Ο Νέος Πόλεμος του Πετρελαίου

Είχαμε και στο παρελθόν παρόμοιους πολέμους, όπως στη πρώτη πετρελαϊκή κρίση του 1973 με το εμπάργκο των Αράβων πετρελαιοπαραγωγών κατά της Δύσης, την δεύτερη το 1979 με επίκεντρο το Ιράν και την πτώση του Σάχη και την τρίτη με την επιχείρηση Καταιγίδα της Ερήμου και την εκδίωξη του Σαντάμ Χουσεΐν από το Κουβέιτ, που το είχε καταλάβει με το «έτσι θέλω» για να αρμέξει τον πετρελαϊκό του πλούτο. Όμως, αυτές οι κρίσεις προκλήθηκαν με αφορμή τον έλεγχο του πετρελαίου. Σήμερα έχουμε ένα κανονικό πόλεμο να εξελίσσεται σε τεράστια γεωγραφική κλίμακα, με το πετρέλαιο και τις εγκαταστάσεις παραγωγής να αποτελούν στρατιωτικούς στόχους

energia.gr
Σαβ, 14 Μαρτίου 2026 - 14:55

Με τον πόλεμο στο Ιράν να έχει εισέλθει στην τρίτη εβδομάδα και εκατοντάδες πετρελαϊκές μονάδες στην περιοχή του Κόλπου να έχουν πληγεί εκατέρωθεν με βαλλιστικούς πυραύλους και drones, με άλλες να έχουν καταστραφεί, άλλες να φλέγονται και άλλες να κλείνουν για προληπτικούς λόγους με πάγωμα της παραγωγής, δεν είναι υπερβολή να παρατηρήσουμε ότι έχουμε σε εξέλιξη ένα κανονικό πόλεμο του πετρελαίου.

Σε αντίθεση με όλες τις προηγούμενες πολεμικές συγκρούσεις στην περιοχή, η τωρινή σύρραξη έχει έντονο το στοιχείο του πετρελαίου, καθότι η μια πλευρά, το Ιράν, προσπαθεί αφ’ ενός μεν να πλήξει τις πετρελαϊκές εξαγωγές της άλλης, μέσα από την προσβολή παραγωγικών εγκαταστάσεων σε χώρες όπως η Σ. Αραβία, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, τα ΗΑΕ, το Κατάρ και το Ιράκ, και, αφετέρου, να εμποδίσει την διέλευση πλοίων μέσα από τα Στενά του Ορμούζ. Πράγμα που έχει σε μεγάλο βαθμό έχει πετύχει, δικαιολογώντας πλήρως την στρατηγική της Τεχεράνης που αποβλέπει στην ραγδαία μείωση των εξαγωγών από τις χώρες του Κόλπου (ή και την πλήρη παύση, όπως είναι στη περίπτωση του Καταριανού LNG) ε με σε μια απέλπιδα προσπάθεια να επηρεάσει τις τιμές του αργού προς τα πάνω και έτσι να πλήξει την παγκόσμια οικονομία, ιδιαίτερα αυτή των ΗΠΑ.

Ως αποτέλεσμα της ανωτέρω εφαρμοζόμενης στρατηγικής το Ιράν έχει καταφέρει να καθηλώσει τις στρατιωτικές δυνάμεις των ΗΠΑ-Ιράν παρά τους ανηλεείς αεροπορικούς βομβαρδισμούς - οι περισσότεροι από τους οποίους φαίνεται ότι δεν πετυχαίνουν τους στόχους τους- και να πλήξει οικονομικά τις συμμαχικές προς τις ΗΠΑ χώρες του Κόλπου. Οι ηγεσίες τους βλέπουν έντρομες την σημαντική απώλεια των εσόδων τους και τα περιουσιακά τους στοιχεία να καταστρέφονται συστηματικά.

Το έλλειμμα στην παγκόσμια προσπάθεια πετρελαίου και LNG είναι πραγματικό (και όχι υποθετικό) με τους αγοραστές, ιδίως αυτούς στην Ασία που εξαρτώνται από τους υδρογονάνθρακες του Κόλπου, να ψάχνουν απεγνωσμένα για εναλλακτικούς προμηθευτές. Ο ΙΕΑ εκτιμά ότι το έλλειμμα στις εξαγωγές αργού και προϊόντων έχει φθάσει τα 8 εκατ. βαρέλια την ημέρα (από τα 15 εκατ. που εξάγεται καθημερινά από την περιοχή) ενώ έχει σταματήσει πλήρως η εξαγωγή LNG από το Κατάρ, που ισοδυναμεί περίπου με το 20% της παγκόσμιας προμήθειας (έφθασε τα 511 MTPA το 2025).

Μπορεί ένα μέρος του εν λόγω ελλείμματος να καλυφθεί από την αποδέσμευση 400 εκατ. βαρελιών από τα στρατηγικά αποθέματα της Δύσης, μέσω του μηχανισμού του ΙΕΑ, όμως, τα εν λόγω αποθέματα έχουν ημερομηνία λήξης και δεν αναπληρώνονται εύκολα. Μία ακόμη ασύμμετρη απώλεια!

Έμμεσα πληττόμενη από τον πόλεμο στον Κόλπο είναι η Ευρώπη, η οποία ήδη αντιμετωπίζει πρόβλημα προμήθειας LNG, αφού τα τελευταία τρία χρόνια, έχοντας εγκαταλείψει την ασφάλεια του Ρωσικού αερίου, έχει στραφεί σε μαζικές εισαγωγές LNG από ΗΠΑ και αλλού, που καλύπτουν πλέον το 45% της προμήθειας της σε αέριο. Το εμφανές, πλέον, έλλειμα προμήθειας LNG είναι το αποτέλεσμα του «Κανόνα των Ακούσιων Συνεπειών» που παρατηρείται σε κάθε πόλεμο, ένα αξίωμα που ισχύει στο ακέραιο από αρχαιοτάτων χρόνων. Έτσι, αρκετά φορτία LNG που προορίζονταν για Ευρωπαϊκά τέρμιναλ, αλλάζουν πορεία και κατευθύνονται τώρα προς τις Ασιατικές αγορές (Κίνα, Κορέα, Ταϊβάν, κλπ.), που προσφέρουν υψηλά πριμ προκειμένου να εξασφαλίσουν την ενεργειακή τους προμήθεια. Έτσι, η οπτασία της ενεργειακής ασφάλειας μέσω εισαγόμενου LNG κατέρρευσε εν μία νυκτί.

Η σημερινή πολεμική σύρραξη ανάμεσα στις επιτιθέμενες ΗΠΑ-Ισραήλ και τους συμμάχους της, και του Ιράν εξελίσσεται, πλέον, σε έναν απαίσιο πόλεμο φθοράς με το πετρέλαιο να καθορίζει τις οικονομικές ισορροπίες. Μπορεί η προμήθεια της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου, που είναι της τάξης των 105 εκατ. βαρελιών ημερησίως, να εξασφαλίζεται από την παραγωγή πολλαπλών πηγών σε όλον τον κόσμο, όμως, η όλη υπόθεση παίζεται ως συνήθως στα περιθώρια. Γι’ αυτό η έλλειψη, εξαίφνης, του 8% της παγκόσμιας ενεργειακής προμήθειας δημιουργεί έντονες αναταράξεις και πλήττει άμεσα την παγκόσμια οικονομία μέσω της σημαντικής αύξησης των διεθνών τιμών και των επιπτώσεων τους (ακρίβεια και πληθωρισμός), που πλέον κινούνται σταθερά άνω των $100 το βαρέλι.

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr

Διαβάστε ακόμα

Απόρρητο