Η Ανάπτυξη της AI Απαιτεί Ενοποιημένη Αγορά Ενέργειας

Η Ανάπτυξη της AI Απαιτεί Ενοποιημένη Αγορά Ενέργειας
του Μάρτιν Βλαντίμιροφ / Reuters
Πεμ, 17 Σεπτεμβρίου 2026 - 15:21

Ο πρώην πρόεδρος της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι προειδοποίησε την Ευρώπη ότι θα αντιμετωπίσει μια «αργή αγωνία», εκτός εάν αναζωογονήσει τις επενδύσεις και την παραγωγικότητα. Η ήπειρος κινδυνεύει τώρα να τον δικαιώσει

Η διαφορά κλίμακας είναι εμφανής. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε τον Ιούλιο σχέδια για επτά γιγάντιους κόμβους υπολογιστικής τεχνητής νοημοσύνης, με 18 κράτη-μέλη να υποβάλλουν προσφορές δεσμεύοντας περίπου 3 δισ. ευρώ σε μελλοντικές αγορές υπολογιστικού εξοπλισμού. Την ίδια στιγμή, οι συνδυασμένες κεφαλαιουχικές δαπάνες έξι αμερικανικών παρόχων υπολογιστικού νέφους υπερ-κλίμακας αναμένεται να ξεπεράσουν το 1,3 τρισ. δολάρια έως το 2027, υπογραμμίζοντας ένα τεράστιο επενδυτικό χάσμα.

Για να γεφυρωθεί αυτό το κενό, η Ε.Ε. οφείλει να αντιμετωπίσει την κατακερματισμένη αγορά ενέργειας. Οι αδύναμες διασυνδέσεις, τα διαφορετικά τέλη μεταφοράς και οι περίπλοκες αδειοδοτήσεις διχάζουν αυτό που υποτίθεται ότι είναι μια ενιαία αγορά. Το 2025, η μέση τελική τιμή ρεύματος για τις ενεργοβόρες βιομηχανίες της Ε.Ε. ανήλθε στα 107 δολάρια ανά μεγαβατώρα, υπερδιπλάσια από τις ΗΠΑ και 57% υψηλότερη από την Κίνα. Ο αντίκτυπος αυτού του υψηλού κόστους στις παραδοσιακές βιομηχανίες ήταν καταστροφικός. Η συνολική παραγωγή στην Ευρώπη το 2025 ήταν μόνο περίπου 1% πάνω από το επίπεδο του 2021, σύμφωνα με ανάλυση των στοιχείων της Eurostat. Πιο ανησυχητικό είναι ότι η παραγωγή χημικών μειώθηκε κατά 19% στη διάρκεια αυτής της περιόδου, ενώ η παραγωγή σιδήρου και χάλυβα, τσιμέντου και αλουμινίου μειώθηκε κατά 16%, 14% και 11% αντιστοίχως.

Παράλληλα, το 40% των ευρωπαϊκών δικτύων διανομής είναι άνω των 40 ετών, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εκτιμά πως έως το 2030 απαιτούνται επενδύσεις ύψους 584 δισ. ευρώ για τον εκσυγχρονισμό και την επέκταση των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας σε ολόκληρη την Ε.Ε. Ενώ ένα κέντρο δεδομένων κατασκευάζεται σε δύο χρόνια, η σύνδεσή του με το απαρχαιωμένο δίκτυο μεταφοράς της Ευρώπης μπορεί να διαρκέσει έως και επτά. Γι’ αυτό, από τα 68 μεγάλα έργα κέντρων δεδομένων που ανακοινώθηκαν, τα 43 συγκεντρώνονται σε τέσσερις μόλις χώρες (Γαλλία, Ισπανία, Φινλανδία, Σουηδία) που προσφέρουν φθηνή ενέργεια χαμηλών εκπομπών. Για παράδειγμα, ένα κέντρο 100 MW κοστίζει ετησίως 254 εκατ. ευρώ σε ρεύμα στη Γερμανία, 153 εκατ. στην Ισπανία και μόλις 91 εκατ. στη Φινλανδία. Για να αλλάξει τα οικονομικά δεδομένα, η Ευρώπη πρέπει να αυξήσει τη διασυνοριακή ευελιξία, να επεκτείνει την πυρηνική και υδροηλεκτρική ενέργεια, να επενδύσει σε μπαταρίες και να χρηματοδοτήσει προληπτικά τα δίκτυα μέσω φορέων όπως η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων. Επίσης, απαιτείται ένα κοινό πλαίσιο αδειοδοτήσεων ώστε οι υποδομές AI να τοποθετούνται εκεί όπου τα δίκτυα είναι ισχυρότερα. Υπάρχουν πολλά εμπόδια που θα μπορούσαν, φυσικά, να ανακύψουν, όπως η γραφειοκρατία, τα ανταγωνιστικά εθνικά συμφέροντα και η άνοδος πολιτικών κομμάτων με μικρό ενδιαφέρον για βαθύτερη ολοκλήρωση στην Ε.Ε. Επιπλέον, η αναδιάρθρωση του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας δεν θα εξαφάνιζε τις άλλες αδυναμίες της Ευρώπης στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης. Η Ε.Ε. παράγει λιγότερο από το 10% των ημιαγωγών παγκοσμίως και δεν διαθέτει υπερσύγχρονη κατασκευαστική ικανότητα.

Ενώ κατέχει ηγετική θέση στην προηγμένη λιθογραφία κατασκευής τσιπ, με επικεφαλής τον ολλανδικό όμιλο εξοπλισμού ASML η αγορά της Ε.Ε. εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον σχεδιασμό τσιπ των ΗΠΑ, την ασιατική κατασκευή και τις μη ευρωπαϊκές πλατφόρμες cloud.

Αλλά ακόμη και αν η ενεργειακή μεταρρύθμιση από μόνη της δεν επαρκεί για να βοηθήσει την Ευρώπη να γεφυρώσει το χάσμα στον αγώνα της τεχνητής νοημοσύνης, χωρίς αυτήν η ήπειρος έχει ελάχιστες ελπίδες να φτάσει καν στη γραμμή εκκίνησης.

(από την εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ»)

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο