Τραμπ»). Επισήμανε, μάλιστα, ότι είναι πιθανόν να μην ολοκληρωθεί καθώς οι Αρμένιοι προκρίνουν τη διέλευση των αγαθών του «Μεσαίου Διαδρόμου» όχι μέσω Ναχιτσεβάν αλλά μέσω του δικού τους εδάφους, όπου ήδη υπάρχει σιδηροδρομική γραμμή, από την οποία μένει να κατασκευαστούν μόλις 45 χλμ., και από εκεί στη Γεωργία και να αποφευχθεί η κατασκευή νέας γραμμής, με κόστος 2 δις ευρώ, όπως είναι το τουρκικό σχέδιο. Ο «Διάδρομος Τραμπ» κινδυνεύει, πάντως, να ναυαγήσει αν επανεκλεγεί ο σημερινός Πρόεδρος της Αρμενίας, στις επερχόμενες εκλογές της 7ης Ιουνίου – αν και είναι πολύ πιθανή η εκλογή του.

Τέλος, η τρίτη περιοχή ενδιαφέροντος για την ελληνική ναυτιλία σχετίζεται με τις αλλαγές που θα γίνουν στον IMEC. Σημείωσε ότι, όπως εκτιμάται, το 30% του σαουδαραβικού πετρελαίου, μετά τα πλήγματα από τον πόλεμο και το κλείσιμο του Ορμούζ, βρήκε διέξοδο μέσω του αγωγού East-West, που διασχίζει οριζόντια την Αραβική Χερσόνησο, προς το Γιανμπού στην Ερυθρά, ενώ το ίδιο συνέβη και με το 20% των ΗΑΕ, μέσω μικρότερου αγωγού, ενώ, την ίδια στιγμή, δεν έχουν βρει διέξοδο ούτε το Κουβέιτ ούτε άλλα κράτη της περιοχής του Περσικού. Όπως εκτίμησε, το επόμενο βήμα θα είναι αγωγοί που θα στέλνουν πετρέλαιο στην περιοχή αυτή, η οποία ξεπερνά και το εμπόδιο των ανταρτών Χούθι, με συνέπεια να είναι εφικτό να ξανανοίξει το εμπόριο μέσω του Σουέζ.

Αν και κάτι τέτοιο θα χρειαστεί 7 με 8 χρόνια, ο κ. Συρίγος εκτίμησε ότι πρόκειται για κάτι που είναι βέβαιο ότι θα συμβεί, καθώς υπάρχουν διαθέσιμα πάρα πολλά χρήματα εκ μέρους των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κουβέιτ και των λοιπών κρατών της περιοχής, αλλά και επειδή θέλουν να μην «ξαναπνιγούν», όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, όπως έγινε με τα Στενά του Ορμούζ.

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο