Ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα αποτελεί η αντικατάσταση των συμβατικών μετρητών ηλεκτρικής ενέργειας με έξυπνους ψηφιακούς μετρητές. Πρόκειται για μία από τις μεγαλύτερες επενδύσεις ψηφιοποίησης του ελληνικού δικτύου διανομής, η οποία θα αλλάξει τον τρόπο παρακολούθησης και διαχείρισης της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας. Μέχρι σήμερα έχουν εγκατασταθεί περίπου 1,6 εκατομμύρια έξυπνοι μετρητές, οι οποίοι καλύπτουν περίπου το 60% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας.
Ο σχεδιασμός προβλέπει εντατικοποίηση των εγκαταστάσεων τα επόμενα χρόνια, ώστε το 2030 να έχουν αντικατασταθεί όλοι οι συμβατικοί μετρητές. Η σημασία τους δεν περιορίζεται μόνο στην αυτόματη καταγραφή των καταναλώσεων. Οι νέοι μετρητές επιτρέπουν την εφαρμογή ευέλικτων τιμολογίων, τη βελτίωση της διαχείρισης της ζήτησης, τον ταχύτερο εντοπισμό βλαβών και τον αποτελεσματικότερο περιορισμό τόσο των τεχνικών όσο και των μη τεχνικών απωλειών του δικτύου. Παράλληλα, οι καταναλωτές αποκτούν τη δυνατότητα να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο την κατανάλωσή τους και να προσαρμόζουν τις ενεργειακές τους συνήθειες ανάλογα με τις τιμές της αγοράς. Επιπλέον, η λειτουργία ενός πλήρως ψηφιοποιημένου δικτύου αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ασφαλή ενσωμάτωση μεγαλύτερου ποσοστού ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Εξίσου σημαντικό έργο αφορά εκείνο της μείωσης του χρόνου που απαιτείται για την ολοκλήρωση νέων συνδέσεων στο δίκτυο. Η αυξημένη ζήτηση για νέες κατοικίες, επιχειρηματικές εγκαταστάσεις, σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων και έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έχει αυξήσει σημαντικά τον αριθμό των αιτήσεων σύνδεσης. Τα τελευταία χρόνια έχει σημειωθεί αισθητή πρόοδος, καθώς ο μέσος χρόνος ολοκλήρωσης έχει περιοριστεί σημαντικά. Ενώ το 2021 απαιτούνταν περίπου 145 ημέρες για μια νέα σύνδεση, το 2025 ο αντίστοιχος χρόνος διαμορφώθηκε στις 77 ημέρες, ενώ για το 2026 εκτιμάται ότι θα μειωθεί περαιτέρω στις 55 ημέρες.
Παρά τη σημαντική αυτή βελτίωση, εξακολουθούν να υπάρχουν περιπτώσεις που καθυστερούν εξαιτίας αδειοδοτήσεων και εγκρίσεων οι οποίες δεν εξαρτώνται άμεσα από τον ΔΕΔΔΗΕ. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η πλειονότητα των έργων ολοκληρώνεται αρκετά γρήγορα, ενώ ένας μικρός αριθμός πιο σύνθετων υποθέσεων αυξάνει τον συνολικό μέσο χρόνο. Για παράδειγμα, το 2024 ο σταθμισμένος μέσος χρόνος ολοκλήρωσης ήταν 51 ημέρες, όμως χωρίς τις εξαιρετικά καθυστερημένες περιπτώσεις περιορίζεται περίπου στις 20 ημέρες. Αυτό αποδεικνύει ότι η περαιτέρω επιτάχυνση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη βελτίωση των διαδικασιών αδειοδότησης.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται από τον Διαχειριστή και στην αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών, οι οποίες προκαλούν σημαντική οικονομική επιβάρυνση τόσο στον διαχειριστή όσο και στους συνεπείς καταναλωτές. Τα τελευταία χρόνια οι μη τεχνικές απώλειες αυξήθηκαν εξαιτίας της οικονομικής κρίσης, της πανδημίας και της ενεργειακής κρίσης που ακολούθησε. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΔΕΔΔΗΕ, το κόστος των ρευματοκλοπών ανέρχεται περίπου στα 450 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, επιβάρυνση που μεταφέρεται τελικά στους λογαριασμούς των καταναλωτών. Υπολογίζεται ότι η ετήσια επιβάρυνση ανά λογαριασμό έφτανε περίπου τα 60 ευρώ, ενώ χάρη στις πρόσφατες παρεμβάσεις έχει ήδη μειωθεί κοντά στα 50 ευρώ.
Παράλληλα, καταγράφεται σταδιακή μείωση των συνολικών απωλειών του διασυνδεδεμένου δικτύου, οι οποίες είχαν κορυφωθεί το 2023 στο 11,4%. Οι προβλέψεις δείχνουν ότι το ποσοστό αυτό ακολουθεί πλέον καθοδική πορεία, γεγονός που συνδέεται τόσο με τους εντατικότερους ελέγχους όσο και με την εξάπλωση των έξυπνων μετρητών, οι οποίοι διευκολύνουν τον εντοπισμό ύποπτων καταναλώσεων. Το συνολικό οικονομικό όφελος από τη μείωση των απωλειών και την είσπραξη προστίμων εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε 150 έως 200 εκατομμύρια ευρώ κατά την περίοδο 2024-2025.
Παράλληλα με τις παραπάνω δράσεις, ο ΔΕΔΔΗΕ επενδύει στην ανάπτυξη προηγμένων ψηφιακών συστημάτων διαχείρισης του δικτύου. Η αξιοποίηση νέων τεχνολογιών επιτρέπει την ταχύτερη ανίχνευση βλαβών, την καλύτερη ενημέρωση των πολιτών και την αποτελεσματικότερη κατανομή των συνεργείων αποκατάστασης. Συνολικά, ο εκσυγχρονισμός του δικτύου διανομής αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την επιτυχή ενεργειακή μετάβαση της χώρας. Η ολοκλήρωση των έργων ψηφιοποίησης, η επιτάχυνση των νέων συνδέσεων και η αποτελεσματική αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών αναμένεται να βελτιώσουν την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών, να μειώσουν το κόστος για τους καταναλωτές και να ενισχύσουν τη δυνατότητα του ηλεκτρικού συστήματος να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις ενός σύγχρονου και περισσότερο βιώσιμου ενεργειακού μοντέλου.