η οποία θα πραγματοποιηθεί τον Νοέμβριο (9-20 Νοεμβρίου) στην Αττάλεια της Τουρκίας. Οι προτεραιότητες είναι η σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων, η αύξηση της κλιματικής χρηματοδότησης και η στήριξη των ευάλωτων χωρών ενόψει της COP31 στην Αττάλεια.
Η Επιτροπή ενέκρινε την Πέμπτη, με 50 ψήφους υπέρ, 16 κατά και 3 αποχές, το σχέδιο ψηφίσματος που καθορίζει τις προτεραιότητες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή.
Η COP31 αναμένεται να επικεντρωθεί στην προώθηση της μετάβασης μακριά από τα ορυκτά καύσιμα, στην έναρξη της διαδικασίας για την επόμενη παγκόσμια αποτίμηση της προόδου και στην αύξηση της κλιματικής χρηματοδότησης, μεταξύ άλλων μέσω της εφαρμογής του νέου συλλογικού ποσοτικοποιημένου στόχου (NCQG), που συμφωνήθηκε στην COP29.
Σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων
Στο σχέδιο ψηφίσματος, οι ευρωβουλευτές ζητούν από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη να προωθήσουν τον οδικό χάρτη για τη μετάβαση μακριά από τα ορυκτά καύσιμα, όπως συμφωνήθηκε στην προηγούμενη κλιματική διάσκεψη, την COP30.
Παράλληλα, ζητούν από την ΕΕ να αναλάβει ηγετικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις για μια συνθήκη μη διάδοσης των ορυκτών καυσίμων, καθώς και να υπάρξουν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα για τη σταδιακή κατάργηση των επιδοτήσεων και της παραγωγής ορυκτών καυσίμων.
Καλούν, επίσης, την ΕΕ να δώσει το παράδειγμα, καθορίζοντας το δικό της χρονοδιάγραμμα και τη δική της στρατηγική για τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων σε ολόκληρη την οικονομία.
Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν ακόμη τις ευπάθειες που δημιουργεί η εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα σε μια περίοδο γεωπολιτικής αστάθειας, καθώς και τη σημασία της απανθρακοποίησης για τη στρατηγική αυτονομία της ΕΕ.
Η πορεία της ΕΕ
Στο σχέδιο ψηφίσματος, οι ευρωβουλευτές σημειώνουν ότι το 2025 ήταν ένα από τα θερμότερα έτη που έχουν καταγραφεί και ότι η Ευρώπη παραμένει η ήπειρος που θερμαίνεται ταχύτερα.
Υπογραμμίζουν την ανάγκη η ΕΕ να συνεχίσει να προωθεί φιλόδοξη δράση για το κλίμα.
Σύμφωνα με το κείμενο, η ΕΕ βρίσκεται σήμερα σε πορεία μείωσης των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά περίπου 54% έως το 2030 σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990, εφόσον τα κράτη-μέλη εφαρμόσουν πλήρως τα υφιστάμενα και σχεδιαζόμενα μέτρα.
Ωστόσο, οι ευρωβουλευτές εκφράζουν ανησυχία για τα προκαταρκτικά στοιχεία που δείχνουν ότι οι εκπομπές της ΕΕ αυξήθηκαν κατά 1% μεταξύ 2024 και 2025.
Καλούν τα κράτη-μέλη να καλύψουν αυτό το κενό και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να τα στηρίξει, ενώ υπογραμμίζουν ότι όλες οι πολιτικές της ΕΕ πρέπει να παραμένουν ευθυγραμμισμένες με τη Συμφωνία του Παρισιού και να βασίζονται στα καλύτερα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα.
Περισσότερη κλιματική χρηματοδότηση
Οι ευρωβουλευτές υποστηρίζουν ότι το χάσμα μεταξύ των αναγκών για κλιματική χρηματοδότηση και της χρηματοδότησης που παρέχεται σήμερα είναι σημαντικό και διευρύνεται και ζητούν την επείγουσα αντιμετώπισή του.
Αναγνωρίζοντας ότι η ΕΕ και τα κράτη-μέλη της παραμένουν οι μεγαλύτεροι πάροχοι δημόσιας κλιματικής χρηματοδότησης, ζητούν τη συνέχιση της αύξησης των συνεισφορών, ιδιαίτερα μέσω επιχορηγήσεων και εξαιρετικά ευνοϊκών χρηματοδοτήσεων.
Παράλληλα, προειδοποιούν κατά της διπλής καταμέτρησης ή της επανακατηγοριοποίησης υφιστάμενων κονδυλίων προκειμένου να επιτευχθεί ο νέος συλλογικός ποσοτικοποιημένος στόχος (NCQG).
Το σχέδιο ψηφίσματος ζητά η κλιματική χρηματοδότηση να κατανέμεται με τρόπο που να μην επιβαρύνει περαιτέρω το χρέος των χωρών που είναι ευάλωτες στην κλιματική αλλαγή, με προτεραιότητα στη χρηματοδότηση μέσω επιχορηγήσεων και στα εργαλεία ελάφρυνσης του χρέους.
Προσαρμογή, απώλειες και ζημιές
Οι ευρωβουλευτές σημειώνουν ότι έως και 3,6 δισεκατομμύρια άνθρωποι ζουν σε συνθήκες υψηλής ευαλωτότητας απέναντι στην κλιματική αλλαγή.
Ζητούν την ταχεία αύξηση της προβλέψιμης και προσβάσιμης χρηματοδότησης για το Ταμείο Αντιμετώπισης Απωλειών και Ζημιών, καθώς και από όλα τα συμβαλλόμενα μέρη να υλοποιήσουν τη δέσμευση για τριπλασιασμό της χρηματοδότησης για την προσαρμογή έως το 2035.
Παράλληλα, ζητούν την ταχεία επιχειρησιακή εφαρμογή του μηχανισμού δίκαιης μετάβασης που συμφωνήθηκε στην COP30.
Τονίζουν ακόμη ότι η δράση για το κλίμα θα πρέπει να συνοδεύεται από μέτρα για τη στήριξη των πράσινων θέσεων εργασίας, την επανεκπαίδευση των εργαζομένων και τον κοινωνικό διάλογο.
Τα επόμενα βήματα
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα ψηφίσει επί του τελικού ψηφίσματος κατά τη σύνοδο της Ολομέλειας, στις 19-22 Οκτωβρίου.
Αντιπροσωπεία 15 ευρωβουλευτών, με επικεφαλής τη Λίντια Περέιρα (ΕΛΚ, Πορτογαλία), θα συμμετάσχει στις κλιματικές διαπραγματεύσεις από τις 16 έως τις 20 Νοεμβρίου.