Στα 6.822 πλοία, συνολικής χωρητικότητας 493.500.000 τόννων, ανήκοντα σε 587 ναυτιλιακές εταιρείες, έφθασε ο ελληνικών συμφερόντων στόλος Να σημειωθεί επίσης ότι βρίσκεται εν εξελίξει ένα ιδιαιτέρως ανεπτυγμένο ναυπηγικό πρόγραμμα 679 πλοίων, που θα φθάσουν τους 60.400.000 τόννους

Τα παραπάνω στοιχεία, τα οποία παρουσιάζει η πρόσφατη έρευνα της Petrofin, του Τεντ Πετρόπουλου, καταδεικνύουν ότι ο μεγαλύτερος όγκος της ναυτιλιακής μας δύναμης συγκεντρώνεται στους μεγάλους ομίλους.

Η ετήσια έκθεση της Petrofin καταγράφει, για το 2025, αύξηση του ελληνικού στόλου κατά 1% σε χωρητικότητα και αποτυπώνει την δυναμική που έρχεται από τον μεγάλο αριθμό νεότευκτων πλοίων, που θα αρχίσουν να παραδίδονται τα επόμενα χρόνια.

Ας δούμε τώρα μερικά επί μέρους ενδιαφέροντα στοιχεία:

– Μόλις 89 όμιλοι με στόλο άνω του 1.000.000 τόννων ελέγχουν πλέον το 80,81% της συνολικής ελληνικής χωρητικότητος.

– Οι μικρότερες εταιρείες συνεχίζουν να υποχωρούν, υπό το βάρος του αυξημένου λειτουργικού και κανονιστικού κόστους.

– Οι Έλληνες ανανεώνουν τους στόλους τους πουλώντας παλαιότερο tonnage σε υψηλές τιμές και επενδύουν δυναμικά σε LNG και κυρίως LPG carriers. Εμφανίζονται, δε, πιο επιφυλακτικοί έναντι των «εναλλακτικών καυσίμων», στρεφόμενοι εκ νέου σε συμβατικά Tier III πλοία.

– Η Petrofin παρατηρεί ταχύτερη αύξηση του ελληνικού στόλου τα επόμενα χρόνια. Ταυτοχρόνως, επισημαίνει τον μεγάλο κίνδυνο που δημιουργεί η παγκόσμια συσσώρευση παραγγελιών με τα ναυπηγεία γεμάτα έως το 2030.

– Οι διαλύσεις παραμένουν περιορισμένες και η ισορροπία της αγοράς εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις γεωπολιτικές αναταράξεις.

– Οι ελληνικές ναυτιλιακές περιορίστηκαν στις 587, από 588 το 2024 και 592 το 2023. Η τάση συγκέντρωσης έχει πλέον εδραιωθεί.

– Η υποχώρηση αφορά κυρίως σε μικρούς πλοιοκτήτες με μεγαλύτερης ηλικίας στόλους, την ώρα που οι νεώτερες επιχειρήσεις τείνουν να ξεκινούν με μεγαλύτερο μέγεθος και νεώτερα πλοία.

- Οι οικονομίες κλίμακος ευνοούν τους μεγάλους ομίλους σε λειτουργικό κόστος, προμήθειες, χρηματοδότηση, ασφάλιση και ναυλώσεις, καθιστώντας δυσκολώτερη την μακροχρόνια επιβίωση πολύ μικρών εταιρειών.


– Η εικόνα είναι ιδιαίτερα εμφανής στις εταιρείες ενός ή δύο πλοίων, οι οποίες συνεχίζουν να μειώνονται. Αντιθέτως, οι εταιρείες με 5-8 πλοία αυξήθηκαν κατά πέντε και εκείνες με 9-15 πλοία κατά τρεις.

– Οι όμιλοι με 25 πλοία και άνω περιορίσθηκαν στους 59, από 60, όμως πρόσθεσαν 4,2 εκατ. dwt και, πλέον, ελέγχουν περίπου το 69% του συνολικού ελληνικού tonnage.

– Οι ελληνικές εταιρείες με στόλο άνω του 1 εκατ. dwt αυξήθηκαν κατά τέσσερις και έφθασαν τις 89.

– Οι συγκεκριμένοι όμιλοι πρόσθεσαν 178 πλοία μέσα στο 2025 και ελέγχουν συνολικά 398,76 εκατ. dwt, δηλαδή το 80,81% του ελληνικού στόλου.

– Είναι μόλις η δεύτερη φορά την τελευταία δεκαετία που το ποσοστό ξεπερνά το 80%.

