Σε κοινή επιστολή που στάλθηκε τη Δευτέρα προς την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς και ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανέφεραν ότι οι «συστημικές πρακτικές στρέβλωσης της αγοράς» από το Πεκίνο καθιστούν αναγκαίο για την εκτελεστική εξουσία της ΕΕ να «συμπληρώσει» την υφιστάμενη εργαλειοθήκη εμπορικής άμυνας.
Ένα νέο εργαλείο, «ανεξάρτητο από τη χώρα», θα πρέπει να «μας δίνει τη δυνατότητα να αντιμετωπίζουμε περιπτώσεις στις οποίες τρίτες χώρες επιδιώκουν σκόπιμα να υπονομεύσουν την αποκατάσταση ίσων όρων ανταγωνισμού και δίκαιων συνθηκών στην αγορά», αναφέρει η επιστολή, σε σαφή, αν και συγκαλυμμένη, αναφορά στην Κίνα. «Για να επιτύχουμε αυτόν τον στόχο, χρειαζόμαστε ένα αξιόπιστο εργαλείο στα χέρια της Επιτροπής, που θα επιτρέπει αποφασιστική και συστημική αντίδραση, δηλαδή ενεργοποίηση με αντίστροφη ειδική πλειοψηφία [η οποία μπορεί να εμποδιστεί μόνο από την πλειοψηφία των 27 κρατών-μελών της ΕΕ], καθώς και ισχυρά μέτρα, έως και τον άμεσο αποκλεισμό από την εσωτερική αγορά, εφόσον χρειαστεί».
Ούτε η επιστολή ούτε το συνοδευτικό γαλλογερμανικό έγγραφο θέσεων κάνουν ρητή αναφορά στην Κίνα, ωστόσο είναι σαφές ότι το Πεκίνο αποτελεί τον στόχο.
Η επιστολή έρχεται καθώς οι αυξανόμενες κινεζικές εξαγωγές, οι περιορισμοί στην πρόσβαση σε κρίσιμα ορυκτά και οι φραγμοί στην αγορά επιδεινώνουν τη βιομηχανική παρακμή της ΕΕ. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τη Γερμανία, της οποίας οι εξαγωγικές βιομηχανίες είναι σε μεγάλο βαθμό εκτεθειμένες στην κινεζική αγορά.
Η κίνηση έρχεται επίσης λίγες ημέρες πριν ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, μεταβεί την Πέμπτη στο Πεκίνο για κρίσιμες συνομιλίες με αντικείμενο τη μείωση του τεράστιου εμπορικού πλεονάσματος της Κίνας. Οι σχέσεις ΕΕ-Κίνας θα συζητηθούν επίσης από τους ηγέτες της ΕΕ στην επόμενη σύνοδο κορυφής στις Βρυξέλλες.
Ο Σέφτσοβιτς έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι οι Βρυξέλλες θα προχωρήσουν σε αντίποινα εάν δεν επιτευχθούν «απτά αποτελέσματα» κατά τη διήμερη επίσκεψή του στην κινεζική πρωτεύουσα. Αυτό θα μπορούσε να περιλαμβάνει την ενεργοποίηση ενός «εργαλείου διαφοροποίησης», το οποίο βρίσκεται ακόμη υπό ανάπτυξη από τις Βρυξέλλες.
Στην επιστολή τους, ο Μερτς και ο Μακρόν χαιρέτισαν το προτεινόμενο από την Επιτροπή εργαλείο διαφοροποίησης και επαίνεσαν τη δέσμευση της φον ντερ Λάιεν για «συστηματικότερη και ταχύτερη χρήση» των υφιστάμενων εμπορικών εργαλείων των Βρυξελλών.
Ωστόσο, προειδοποίησαν ότι απαιτείται ένα πρόσθετο εργαλείο, το οποίο θα προσομοιάζει στο αμερικανικό εργαλείο «Section 301», που η Ουάσιγκτον έχει χρησιμοποιήσει επανειλημμένα εναντίον του Πεκίνου, για την αντιμετώπιση «του ευρύτερου δυνατού φάσματος ζητημάτων οικονομικής ασφάλειας και όλων των στρεβλώσεων που υπερβαίνουν εκείνες που σχετίζονται με το εμπόριο».
«Η διατήρηση ενός διαρκούς διαλόγου με τις χώρες που επηρεάζονται από το εργαλείο θα είναι απαραίτητη», προσθέτει το συνοδευτικό γαλλογερμανικό έγγραφο.