Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου δήλωσε: "Σας καλωσορίζω θερμά στη σημερινή τελετή υπογραφής της σύμβασης γεώτρησης για το Block 2 στο Βορειοδυτικό Ιόνιο.Μια ιστορική στιγμή για τη χώρα μας, που υλοποιεί τον εθνικό σχεδιασμό του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για την ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας της χώρας και την ταχεία ανάπτυξη του τομέα υδρογονανθράκων. Που κάνει επιτέλους πράξη προσδοκίες, μελέτες και σχεδιασμό δεκαετιών. Και είναι ιστορική, γιατί από σήμερα μετράμε σε μήνες, σε μέρες, μετράμε αντίστροφα μέχρι τα μέσα Φεβρουαρίου 2027.
Σε 300 περίπου μέρες από τώρα, θα γίνει η πρώτη ερευνητική υπεράκτια γεώτρηση στη χώρα, μετά από σχεδόν μισό αιώνα, στο σημείο Ασωπός 1 του Βορειοδυτικού Ιονίου. Η ονομασία «Ασωπός 1» προσδίδει στον ερευνητικό στόχο έναν ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς συνδέει τη σύγχρονη ενεργειακή προσπάθεια της Πατρίδας μας με τη μυθολογική παρακαταθήκη της χώρας μας. Η στιγμή είναι ιστορική και διότι, αν οι ισχυρές ενδείξεις παρουσίας φυσικού αερίου στο σημείο Ασωπός 1 επιβεβαιωθούν και επιτρέπουν εμπορική εκμετάλλευση, τότε θα οδηγήσει την Πατρίδα μας σε ένα άλμα οικονομικής ανάπτυξης και γεωπολιτικής ισχύος. Και πιο συγκεκριμένα, η χώρα μας θα είναι πιο ισχυρή και πιο ανθεκτική ενεργειακά, ενώ θα έχουμε ιδιαίτερα αυξημένα δημόσια έσοδα για όλους -τουλάχιστον το 40% των κερδών θα πηγαίνει στο δημόσιο- περισσότερες και ποιοτικές θέσεις εργασίας, απόκτηση τεχνογνωσίας και υψηλής εξειδίκευσης, επενδύσεις και ανάπτυξη υποδομών.

Σε πλήρη συμμόρφωση με τα υψηλότερα περιβαλλοντικά πρότυπα και με χρήση της τελευταίας τεχνολογίας, διασφαλίζουμε ότι κάθε δραστηριότητα θα πραγματοποιηθεί με απόλυτο σεβασμό στα οικοσυστήματα και τις τοπικές κοινωνίες.
Θα ήθελα εκ μέρους της Ελληνικής Κυβέρνησης να εκφράσω τις ειλικρινείς ευχαριστίες μας και να συγχαρώ την κοινοπραξία της Exxon - Energean - HelleniqEnergy για τον επαγγελματισμό τους, την ανταπόκρισή τους και τη συνεργασία που είχαμε σε πολύ απαιτητικούς ρυθμούς, για να φτάσουμε στη σημερινή υπογραφή. Μία κοινοπραξία διεθνούς εμβέλειας, η οποία θα αναλάβει τη σημαντική επένδυση των 5 δις, εφόσον το κοίτασμα αξιολογηθεί ως εμπορικά εκμεταλλεύσιμο.
Μία επένδυση που θα φέρει νέες θέσεις εργασίας, τεχνογνωσία, και θα ενισχύσει τη χώρα μας ως επενδυτικό προορισμό στον τομέα της ενέργειας, αναβαθμίζοντας συνολικά τις προοπτικές του τομέα υδρογονανθράκων και σε άλλα οικόπεδα. Και να καλωσορίσω στη χώρα μας τη Stena Drilling.
Η ανάπτυξη του τομέα υδρογονανθράκων είναι μέρος της ενεργειακής πολιτικής της χώρας, η οποία βασίζεται σε μία ισορροπημένη προσέγγιση.
Αξιοποιούμε τους φυσικούς μας πόρους με σύνεση και σεβασμό στο περιβάλλον. Αλλά και με επίγνωση ότι η ενεργειακή ασφάλεια συνιστά μέρος της εθνικής μας ασφάλειας. Αξιοποιούμε υπεύθυνα τους εγχώριους φυσικούς μας πόρους, επιταχύνουμε τη μετάβαση στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και συγχρόνως επιταχύνουμε το πρόγραμμα ανάπτυξης του τομέα υδρογονανθράκων, ως μέρος μιας ρεαλιστικής ενεργειακής μετάβασης. Σε μόλις 12 μήνες από πέρυσι έχουμε προσθέσει 3 Gigawatt από ΑΠΕ στο ενεργειακό μας μίγμα. Μέχρι το 2019 είχαμε 6,3 GW συνολικά και σήμερα έχουμε 18 GW, τρεις φορές πάνω μέσα σε 6 χρόνια.
Επιπλέον, η μετάβαση αυτή, σε συνδυασμό με την ωρίμανση της αγοράς και την θωράκιση του θεσμικού πλαισίου που ενισχύει τον ανταγωνισμό, εξασφαλίζει την απρόσκοπτη λειτουργία του ηλεκτρικού συστήματος προς όφελος των Ελλήνων καταναλωτών, όπως είδαμε και το Πάσχα. Σταθερό δίκτυο, διαφοροποίηση πηγών, ενεργειακή ασφάλεια και διαρκής προσπάθεια για προσιτές τιμές για τον πολίτη και τις επιχειρήσεις.
Και αν όλα αυτά είχαν ιδιαίτερη αξία προ κρίσης, σήμερα, στο διεθνές περιβάλλον γεωπολιτικής αστάθειας και αβεβαιότητας, η διαφοροποίηση των πηγών και η ενίσχυση της ενεργειακής αυτάρκειας αποτελούν στρατηγική αναγκαιότητα. Και αποδεικνύει εμφατικά την ορθότητα του σχεδιασμού της Κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη και της απόφασής του για επιτάχυνση των διαδικασιών για την ανάπτυξη του τομέα των υδρογονανθράκων.
Το προσωπικό στοίχημα που είχα θέσει πριν από έναν χρόνο, τέτοια εποχή, μαζί με τον Υφυπουργό Νίκο Τσάφο, την ΕΔΕΥΕΠ, τον Άρη Στεφάτο, καθώς και με τα στελέχη του ΥΠΕΝ και τους συνεργάτες μου ήταν να δουλέψουμε ακατάπαυστα με συνέπεια και αφοσίωση, για να πάμε την Πατρίδα μας μπροστά. Και θα ήθελα να τους ευχαριστήσω από καρδιάς που σήμερα το κάνουμε πράξη. Αυτές οι συνεργασίες ενισχύουν τη θέση της Ελλάδας στη νέα ενεργειακή αρχιτεκτονική και δημιουργούν προοπτικές για περαιτέρω επενδύσεις στο μέλλον. Η ενέργεια γίνεται συγκριτικό πλεονέκτημα για τη χώρα μας και σταθερή γέφυρα που ενώνει Ευρώπη και Αμερική.
Η σημερινή παρουσία των πρέσβεων των ΗΠΑ, κας. Κίμπερλι Γκιλφόιλ, και της Σουηδίας κ. Håkan Emsgård το αποδεικνύει. Στο Ζάππειο, 6 μήνες πριν, κατά τη διάρκεια της Συνόδου της Σύμπραξης για την Διατλαντική Συνεργασία στην Ενέργεια (P-TEC), η συμβολή της Πρέσβειρας ήταν ιδιαίτερα σημαντική για την περαιτέρω εδραίωση και εμβάθυνση των διμερών ενεργειακών μας σχέσεων. Εκεί σχηματίστηκε η κοινοπραξία που σήμερα υπογράφει τη συμφωνία γεώτρησης.
Θα ήθελα να την ευχαριστήσω θερμά, όπως και τον Υπουργό Εσωτερικών και Επικεφαλής του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας των ΗΠΑ, κ. Doug Burgum, και τον Υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ,Nκ. Chris Wright, για τη βοήθειά τους σε όλη αυτή την προσπάθεια."
Τα τεχνικά και οικονομικά δεδομένα που παρουσίασε η Energean, operator του όλου project, αποτυπώνουν τη σημασία της επένδυσης αλλά και το υψηλό ρίσκο που τη συνοδεύει. Και τούτο, καθώς η γεώτρηση θα φτάσει σε βάθος περίπου 4.600 μέτρων, με κόστος που εκτιμάται στα 60–70 εκατ. ευρώ, όταν η πιθανότητα επιτυχίας δεν ξεπερνά το 16%, δηλαδή, ποσοστό που θεωρείται σύνηθες για ερευνητικές γεωτρήσεις σε τέτοια βάθη.
Το δυνητικό όφελος, ωστόσο, είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Οι εκτιμήσεις αναφέρονται σε κοίτασμα 270 δισ. κυβικών μέτρων (bcm) φυσικού αερίου, ήτοι, ποσότητα που αντιστοιχεί σε πολλαπλάσια της ετήσιας κατανάλωσης της χώρας που κυμαίνεται μεταξύ 6–7 bcm.
Σε περίπτωση εμπορικής αξιοποίησης του κοιτάσματος, θα απαιτηθούν επενδύσεις της τάξης των 5 δισ. ευρώ για την ανάπτυξή του και τη διασύνδεσή του με την Ελλάδα και την Ιταλία μέσω πλωτών υποδομών.
Σε δημοσιονομικό επίπεδο, τα έσοδα για το Δημόσιο εκτιμώνται σε περίπου 10 δισ. ευρώ σε βάθος 20ετίας, με βάση τις σημερινές τιμές φυσικού αερίου. Ωστόσο, το ευρύτερο αποτύπωμα αφορά κυρίως στην ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας και την αναβάθμιση του γεωστρατηγικού ρόλου της χώρας.
Η κυβερνητική πολιτική στον τομέα έχει διπλή επιδίωξη: αφενός, κατατείνει στην επιτάχυνση της διείσδυσης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο μείγμα και αφετέρου στην αξιοποίηση των εγχώριων υδρογονανθράκων, κυρίως φυσικού αερίου, ως μεταβατικού καυσίμου.
Όπως έχει επισημανθεί επανειλημμένα, η εθνική ενεργειακή ασφάλεια θεωρείται πλέον ως καίριας σημασίας για τη χώρα, ιδιαίτερα σε αυτό το περιβάλλον της αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας (Νωρίτερα το energia.gr έγραφε).
Σε αυτό το πλαίσιο, η εμπλοκή διεθνών ενεργειακών ομίλων και η παρουσία διπλωματικών εκπροσώπων από τις ΗΠΑ και τη Σουηδία αναδεικνύουν και τη διεθνή διάσταση της επένδυσης. Η συνεργασία συνδέεται με τη διεύρυνση των ενεργειακών δεσμών Ελλάδας–ΗΠΑ και την ενίσχυση του ρόλου της χώρας ως περιφερειακού ενεργειακού κόμβου στη ΝΑ Ευρώπη.
Παρά τη δυναμική που δημιουργεί η υπογραφή της σύμβασης, το εγχείρημα παραμένει εξαρτημένο από μια σειρά κρίσιμων οροσήμων. Καθοριστικής σημασίας είναι η έγκαιρη κατάθεση και έγκριση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων έως τα μέσα του 2026.
Τυχόν καθυστερήσεις ή προσφυγές στο Συμβούλιο της Επικρατείας θα μπορούσαν να μεταθέσουν σημαντικά το χρονοδιάγραμμα, επαναφέροντας τον διαχρονικό κίνδυνο αναβολών που έχει συνοδεύσει στο παρελθόν αντίστοιχα projects.
Σημειώνουμε ότι το έργο θα υλοποιηθεί με τη χρήση του Stena DrillMAX, ενός γεωτρύπανου 6ης γενιάς σχεδιασμένου για επιχειρήσεις σε υπερβαθέα ύδατα.
Το γεωτρύπανο διαθέτει προηγμένα συστήματα δυναμικής τοποθέτησης, δυνατότητα ταυτόχρονων εργασιών και αυξημένα πρωτόκολλα ασφαλείας, στοιχεία που κρίνονται απαραίτητα για τη μείωση του λειτουργικού ρίσκου και την περιβαλλοντική προστασία.
Η γεώτρηση στο Block 2 θα δοκιμάσει επί του πεδίου την βούληση της κυβέρνησης για ένα διευρυμένο πλέγμα επιδιώξεων στην ενεργειακή πολιτική. Μια ενδεχόμενη επιτυχία θα μπορούσε να αλλάξει τον ενεργειακό χάρτη της χώρας, να ενισχύσει την αυτάρκειά της και να δημιουργήσει νέες αναπτυξιακές προοπτικές για την οικονομία.