Ιράν: Πολιτικός Αναβρασμός και Ενεργειακός Συναγερμός στις Διεθνείς Αγορές

Ιράν: Πολιτικός Αναβρασμός και Ενεργειακός Συναγερμός στις Διεθνείς Αγορές
του Κ.Ν. Σταμπολή
Παρ, 2 Ιανουαρίου 2026 - 18:30

Σε καζάνι που βράζει έχει μετατραπεί το Ιράν τις τελευταίες ημέρες, καθώς για πέμπτη συνεχή ημέρα συνεχίζονται μαζικές διαδηλώσεις σε μεγάλες πόλεις της χώρας, με νεκρούς διαδηλωτές, εκατοντάδες συλλήψεις και έντονη καταστολή από τις δυνάμεις ασφαλείας

Η λαϊκή οργή στρέφεται ευθέως κατά του θεοκρατικού καθεστώτος της Τεχεράνης, με αιχμή το κύμα ακρίβειας, τη δραματική υποβάθμιση του βιοτικού επιπέδου και τη βίαιη αντιμετώπιση των κινητοποιήσεων.

Ο κοινωνικός αναβρασμός λαμβάνει πλέον διαστάσεις γενικευμένης κρίσης, καθώς οι απεργιακές κινητοποιήσεις εξαπλώνονται σε όλη τη χώρα. Το πλέον ανησυχητικό για τη διεθνή κοινότητα –και ειδικά για τις ενεργειακές αγορές– είναι ο αυξανόμενος κίνδυνος οι απεργίες να πλήξουν και τον στρατηγικής σημασίας τομέα του oil & gas, οδηγώντας σε διακοπή παραγωγής και εξαγωγών.

Το Ιράν παράγει σήμερα περί τα 3,6 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως, εκ των οποίων περίπου 1,6 εκατ. βαρέλια εξάγονται. Μια ενδεχόμενη αναστολή των εξαγωγών, ακόμη και για περιορισμένο χρονικό διάστημα, θα αποτελούσε σοβαρό πλήγμα για την παγκόσμια προσφορά, σε μια περίοδο όπου οι αγορές παραμένουν εξαιρετικά ευαίσθητες σε γεωπολιτικούς κινδύνους.

Αντίστοιχα κρίσιμη είναι και η εικόνα στον τομέα του φυσικού αερίου. Το Ιράν είναι η πέμπτη μεγαλύτερη παραγωγός χώρα παγκοσμίως, με ετήσια παραγωγή που αγγίζει τα 260 δισ. κυβικά μέτρα. Ωστόσο, οι εξαγωγές του παραμένουν περιορισμένες, σε μόλις 20 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, κυρίως προς γειτονικές χώρες. Παρ’ όλα αυτά, μια αποσταθεροποίηση της παραγωγής θα είχε ευρύτερες επιπτώσεις στις περιφερειακές αγορές και στις μακροπρόθεσμες ισορροπίες προσφοράς–ζήτησης.

Το κλίμα επιβαρύνεται περαιτέρω από τις δηλώσεις του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος απειλεί ανοιχτά με στρατιωτική επέμβαση εάν η κατάσταση εκτραχυνθεί. Από την πλευρά της, η Τεχεράνη επαναφέρει ένα από τα ισχυρότερα γεωπολιτικά της «όπλα»: την απειλή κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ. Από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διέρχεται το 15% έως 20% του πετρελαίου που διακινείται διεθνώς μέσω θαλάσσης, γεγονός που το καθιστά απολύτως κρίσιμο για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, οι συνέπειες για τις τιμές θα ήταν άμεσες και δραματικές. Η τιμή του αργού, που σήμερα κινείται γύρω στα 60 δολάρια το βαρέλι, θα μπορούσε εύκολα να εκτοξευθεί στην περιοχή των 70 ή ακόμη και των 80 δολαρίων, πυροδοτώντας νέο κύμα πληθωριστικών πιέσεων διεθνώς και εντείνοντας την αβεβαιότητα στις αγορές.

Το Ιράν βρίσκεται, για ακόμη μία φορά, στο επίκεντρο μιας κρίσης με παγκόσμιες προεκτάσεις. Το ερώτημα που μένει να απαντηθεί είναι αν η εσωτερική κοινωνική έκρηξη θα περιοριστεί εντός συνόρων ή αν θα εξελιχθεί σε έναν ακόμη γεωπολιτικό σεισμό με επίκεντρο την ενέργεια και επίδραση πολύ πέρα από τη Μέση Ανατολή.

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr