Κάθετος Διάδρομος: Με τον Σημερινό Διαγωνισμό Ξεκινά η Νέα Εποχή Μεταφοράς Αερίου Προς την Ουκρανία

Κάθετος Διάδρομος: Με τον Σημερινό Διαγωνισμό Ξεκινά η Νέα Εποχή Μεταφοράς Αερίου Προς την Ουκρανία
Του Χρήστου Κοντογεώργη
Δευ, 22 Δεκεμβρίου 2025 - 07:50

Από τον σημερινό διαγωνισμό για τη δέσμευση δυναμικότητας ξεκινά μια νέα φάση για τη μεταφορά φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς την Ουκρανία, μέσω του λεγόμενου Κάθετου Διαδρόμου. Για πρώτη φορά, οι συμμετέχοντες της αγοράς θα έχουν στη διάθεσή τους περισσότερες από μία εναλλακτικές διαδρομές, γεγονός που ενισχύει τόσο την ευελιξία όσο και τη λειτουργική αξιοπιστία της συγκεκριμένης ενεργειακής όδευσης. Συγκεκριμένα, στη δημοπρασία τίθενται για πρώτη φορά δύο νέα ολοκληρωμένα προϊόντα δέσμευσης δυναμικότητας, γνωστά ως «Route 2» και «Route 3», τα οποία έρχονται να

 

προστεθούν στο ήδη διαθέσιμο από τον Οκτώβριο «Route 1». Τα νέα προϊόντα δίνουν τη δυνατότητα σε traders και προμηθευτές να αξιοποιήσουν επιπλέον υποδομές και διαφορετικές πηγές τροφοδοσίας, διαμορφώνοντας εναλλακτικά σενάρια μεταφοράς αερίου από τον ελληνικό χώρο έως το Κίεβο.

Η διάθεσή τους κατέστη δυνατή μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων εγκρίσεων από τις Ρυθμιστικές Αρχές όλων των εμπλεκόμενων χωρών. Η σχετική εξέλιξη γνωστοποιήθηκε από την ICGB, τον διαχειριστή του αγωγού Ελλάδας–Βουλγαρίας (IGB), επιβεβαιώνοντας ότι το ρυθμιστικό πλαίσιο είναι πλέον ώριμο για την εμπορική αξιοποίηση και των τριών διαδρομών.

Το ήδη γνωστό «Route 1» αφορά τη μεταφορά LNG που εκφορτώνεται στον τερματικό σταθμό της Ρεβυθούσας του ΔΕΣΦΑ και, μέσω του σημείου εισόδου στο Σιδηρόκαστρο, κατευθύνεται προς το βουλγαρικό σύστημα, συνεχίζοντας στη συνέχεια μέσω του Διαβαλκανικού αγωγού έως την Ουκρανία. Το «Route 2» διαφοροποιείται ως προς το σημείο εισαγωγής του LNG, καθώς το καύσιμο φτάνει στο FSRU της Αλεξανδρούπολης και εισέρχεται στη Βουλγαρία μέσω του IGB.

Η τρίτη επιλογή απευθύνεται σε χρήστες που επιθυμούν να μεταφέρουν αέριο αγωγού και όχι υγροποιημένο καύσιμο. Το «Route 3» βασίζεται σε προμήθειες από το Αζερμπαϊτζάν, οι οποίες φτάνουν στην Ελλάδα μέσω του TAP και στη συνέχεια διοχετεύονται προς Βουλγαρία και βορειότερα, και πάλι με αξιοποίηση του IGB στο πρώτο σκέλος.

Κοινός παρονομαστής και των τριών προϊόντων είναι η λογική της «ενιαίας κράτησης», καθώς ο χρήστης εξασφαλίζει δυναμικότητα σε όλες τις απαιτούμενες υποδομές μέσω ενός και μόνο προϊόντος. Παράλληλα, η εμπορική τους ελκυστικότητα ενισχύεται από τις γενναίες εκπτώσεις που ενσωματώνουν στις ταρίφες μεταφοράς. Ενδεικτικά, στα «Route 2» και «Route 3» προβλέπεται έκπτωση της τάξης του 46% για τη χρήση του αγωγού IGB.

Η διαδικασία διάθεσης ακολουθεί σταθερό μηνιαίο κύκλο, με δημοπρασίες κάθε τέταρτη Δευτέρα, που αφορούν τη δυναμικότητα του επόμενου μήνα. Έτσι, ο αυριανός διαγωνισμός αφορά ροές για τον Ιανουάριο του 2026. Στην προηγούμενη αντίστοιχη διαδικασία, όπου ήταν διαθέσιμο μόνο το «Route 1», δεσμεύθηκε περίπου το 60% της προσφερόμενης χωρητικότητας, στοιχείο που ενισχύει τις προσδοκίες της αγοράς για αυξημένο ενδιαφέρον.

Ωστόσο, η ταυτόχρονη διάθεση και των τριών προϊόντων αναδεικνύει περιορισμούς στο σημείο διασύνδεσης Βουλγαρίας – Ρουμανίας, όπου η διαθέσιμη χωρητικότητα υπολείπεται του αθροίσματος των τριών διαδρομών. Για τον λόγο αυτό, οι Διαχειριστές των συστημάτων έχουν καταθέσει αίτημα για την προσωρινή ενεργοποίηση μιας εναλλακτικής όδευσης εκτός Κάθετου Διαδρόμου, προκειμένου να αποφευχθεί συμφόρηση και να εξυπηρετηθούν αυξημένες ροές προς την Ουκρανία.

Η λύση αυτή θα λειτουργήσει μεταβατικά, έως ότου ολοκληρωθούν οι εργασίες αναβάθμισης στο επίμαχο σημείο, οι οποίες αναμένεται να αυξήσουν μόνιμα τη χωρητικότητα από το φθινόπωρο του 2026. Μέχρι τότε, στόχος είναι να διατηρηθεί η εμπορική λειτουργικότητα του Κάθετου Διαδρόμου και να προετοιμαστεί το έδαφος για πιο μακροπρόθεσμα προϊόντα, όπως τριμηνιαίες ή ετήσιες δεσμεύσεις.

Ο στρατηγικός ορίζοντας εκτείνεται έως το τέλος του 2027, όταν αναμένεται να διακοπεί η ροή ρωσικού αερίου προς την περιοχή. Τότε, ο Κάθετος Διάδρομος θα κληθεί να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην αντικατάσταση περίπου 14 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου, μετατρέποντας την Ελλάδα σε κομβικό πυλώνα ενεργειακής ασφάλειας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr