Πόλεμος στο Ιράν - Cui Bono?

Καθώς σύντομα εισερχόμαστε στον τρίτο μήνα των εχθροπραξιών στο Ιράν, και η όλη κατάσταση αρχίζει να προσλαμβάνει χαρακτηριστικά μιας «παγωμένης» σύρραξης, νέα δεδομένα αρχίζουν να διαμορφώνονται στην παγκόσμιο ενεργειακή αγορά. Με την Τεχεράνη να μην δείχνει πρόθυμη να εγκαταλείψει το μοναδικό στρατηγικό όπλο μεγάλου βεληνεκούς που διαθέτει - που δεν είναι άλλο από τον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ - και τον Πρόεδρο Τραμπ να προσπαθεί απεγνωσμένα να απεμπλακεί από μια φθοροποιό και πανάκριβη πολεμική επιχείρηση χωρίς ορατό τέλος, οι προοπτικές για μια σύντομη λήξη των πολεμικών επιχειρήσεων στον Περσικό Κόλπο δεν είναι καλές. Η Τεχεράνη δεν έχει να κερδίσει τίποτα μέσα από ατέρμονες διαπραγματεύσεις και δεν δείχνει έτοιμη να κάνει την παραμικρή υποχώρηση στο άνοιγμα των Στενών, αφού αυτά αποτελούν ουσιαστικά τον μοναδικό αποτελεσματικό μοχλό πίεσης που διαθέτει σε διεθνές επίπεδο

energia.gr
Σαβ, 25 Απριλίου 2026 - 20:18

Φαινομενικά στόχος των Ιρανών είναι να επιφέρουν το μεγαλύτερο δυνατό πλήγμα στην παγκόσμια οικονομία μέσω του αποκλεισμού των εξαγωγών πετρελαίου και αερίου από τον Κόλπο, και την συνεπακόλουθη άνοδο των τιμών- που αποτελεί ήδη μια δυσάρεστη πραγματικότητα. Ο δε ναυτικός αποκλεισμός που έχει επιβάλει η Ουάσινγκτον, αν και δημιουργεί ορισμένα προβλήματα στους Ιρανούς, είναι κάτι που μπορούν να αντέξουν για πολλούς μήνες, καθότι το Ιράν είναι πλήρως αυτάρκες σε καύσιμα και τρόφιμα και η τοπική οικονομία κάθε άλλο παρά έχει παραλύσει.

Υπό αυτό το πρίσμα, εάν το Ιράν δεν λάβει τα ανταλλάγματα που ζητά μέσα από μια λεπτομερή διαπραγμάτευση, είναι εξαιρετικά αμφίβολο εάν θα χαλαρώσει την επιτήρηση του στα Στενά και αφήσει ελεύθερη την ναυσιπλοΐα. Με αυτά τα ανταλλάγματα να περιλαμβάνουν την αποδέσμευση κεφαλαίων του σε δυτικές τράπεζες (πάνω από $ 100 δις), την άρση όλων των κυρώσεων από ΗΠΑ και ΕΕ, και τη διατήρηση του οπλοστασίου του και της επιρροής του στις πέριξ Σιιτικές χώρες. Το μόνο υπό διαπραγμάτευση θέμα είναι ο έλεγχος του πυρηνικού του προγράμματος, κάτι που μάλλον θα διευθετηθεί στα πρότυπα της συμφωνίας JCPOA του 2015 (αυτή που κατήγγειλε ο Πρόεδρος Τραμπ στην πρώτη του θητεία).

Τούτων λεχθέντων, η κρίση στα Στενά δείχνει να παρατείνεται δια μακρόν με ακούσιες (ή όχι και τόσο ακούσιες) επιπτώσεις στο διεθνές εμπόριο, την ναυτιλία και την παγκόσμιο ενεργειακή αγορά. Αυτό που διαπιστώνεται, πλέον, δια γυμνού οφθαλμού είναι η ισχυροποίηση των ΗΠΑ και της Ρωσίας ως εναλλακτικών ενεργειακών προμηθευτών, αφού με οργανωμένες εξαγωγές πετρελαίου και αερίου έρχονται (σαν έτοιμες από καιρό) να καλύψουν το κενό στην προμήθεια που έχει δημιουργηθεί λόγω της κρίσης στον Κόλπο.

Με τις εξαγωγές πετρελαίου και αερίου των ΗΠΑ και Ρωσίας να έχουν αυξηθεί κατά τουλάχιστον 25% μέσο όρο τις τελευταίες 6 εβδομάδες, ενώ οι προβλέψεις είναι για περαιτέρω αύξηση έως και 50% μέχρι το τέλος του έτους. Με τις δύο αυτές αχανείς χώρες να ελέγχουν αθροιστικά τουλάχιστον το 25% των παγκόσμιων αποθεμάτων φ. αερίου και το 30% του πετρελαίου (συμπεριλαμβανομένων και αυτών της Βενεζουέλας)

Μην ξεχνάμε ότι, με την ανάληψη της δεύτερης προεδρίας από τον Τραμπ μπήκε σε εφαρμογή το σχέδιο για παγκόσμια ενεργειακή κυριαρχία. Κάτι που δεν έκρυψε ούτε στιγμή ο Αμερικανός Πρόεδρος συστήνοντας σχετικό κυβερνητικό όργανο με τον τίτλο «Εθνικό Συμβούλιο Ενεργειακής Κυριαρχίας». Είναι προφανές ότι το παρατεταμένο τέλμα στο Ιράν μάλλον ενισχύει οικονομικά και γεωστρατηγικά τις ΗΠΑ (και την Ρωσία), αφού έτσι, πέρα από τα οικονομικά οφέλη, ενισχύουν και τη θέση τους έναντι της Κίνας.

Με κατεστραμμένες πάρα πολλές εγκαταστάσεις πετρελαίου. και αερίου στις χώρες του Κόλπου, ακόμα και όταν αποκατασταθεί η ελευθεροπλοΐα στα Στενά, η παραγωγή από την περιοχή θα παραμείνει μειωμένη για αρκετό χρονικό διάστημα και θα χρειαστεί πολύς χρόνος για την αποκατάστασή της. Εν τω μεταξύ, ΗΠΑ και Ρωσία και ορισμένες άλλες χώρες (Νορβηγία, Μεξικό, Βραζιλία) θα έχουν αυξήσει την παραγωγή τους και τις εξαγωγές του, μεγεθύνοντας, έτσι, το μερίδιο τους στην παγκόσμια αγορά.

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr

Διαβάστε ακόμα

Απόρρητο