Οπως αναφέρουν οι FT, οι κινεζικές αποστολές μαγνητών σπάνιων γαιών προς τις ΗΠΑ υποχώρησαν στους 512 τόνους τον Αύγουστο, σημειώνοντας πτώση 13% σε σχέση με τον αντίστοιχο μήνα του προηγούμενου έτους και 20% σε σχέση με τον Ιούλιο, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία των κινεζικών τελωνείων που δημοσιεύθηκαν την Κυριακή.
Οι σπάνιες γαίες συγκαταλέγονται στα δεκάδες κρίσιμα ορυκτά που ελέγχονται από την Κίνα και είναι απαραίτητα για την παραγωγή προηγμένων υλικών και εξοπλισμού υψηλής τεχνολογίας.
Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός παγκοσμίως και το Πεκίνο έχει χρησιμοποιήσει την πρόσβαση στις σπάνιες γαίες και τους μαγνήτες τους ως βασικό μοχλό πίεσης στις διαπραγματεύσεις, μετά την επιβολή δασμών από τον Αμερικανό πρόεδρο πέρυσι.
Οι ΗΠΑ θεωρούν ότι η Κίνα δεν έχει τηρήσει πλήρως τη δέσμευσή της για αδιάλειπτη τροφοδοσία, η οποία αποτελεί βασικό στοιχείο της εμπορικής εκεχειρίας διάρκειας ενός έτους που συμφωνήθηκε μεταξύ των δύο ηγετών στο Μπουσάν τον περασμένο Νοέμβριο.
Αν και οι όγκοι των κινεζικών εξαγωγών έχουν γενικά αυξηθεί από το χαμηλό επίπεδο των 46,4 τόνων που καταγράφηκε τον Μάιο του 2025 —αμέσως μετά τους σαρωτικούς δασμούς της «ημέρας απελευθέρωσης» που επέβαλε ο Τραμπ— οι τιμές παραμένουν υψηλές. Παράλληλα, οι ενώσεις του κλάδου ανησυχούν ότι το Πεκίνο θα μπορούσε και πάλι να περιορίσει δραστικά τις προμήθειες, απειλώντας την παραγωγή προϊόντων που κυμαίνονται από αυτοκίνητα έως μαχητικά αεροσκάφη.
Ενόψει της συνάντησης κορυφής Τραμπ-Σι, ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, και ο Κινέζος αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Χε Λιφένγκ, συναντήθηκαν στη Νέα Υόρκη την Κυριακή. Ο Μπέσεντ δήλωσε στους Financial Times ότι συμφώνησαν στη δημιουργία ενός μηχανισμού διαλόγου για την τεχνητή νοημοσύνη. Οι δύο πλευρές συζήτησαν επίσης το ενδεχόμενο παράτασης της εμπορικής εκεχειρίας.
Σε έκθεση ανάλυσης που δημοσιεύθηκε νωρίτερα τον Σεπτέμβριο, αναλυτές της Capital Economics επεσήμαναν ότι ο όγκος των κινεζικών αποστολών μετάλλων σπάνιων γαιών προς τις ΗΠΑ μειωνόταν με τον ταχύτερο ρυθμό από την εποχή της πανδημίας.
«Το Πεκίνο φαίνεται πρόθυμο να δοκιμάσει τα όρια της εκεχειρίας. Έχει καθυστερήσει σκόπιμα τις εγκρίσεις αδειών, τηρώντας επιλεκτική στάση», ανέφεραν οι αναλυτές.
Τον τελευταίο χρόνο, οι ΗΠΑ και οι ευρωπαϊκές χώρες έχουν εντείνει τα σχέδια και τις επενδύσεις τους για την ανάπτυξη μιας εφοδιαστικής αλυσίδας σπανίων γαιών ανεξάρτητης από την Κίνα. Ωστόσο, πολλοί αναλυτές εκτιμούν ότι μια ουσιαστική μεταβολή απέχει ακόμη χρόνια, αν όχι δεκαετίες.
Επιπλέον, φέτος η Κίνα περιόρισε τις εξαγωγές σπανίων γαιών προς δεκάδες ιαπωνικές εταιρείες, αφού η Sanae Takaichi προέβη σε δηλώσεις σχετικά με τον ρόλο του Τόκιο σε μια υποθετική σύγκρουση για την Ταϊβάν, διευρύνοντας έτσι τους περιορισμούς που ίσχυαν ήδη. Σύμφωνα με τα τελωνειακά στοιχεία, ο όγκος των κινεζικών εξαγωγών μαγνητών σπανίων γαιών προς την Ιαπωνία και τη Γερμανία σημείωσε επίσης πτώση σε ετήσια βάση τον Αύγουστο, κατά 17% και 22% αντίστοιχα.
Οι αναλυτές της Capital Economics πρόσθεσαν ότι, αν και το Πεκίνο δεν έχει ασκήσει την ίδια «πίεση» στις προμήθειες προς την Ευρώπη, η εξάρτηση της Ευρώπης από τις κινεζικές σπάνιες γαίες φέρνει το μπλοκ σε «δύσκολη θέση» εν μέσω των εμπορικών εντάσεων μεταξύ Κίνας και ΕΕ.
Έκθεση του Royal United Services Institute (RUSI) —ενός βρετανικού ινστιτούτου μελετών (think-tank) για την εθνική ασφάλεια— που δημοσιεύτηκε τον Ιούνιο, επεσήμανε ότι το Πεκίνο έχει αρχίσει επίσης να χρησιμοποιεί το σύστημα αδειοδότησης εξαγωγών για τη συλλογή δεδομένων και πληροφοριών.
«Αυτό έχει αποφέρει στο Πεκίνο πλεονέκτημα στον τομέα των πληροφοριών: ενώ οι δυτικές εταιρείες δεν έχουν πλήρη εικόνα των δικών τους εφοδιαστικών αλυσίδων, η Κίνα αποκτά πρωτοφανή γνώση σχετικά με τις εξαρτήσεις της Δύσης μέσω των δεδομένων των αιτήσεων για άδειες», ανέφερε το RUSI.