Στις τελευταίες θέσεις της ευρωπαϊκής κατάταξης βρίσκεται η ελληνική βιομηχανία σε κρίσιμους τομείς, όπως το ενεργειακό κόστος, η παραγωγικότητα, οι επενδύσεις και το επιχειρηματικό περιβάλλον, σύμφωνα με τα ενδιάμεσα αποτελέσματα της μελέτης του Συνδέσμου Βιομηχανιών Ελλάδος (ΣΒΕ). Η μελέτη για τη διαρθρωτική ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας συγκρίνει την Ελλάδα με άλλες 23 χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης και παρουσιάστηκε χθες σε ειδική εκδήλωση με επίσημο προσκεκλημένο τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη.
Το υψηλό κόστος ηλεκτρισμού και η υψηλή ενεργειακή εξάρτηση από εισαγωγές καταγράφονται ως το μεγαλύτερο εμπόδιο για την ελληνική βιομηχανία, στον αντίποδα του χαμηλού κόστους εργασίας που αποτελεί το ανταγωνιστικότερο πλεονέκτημα, κατατάσσοντας τη χώρα στην 1η θέση της ευρωπαϊκής κατάταξης.
Η Ελλάδα καταλαμβάνει την τελευταία θέση μεταξύ των 24 χωρών στο ενεργειακό περιβάλλον και στην αξιοπιστία των δικτύων, με βαθμολογία 4,31 έναντι 6,26 του ευρωπαϊκού μέσου όρου.
Ειδικότερα βρίσκεται στην 23η θέση στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για βιομηχανικούς χρήστες και στην 24η ως προς το ποσοστό επιχειρήσεων που θεωρούν το ενεργειακό κόστος εμπόδιο στις επενδύσεις. Το 72% των επιχειρήσεων θεωρεί το ενεργειακό κόστος το μεγαλύτερο εμπόδιο για επενδύσεις. Επιπλέον κατατάσσεται 23η στη διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού και στην εξάρτηση από εισαγωγές.
Η δεύτερη μεγαλύτερη αδυναμία εντοπίζεται στην παραγωγικότητα και αποδοτικότητα, όπου η Ελλάδα συγκεντρώνει βαθμολογία μόλις 2,84, έναντι 4,33 του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Η χώρα βρίσκεται στην 24η θέση στην ολική παραγωγικότητα των συντελεστών παραγωγής και στην ένταση επενδύσεων παγίου κεφαλαίου, καθώς και στην 23η θέση στο απόθεμα κεφαλαίου ανά εργαζόμενο. Αξιοσημείωτο είναι ότι ενώ ο όγκος της βιομηχανικής παραγωγής έχει αυξηθεί κατά 16,2% σε σχέση με το 2021, η ενίσχυση αυτή δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη αύξηση των παραγωγικών επενδύσεων.
Σημαντική υστέρηση καταγράφεται και στο θεσμικό πλαίσιο λειτουργίας των επιχειρήσεων. Η Ελλάδα κατατάσσεται 23η στον χρόνο επίλυσης αστικών και εμπορικών διαφορών, 20ή στον χρόνο απόκτησης άδειας λειτουργίας και τελευταία μεταξύ 17 χωρών στην ευκολία πρόσβασης σε χρηματοδότηση.
Σημαντική υστέρηση καταγράφεται και στην παραγωγικότητα και στο θεσμικό πλαίσιο των επιχειρήσεων.
Χαμηλές είναι οι επιδόσεις και στην πράσινη μετάβαση. Η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση στις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου της μεταποίησης ανά μονάδα προστιθέμενης αξίας και στην 22η θέση στο ποσοστό επιχειρήσεων που έχουν πραγματοποιήσει επενδύσεις για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Πέρα από τις τέσσερις διαστάσεις με τις χαμηλότερες συνολικές βαθμολογίες, η μελέτη εντοπίζει σημαντικές υστερήσεις και σε επιμέρους δείκτες αναδεικνύοντας προβλήματα που συνδέονται με το μέγεθος των επιχειρήσεων, τον τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, την εξαγωγική δραστηριότητα και την ανανέωση του ανθρώπινου δυναμικού.

