ενώ οι ΗΠΑ μικρότερο πλεόνασμα 18.000 βαρελιών. Η ανισορροπία αυτή αναδιατάσσει τις διεθνείς εμπορικές ροές, με τις ευρωπαϊκές αγορές να αναζητούν φορτία από ολοένα μεγαλύτερες αποστάσεις.
Η Νότια Κορέα, με τις εξαγωγές jet fuel προς την Ευρώπη να φτάνουν, σύμφωνα με την Kpler, περίπου τα 129.000 βαρέλια ημερησίως τον Σεπτέμβριο, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα. Η αύξηση της παραγωγής στα κορεατικά διυλιστήρια, σε συνδυασμό με τη διαφορά τιμών μεταξύ Ασίας και Ευρώπης, καθιστά οικονομικά ελκυστική τη μεταφορά φορτίων προς τη γηραιά ήπειρο. Αντίστοιχα, το διυλιστήριο Dangote στη Νιγηρία ενισχύει τον ρόλο του ως προμηθευτής της ευρωπαϊκής αγοράς, ενώ οι ΗΠΑ και ο Καναδάς συμμετέχουν στη διαφοροποίηση των πηγών.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται, όμως, στην παραγωγή. Τα χαμηλά αποθέματα στον κόμβο Άμστερνταμ–Ρότερνταμ–Αμβέρσα (ARA), σε συνδυασμό με την περιορισμένη διαθεσιμότητα κάτω από 30 ημέρες ζήτησης που αναφέρεται στο αρχικό κείμενο, αυξάνουν την ευαισθησία της αγοράς σε νέες καθυστερήσεις, διακοπές ή αυξημένα μεταφορικά κόστη. Σε μια αγορά με περιορισμένα αποθέματα, ακόμη και μια προσωρινή διαταραχή μπορεί να μεταφραστεί σε υψηλότερα ασφάλιστρα προμήθειας και εντονότερη μεταβλητότητα των τιμών.
Η Ελλάδα: επάρκεια αεροπορικών καυσίμων και εγχώρια διύλιση
Για την Ελλάδα, η εικόνα έχει μια κρίσιμη ιδιαιτερότητα: η χώρα διαθέτει εγχώρια παραγωγή Jet A-1 από τα διυλιστήριά της και δεν εξαρτάται αποκλειστικά από εισαγωγές έτοιμου αεροπορικού καυσίμου.
Η πιο σαφής επίσημη ένδειξη προέρχεται από την Αρχή Πολιτικής Αεροπορίας. Σε ενημερωτική οδηγία του 2026, με αφορμή τις διεθνείς διαταραχές στις αλυσίδες εφοδιασμού αεροπορικών καυσίμων, αναφέρει ότι, με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, το Jet A δεν διανέμεται στην Ελλάδα, καθώς το Jet A-1 που παράγεται από τα εγχώρια διυλιστήρια επαρκεί για την κάλυψη της ζήτησης στα ελληνικά αεροδρόμια.
Πρόκειται για σημαντική διαφοροποίηση σε σχέση με την εικόνα της ευρωπαϊκής αγοράς, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι η Ελλάδα είναι απομονωμένη από τις διεθνείς εξελίξεις. Η επάρκεια τελικού προϊόντος στα αεροδρόμια δεν ταυτίζεται με πλήρη ενεργειακή ανεξαρτησία: τα διυλιστήρια χρειάζονται αργό πετρέλαιο και άλλες πρώτες ύλες, ενώ το κόστος, η διαθεσιμότητα και οι διεθνείς εμπορικές ροές επηρεάζουν την οικονομία παραγωγής και προμήθειας.
Από πού προμηθεύεται η Ελλάδα;
Η ελληνική αγορά αεροπορικών καυσίμων στηρίζεται πρωτίστως στην παραγωγή των εγχώριων διυλιστηρίων, με την εφοδιαστική αλυσίδα να περιλαμβάνει την HELLENiQ ENERGY, με τα διυλιστήρια του ομίλου σε Ασπρόπυργο, Ελευσίνα και Θεσσαλονίκη να συμμετέχουν στην παραγωγή και διάθεση προϊόντων διύλισης. Τα στοιχεία του ομίλου για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 αναφέρουν εξαγωγές ντίζελ και jet fuel συνολικού ύψους 0,7 εκατ. τόνων, οι οποίες συνέβαλαν στην κάλυψη ελλείψεων στις ευρωπαϊκές αγορές.