– Ταυτοχρόνως, το μέσο μέγεθος των πλοίων τους υποχώρησε στα περίπου 100.000 dwt, το χαμηλότερο επίπεδο από το 2020, καθώς μεγάλο μέρος των νεότευκτων πλοίων που εισέρχονται στους στόλους βρίσκεται κάτω του ορίου των 100.000 dwt.

– Κατά τα στοιχεία της Clarkson’s (τα χρησιμοποιεί η Petrofin), το ελληνικό orderbook αυξήθηκε από 511 πλοία και 43,8 εκατ. dwt στο τέλος του 2024 σε 679 πλοία και 60,4 εκατ. dwt στο τέλος του 2025. Πρόκειται για άνοδο 37,9% σε όρους χωρητικότητας.

– Η Ελλάδα παραμένει πίσω από την Κίνα, της οποίας το orderbook έφθασε τα 1.624 πλοία και 77.500.000 τόννους, αλλά βρίσκεται αισθητά πάνω από την Ιαπωνία, με 706 πλοία και 45.200.000 τόννους.

– Περί τα τέλη Ιουνίου 2025, τα συμβατικού καυσίμου πλοία αντιπροσώπευαν το 76% του ελληνικού orderbook. Στα τέλη Ιουλίου 2026 το ποσοστό είχε ανέβει στο 86%.

– Το LNG υποχώρησε από 21% σε 12%, ενώ το μερίδιο της μεθανόλης μειώθηκε από 1% σε μόλις 0,3%.

– Σε επίπεδο επί μέρους αγορών, το dry bulk παρέμεινε ουσιαστικά σταθερό, ενώ ο στόλος containerships αυξήθηκε κατά 2,13% σε dwt, χωρίς μεταβολή στον αριθμό των πλοίων.

– Στα τάνκερ η συνολική χωρητικότητα και ο αριθμός των εταιρειών παρέμειναν σταθερά, αλλά καταγράφηκε σημαντική εξέλιξη

– Η μέση ηλικία μειώθηκε για πρώτη φορά από το 2017, κυρίως λόγω παραδόσεων νεότευκτων πλοίων και πωλήσεων παλαιότερων σε υψηλές τιμές.


Το LPG αποτέλεσε, πάντως, τον πρωταγωνιστή του 2025. Τέσσερεις νέες εταιρείες μπήκαν στον κλάδο, ανεβάζοντας το σύνολο στις 20, με την Petrofin να επισημαίνει ότι μεταξύ των νέων entrants βρίσκονται η Capital και ο όμιλος Αγγελικούση. Ο αριθμός των LPG carriers αυξήθηκε κατά 17 πλοία και η χωρητικότητα κατά 22%, ενώ η μέση ηλικία υποχώρησε μόλις στα 6,16 έτη.

Παράλληλα με τις παραγγελίες νεότευκτων πλοίων, οι Έλληνες αξιοποιούν ενεργά την secondhand αγορά για την ανανέωση των στόλων. Η Petrofin διαπιστώνει ότι τα τελευταία χρόνια οι πωλήσεις ξεπερνούν τις αγορές, καθώς οι Έλληνες πλοιοκτήτες εκμεταλλεύτηκαν τις υψηλές αξίες για να διαθέσουν κυρίως μεγαλύτερης ηλικίας tonnage. Το 2025 καταγράφηκαν 390 πωλήσεις, συνολικής χωρητικότητας 19,19 εκατ. GT, έναντι 270 αγορών και 11,09 εκατ. GT. Η καθαρή διαφορά ήταν επομένως 120 πλοία και 8,10 εκατ. GT. Μέχρι το τέλος Ιουλίου 2026 είχαν ήδη πραγματοποιηθεί 260 πωλήσεις έναντι 151 αγορών.

Η στρατηγική είναι σαφής: πώληση παλαιότερου tonnage, όταν οι αξίες είναι υψηλές, και παράλληλη τοποθέτηση κεφαλαίων σε νεότευκτα ή νεώτερης ηλικίας μεταχειρισμένα πλοία.

Ιδιαίτερη σημασία δίνει η Petrofin και στην σχέση ελληνικής ναυτιλίας – κινεζικής ναυτιλίας, την οποία χαρακτηρίζει σχέση συμβίωσης. Οι Έλληνες κατασκευάζουν, επισκευάζουν και εμπορεύονται ολοένα περισσότερα πλοία στην Κίνα, έχοντας ενισχύσει την έκθεσή τους στην κινεζική και ευρύτερα στην ασιατική οικονομία.