Στον αντίποδα των αρνητικών επιδόσεων, η μελέτη καταγράφει δύο ιδιαίτερα θετικά ευρήματα για την ελληνική βιομηχανία. Η Ελλάδα καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση μεταξύ 22 χωρών στο ποσοστό επιχειρήσεων που εισήγαγαν νέα ή σημαντικά βελτιωμένα προϊόντα. Εξίσου σημαντική είναι η πέμπτη θέση στον δείκτη ανταγωνιστικότητας τιμών και ποιότητας προϊόντων. Με βάση τα ευρήματα, ο ΣΒΕ προτάσσει την ανάγκη για ανταγωνιστικό ενεργειακό κόστος, ενίσχυση των παραγωγικών επενδύσεων, απλούστευση του θεσμικού πλαισίου, τεχνολογική αναβάθμιση και ανάπτυξη δεξιοτήτων.
Χαμηλά οι μισθοί
Ανταποκρινόμενος στις επισημάνσεις του κλάδου, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης παρουσίασε στην ομιλία του πέντε βασικούς άξονες βιομηχανικής πολιτικής, ενώ παρότρυνε τις επιχειρήσεις για αυξήσεις μισθών. Μετά από μια δεκαετία κατάρρευσης των μισθών, σήμερα ο μέσος μισθός είναι στη 17η θέση μεταξύ των 27 και ο κατώτατος στη 13η μεταξύ 22 χωρών. «Αν οι Ελληνες επιχειρηματίες θέλουν να δώσουν περισσότερα είναι ελεύθεροι να το κάνουν και τους ενθαρρύνουμε προς αυτή την κατεύθυνση», είπε. Θα συνεχίσουμε να στηρίζουμε τις ελληνικές επιχειρήσεις, με σεβασμό στα δημοσιονομικά περιθώρια και στους ευρωπαϊκούς κανόνες. Γι’ αυτό ζητάμε μεγαλύτερη ευελιξία στην εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας, τόνισε αναφερόμενος στο ενεργειακό κόστος, αφού υπενθύμισε τις δράσεις που έχει υλοποιήσει η κυβέρνηση για τη μείωση του ενεργειακού κόστους ύψους 500 εκατ. για την επόμενη 5ετία, συν 95 εκατ. που ανακοινώθηκαν τον προηγούμενο μήνα. Αναφορικά με τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος, ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης αναφέρθηκε σε δύο κατευθύνσεις όπου θα στρέψει την προσοχή της η κυβέρνηση και συγκεκριμένα στην επιτάχυνση της δικαιοσύνης με στόχο μέσα στην επόμενη τετραετία τη σύγκλιση του χρόνου αποφάσεων με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και στον χωροταξικό σχεδιασμό, προαναγγέλλοντας νέο θεσμικό πλαίσιο για τα βιομηχανικά πάρκα. Ως προς το χρηματοδοτικό επισήμανε την αξιοποίηση ευρωπαϊκών πόρων, την κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων και τις συνεργασίες επιχειρήσεων με ερευνητικά ιδρύματα. Στο ζήτημα της τεχνολογίας μίλησε για στοχευμένα προγράμματα τεχνολογικής αναβάθμισης που σχεδιάζει η κυβέρνηση, με στόχο την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης. Αναφερόμενος στον πέμπτο πυλώνα, της εξωστρέφειας, εστίασε στη διεύρυνση τόσο στην γκάμα προϊόντων που εξάγει η χώρα όσο και σε νέες αγορές.
Εθνική προσπάθεια
«Στον ΣΒΕ αποφασίσαμε ότι ο καλύτερος τρόπος για να συμβάλουμε ακόμη περισσότερο στην εθνική προσπάθεια για τη βιομηχανία μας, η οποία πρέπει να ξεκινήσει, είναι να σταθούμε οι ίδιοι με θάρρος μπροστά στον καθρέφτη. Για πρώτη φορά να βρούμε τη μεθοδολογία που θα μετράει ακριβώς το πού βρίσκεται η ανταγωνιστικότητά μας και θα καταγράφει με λεπτομέρεια τις επιμέρους διαστάσεις και παραμέτρους της. Μέσω του Σύνθετου Δείκτη Διαρθρωτικής Ανταγωνιστικότητας της Βιομηχανίας, που δημιουργούμε μαζί με την Deloitte, θα μπορούμε πλέον να μετράμε τις επιδόσεις της χώρας μας και να τις συγκρίνουμε κάθε χρόνο με τις επιδόσεις άλλων 23 –δηλαδή 24 συνολικά– ευρωπαϊκών χωρών», τόνισε η πρόεδρος του Συνδέσμου Λουκία Σαράντη.
(από την εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ»)