υποχώρησε στο 30,9% (από 44,60% μια ημέρα νωρίτερα), τα μεγάλα υδροηλεκτρικά συνέβαλαν με 8,5%, ο λιγνίτης με 4,8% και οι εισαγωγές που την Τρίτη έκαναν άλμα στο 20,19%, σήμερα έπεσαν στο μόλις 2,5%. Τέλος, οι εξαγωγές ανήλθαν στις 41,994 MWh και οι εισαγωγές στις 4,452 MWh.
Το παράδοξο στη λιανική ρεύματος
Εν τω μεταξύ, η εικόνα της λιανικής αγοράς ρεύματος στο τέλος του 2025 αποτυπώνει ένα παράδοξο που δεν μπορεί να οφείλεται αποκλειστικά στην «αδράνεια» των καταναλωτών.
Παρά τη σταδιακή υποχώρηση των πράσινων τιμολογίων, η συντριπτική πλειονότητα των νοικοκυριών εξακολουθεί να παραμένει αγκιστρωμένη στις ακριβότερες επιλογές της αγοράς, πληρώνοντας επί της ουσίας ένα υψηλό ασφάλιστρο…αβεβαιότητας.
Το γεγονός ότι το 85,8% των οικιακών καταναλωτών βρισκόταν, στο τέλος της περασμένης χρονιάς, είτε σε πράσινα είτε σε μπλε τιμολόγια, παρότι τα κίτρινα αποδεικνύονταν συστηματικά φθηνότερα, φανερώνει πως η αγορά δεν λειτουργεί με όρους πραγματικού ανταγωνισμού και ενδελεχούς πληροφόρησης.
Οι καταναλωτές δεν επιλέγουν απαραίτητα το οικονομικότερο προϊόν, αλλά εκείνο που κατανοούν περισσότερο ή που τους δημιουργεί αίσθηση ασφάλειας.
(Επιμέλεια infographic: Energia.gr)
Τα πράσινα τιμολόγια αποτέλεσαν από την πρώτη στιγμή το καταφύγιο της αγοράς. Η αυτόματη μετάβαση εκατομμυρίων πελατών σε αυτά, στην αρχή του 2024, σε συνδυασμό με τη σύγχυση γύρω από τα νέα χρωματιστά τιμολόγια, δημιούργησε μια βάση καταναλωτών που ουσιαστικά δεν επανεξέτασε ποτέ την επιλογή της.
Ακόμη κι όταν αποδείχθηκε στην πράξη ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα ήταν ακριβότερα καθ’ όλη τη διάρκεια της διετίας, περισσότεροι από 3,4 εκατ. μετρητές παρέμειναν σε αυτά έως τον Δεκέμβριο του 2025.
Την ίδια στιγμή, η σημαντική άνοδος των μπλε τιμολογίων δείχνει πως ένα μέρος των νοικοκυριών επιζητά περισσότερη προβλεψιμότητα παρά χαμηλότερη τιμή. Μετά την ενεργειακή κρίση και τις ακραίες διακυμάνσεις των προηγούμενων ετών, πολλοί καταναλωτές φαίνεται ότι προτιμούν να εξασφαλίζουν μια σταθερή χρέωση, ακόμη κι αν αυτή είναι ακριβότερη.
Είναι χαρακτηριστικό ότι μέσα σε μόλις 16 μήνες τα σταθερά τιμολόγια σχεδόν τετραπλασίασαν το μερίδιό τους.
Όμως, πίσω από αυτή τη στροφή κρύβεται και ένα βαθύτερο πρόβλημα εμπιστοσύνης. Οι καταναλωτές δεν φαίνεται να πιστεύουν ότι μπορούν να παρακολουθήσουν αποτελεσματικά τις διακυμάνσεις των κυμαινόμενων προϊόντων, ή να συγκρίνουν με ασφάλεια τις πραγματικές τελικές χρεώσεις.
Το υψηλότερο πάγιο στα μπλε τιμολόγια συχνά περνά απαρατήρητο, ενώ η πολυπλοκότητα των τιμοκαταλόγων καθιστά δύσκολη την ουσιαστική σύγκριση.
Οι τιμές αλλάζουν συχνά και εξαρτώνται από τις προσφερόμενες εκπτώσεις συνέπειας.
Στην ερώτηση αν συμφέρουν τα μπλε τιμολόγια με διπλάσιο πάγιο, η απάντηση είναι πως συμφέρουν εφόσον υπάρχει υψηλή κατανάλωση kWh (πάνω από 450–500 kWh το μήνα), εφόσον το ζητούμενο είναι η σταθερότητα και εφόσον ανησυχεί κάποιος για νέο άλμα των τιμών στη χονδρική.
Σε αυτή την περίπτωση, το βαρίδι από το υψηλότερο πάγιο εξουδετερώνεται από το συνδυασμό χαμηλότερης/σταθερής χρέωσης kWh.
Όμως, εάν υπάρχει μικρή κατανάλωση (π.χ. 150–250 kWh), απουσιάζει κάποιος συχνά από το σπίτι και είναι διατεθειμένος να αλλάζει πρόγραμμα όταν το κρίνει συμφέρον, τότε το υψηλότερο διπλό αντισταθμίζει τη χαμηλότερη χρέωση της kWh.
Πρακτικό παράδειγμα
Χαμηλή κατανάλωση — 200 kWh
Πράσινο:
0,15 ευρώ/kWh = 30 ευρώ, συν πάγιο 4 ευρώ = σύνολο 34 ευρώ
Μπλε:
0,10 ευρώ/kWh = 20 ευρώ, συν πάγιο 10 ευρώ = σύνολο 30 ευρώ
Επομένως το κέρδος είναι μικρό (περίπου 4 ευρώ).
Μεσαία/υψηλή κατανάλωση — 700 kWh
Πράσινο:
0,15/kWh ευρώ = 105 ευρώ, συν πάγιο 4 ευρώ = 109 ευρώ
Μπλε:
0,10/kWh ευρώ = 70 ευρώ ευρώ, συν πάγιο 10 ευρώ = 80 ευρώ
Σε αυτή την περίπτωση η διαφορά είναι αισθητή αφού κυμαίνεται μεταξύ 25–30 ευρώ.
Επομένως, όσον αφορά στις μικρές καταναλώσεις, τα πράσινα τιμολόγια εξακολουθούν να συμφέρουν. Όμως για μια οικογένεια με πλήρη ηλεκτρικό εξοπλισμό τα μπλε τιμολόγια αποδεικνύονται, πλέον, τα φθηνότερα.
Το αποτέλεσμα είναι ότι η αγορά λειτουργεί τελικά εις βάρος του καταναλωτή. Η εκτίμηση πως τα νοικοκυριά που παρέμειναν στα πράσινα τιμολόγια επιβαρύνθηκαν συνολικά κατά 1,23 δισ. ευρώ μέσα στη διετία δεν είναι απλώς ένας εντυπωσιακός αριθμός. Είναι ένδειξη ότι το πρόβλημα της ενεργειακής ακρίβειας δεν αφορά μόνο τις διεθνείς τιμές ή την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά και την ίδια τη δομή της λιανικής αγοράς.
Σε μια θεωρητικά απελευθερωμένη αγορά, ο ενημερωμένος καταναλωτής θα έπρεπε να ανταμείβεται με χαμηλότερο κόστος. Στην ελληνική περίπτωση, όμως, η πολυπλοκότητα των προϊόντων, η ασαφής ενημέρωση και ο φόβος των διακυμάνσεων φαίνεται να οδηγούν στο αντίθετο αποτέλεσμα: όσο λιγότερο κατανοεί ο πολίτης το σύστημα, τόσο περισσότερο πληρώνει.