Και επίσης, την Motor Oil, με το διυλιστήριο στους Αγίους Θεοδώρους να αποτελεί σημαντικό μέρος της ελληνικής υποδομής διύλισης. Η OFC Aviation Fuel Services, που διαχειρίζεται τις εγκαταστάσεις καυσίμων και το σύστημα ανεφοδιασμού του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών, έχει βασικούς μετόχους τη Motor Oil και την AVIN Oil, με συνολικό ποσοστό 97%.
Τέλος, υπάρχουν και οι υποδομές των αεροδρομίων, όπου στο αεροδρόμιο της Αθήνας, το Jet A-1 μεταφέρεται μέσω ειδικού αγωγού μήκους 53 χιλιομέτρων από την περιοχή του διυλιστηρίου Ασπροπύργου.
Η εγχώρια παραγωγή προσφέρει στην Ελλάδα ένα σημαντικό πλεονέκτημα, αλλά δεν εξαλείφει τους κινδύνους. Η χώρα διαθέτει διυλιστήρια που παράγουν Jet A-1 και υποδομές μεταφοράς προς αεροδρόμια, όμως η λειτουργία τους εντάσσεται σε μια διεθνή αγορά αργού πετρελαίου, διυλισμένων προϊόντων και ναυτιλιακών μεταφορών.
Η ελληνική αεροπορική αγορά, εξάλλου, συνεχίζει να παρουσιάζει υψηλή δραστηριότητα. Σύμφωνα με την ΥΠΑ, η επιβατική κίνηση στο σύνολο των 39 αεροδρομίων της χώρας αυξήθηκε κατά 5% το πρώτο εξάμηνο του 2026, φτάνοντας τα 33,96 εκατ. επιβάτες, έναντι 32,36 εκατ. το αντίστοιχο διάστημα του 2025.
Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τη σημασία της επάρκειας αεροπορικών καυσίμων, ιδίως σε μια οικονομία όπου ο τουρισμός και οι αεροπορικές μεταφορές αποτελούν κρίσιμες δραστηριότητες. Η διαθεσιμότητα καυσίμων στα ελληνικά αεροδρόμια δεν πρέπει να εξετάζεται μόνο με βάση το αν υπάρχει εγχώρια παραγωγή, αλλά και σε συνάρτηση με την αύξηση της ζήτησης, τις δυνατότητες αποθήκευσης, τις εναλλακτικές διαδρομές εφοδιασμού και την ανθεκτικότητα των υποδομών.
Η κρίση του jet fuel αναδεικνύει και μια δεύτερη πρόκληση: τη μετάβαση στα βιώσιμα αεροπορικά καύσιμα (SAF). Η ευρωπαϊκή υποχρέωση ReFuelEU Aviation ξεκίνησε με ελάχιστο ποσοστό SAF 2% το 2025, με σταδιακή αύξηση έως το 70% το 2050. Η EASA ανακοίνωσε ότι το 2025 το SAF αντιστοιχούσε στο 2,8% των καυσίμων που διατέθηκαν στα αεροδρόμια της ΕΕ, υπερβαίνοντας τον αρχικό στόχο.
Για την Ελλάδα, η πρόκληση δεν είναι μόνο να διασφαλίσει επαρκείς ποσότητες συμβατικού Jet A-1. Είναι να αξιοποιήσει την παραγωγική βάση των διυλιστηρίων της, τις υποδομές ανεφοδιασμού και τη ναυτιλιακή της θέση, ώστε να συμμετέχει στη νέα αγορά χαμηλότερων εκπομπών αεροπορικών καυσίμων. Το ελληνικό σχέδιο δράσης για τις εκπομπές της αεροπορίας αναφέρει ήδη την ανάπτυξη έργων SAF από τα ελληνικά διυλιστήρια.