Η Petrofin εκτιμά μάλιστα ότι οι αμερικανικοί δασμοί και εμπορικοί περιορισμοί, αντί να ανακατευθύνουν τις εμπορικές ροές προς τις ΗΠΑ και τους συμμάχους τους, έχουν ενισχύσει περαιτέρω την ελληνική στροφή προς την Κίνα.

Η ισχυρή ναυπηγική δραστηριότητα δημιουργεί, ωστόσο, και τον μεγαλύτερο ίσως κίνδυνο για τα επόμενα χρόνια. Η Petrofin επισημαίνει ότι τα ναυπηγεία είναι ουσιαστικά γεμάτα έως το 2030 και πέραν αυτού, ενώ νέα ναυπηγική δυναμικότητα δημιουργείται σε Κίνα, Ιαπωνία, Ινδία και άλλες χώρες.

Την ίδια στιγμή, οι διαλύσεις παραμένουν περιορισμένες. Το κρίσιμο ερώτημα είναι εάν η αύξηση της προσφοράς πλοίων θα οδηγήσει τελικά σε glut, δηλαδή υπερπροσφορά χωρητικότητας (tonnage) και σε νέο ναυτιλιακό καθοδικό κύκλο. Η απάντηση, σύμφωνα με την μελέτη, θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από το εάν οι σημερινές «αναποτελεσματικότητες» των θαλάσσιων μεταφορών –κλειστά Στενά, πόλεμοι, κυρώσεις, μεγαλύτερες διαδρομές– θα συνεχιστούν.

Η Petrofin εκτιμά ότι η γεωπολιτική αναστάτωση έχει μέχρι στιγμής λειτουργήσει θετικά για την ναυτιλία. Οι αλλαγές στις εμπορικές διαδρομές αυξάνουν τα ton-miles, ενώ οι καθυστερήσεις, το slow steaming και η συμφόρηση των λιμανιών μειώνουν την πραγματική διαθέσιμη προσφορά χωρητικότητας. Είναι χαρακτηριστικό ότι ο Clarkson Index, σύμφωνα με την έκθεση, από λίγο πάνω από 12.000 δολλάρια ημερησίως τον Ιούνιο του 2020 είχε ξεπεράσει τα 45.000 δολλάρια ημερησίως τον Αύγουστο του 2026.

Η Petrofin θεωρεί ότι, εφ' όσον δεν εκδηλωθεί σοβαρή παγκόσμια ύφεση, η ναυτιλία μπορεί να συνεχίσει να επωφελείται από αυτές τις συνθήκες. Ταυτόχρονα, όμως, προειδοποιεί για αυξανόμενο κίνδυνο διεθνούς χρηματοπιστωτικής κρίσης, υψηλά δημόσια χρέη, αυξημένα επιτόκια, ενεργειακό πληθωρισμό και εντεινόμενο ανταγωνισμό για κεφάλαια.

Η τελική εκτίμηση της Petrofin είναι ότι ο ελληνικός στόλος θα αρχίσει να αναπτύσσεται με ταχύτερο ρυθμό, καθώς θα παραδίδεται το μεγάλο κύμα νεότευκτων πλοίων των επόμενων ετών.

Με τα ναυτιλιακά έσοδα να παραμένουν υψηλά, οι διαλύσεις αναμένεται να παραμείνουν περιορισμένες, εκτός εάν οι περιβαλλοντικοί κανονισμοί καταστήσουν οικονομικά ή τεχνικά δύσκολη την συνέχιση της λειτουργίας των παλαιότερων πλοίων.

Παράλληλα, η συγκέντρωση του tonnage στους μεγαλύτερους Έλληνες πλοιοκτήτες αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω, ενώ η μέση ηλικία του ελληνικού στόλου εκτιμάται ότι θα παραμείνει σχετικά σταθερή.

Η εικόνα που προκύπτει, συνεπώς, δεν είναι απλώς αυτή μιάς ελληνικής ναυτιλίας που μεγαλώνει. Είναι μιάς αγοράς που συγκεντρώνεται, ανανεώνεται και επενδύει επιθετικά, αλλά ταυτόχρονα γίνεται πιο επιλεκτική ως προς την τεχνολογία των νέων πλοίων. Οι μεγάλοι όμιλοι αυξάνουν το ειδικό τους βάρος, η Κίνα γίνεται ακόμη σημαντικώτερος στρατηγικός εταίρος και τα 60,4 εκατ. dwt νεότευκτων πλοίων αποτελούν το «καύσιμο» για την επόμενη φάση ανάπτυξης του ελληνικού στόλου.

(από την εφημερίδα «ΕΣΤΙΑ»)

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο