Με αφορμή τις εν λόγω συνομιλίες, ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας άσκησε αυτή την εβδομάδα έντονη κριτική στην ευρωπαϊκή στάση, κάνοντας λόγο για «έλλειψη κατανόησης και ειλικρινούς βούλησης» να επιδειχθεί η αναγκαία ευελιξία ως προς τους στόχους απανθρακοποίησης της διεθνούς ναυτιλίας. Σύμφωνα με τον ίδιο, στις προπαρασκευαστικές διαβουλεύσεις δεν ελήφθησαν επαρκώς υπόψη οι ανησυχίες κρατών-μελών που αντιπροσωπεύουν πάνω από το 70% της ευρωπαϊκής ναυτιλίας.
Η Ελλάδα, που διαθέτει πάνω από το 60% της ευρωπαϊκής ναυτιλιακής χωρητικότητας, ζητεί πιο ευέλικτο πλαίσιο, που θα λαμβάνει υπόψη την πραγματική διαθεσιμότητα και το κόστος εναλλακτικών καυσίμων, την τεχνολογική ετοιμότητα του κλάδου και την ανάγκη διατήρησης μεταβατικών λύσεων, όπως το LNG. Στον αντίποδα, βορειοευρωπαϊκές χώρες κυρίως, η Δανία και η Ολλανδία επιμένουν στη διατήρηση υψηλής περιβαλλοντικής φιλοδοξίας, ανησυχώντας ότι σημαντικές αλλαγές θα αποδυναμώσουν το πλαίσιο.
Η διαφωνία των δύο πλευρών, πάντως, δεν αφορά τον τελικό στόχο, αλλά τον δρόμο έως την επίτευξή του. Η Ελλάδα υποστηρίζει ότι δεν μπορεί να επιβληθεί στη διεθνή ναυτιλία ένα σύστημα οικονομικών επιβαρύνσεων, εάν τα καύσιμα μηδενικών εκπομπών δεν είναι διαθέσιμα παγκοσμίως σε επαρκείς ποσότητες και ανταγωνιστικές τιμές.
Στις Βρυξέλλες, πάντως, δεν περνάει απαρατήρητη η σύγκλιση Αθήνας – Ουάσιγκτον, παρότι η αφετηρία των θέσεων είναι διαφορετική, όπως και οι επιδιώξεις.
Οι ΗΠΑ αντιτίθενται στον μηχανισμό τιμολόγησης των εκπομπών και πιέζουν για εγκατάλειψη του υφιστάμενου πλαισίου. Η Αθήνα δεν ζητεί κάτι αντίστοιχο, αλλά σημαντικές αλλαγές, ώστε το σύστημα να καταστεί οικονομικά και τεχνολογικά εφαρμόσιμο. Ωστόσο η Ελλάδα απείχε από την κρίσιμη ψηφοφορία στον IMO στα τέλη Απριλίου, αντί να συνταχθεί με τα περισσότερα κράτη-μέλη απέναντι στην αμερικανική προσπάθεια αναβολής της συμφωνίας, στάση που ο Ντόναλντ Τραμπ είχε χαιρετίσει δημοσίως. Κοινοτικές πηγές σχολίασαν στην «Κ» ότι στις Βρυξέλλες εκτιμούν πως πίσω από την ελληνοαμερικανική σύγκλιση υπάρχει και γεωπολιτική διάσταση, καθώς η Αθήνα επιθυμεί διατήρηση ανοικτών διαύλων με την Ουάσιγκτον επιδιώκοντας ασφαλή διέλευση της ελληνόκτητης ναυτιλίας από τα Στενά του Ορμούζ.
Στις Βρυξέλλες συζητείται επίσης η σχέση του ΝΖF του IMO με το ευρωπαϊκό Σύστημα Εμπορίας Δικαιωμάτων Εκπομπών (ETS). Το ενδεχόμενο να πληρώνουν οι ευρωπαϊκές ναυτιλιακές εταιρείες τόσο μέσω του ETS, όσο και μέσω ενός μελλοντικού παγκόσμιου μηχανισμού του IMO προκαλεί ανησυχία στον κλάδο. Ο επίτροπος Μεταφορών Απόστολος Τζιτζικώστας έχει, πάντως, δεσμευθεί ότι οι ευρωπαϊκές εταιρείες «δεν θα πληρώνουν δύο φορές», ενώ η Κομισιόν έχει ήδη αναγνωρίσει την ανάγκη αποφυγής σημαντικής διπλής επιβάρυνσης.
Κληθείσα από την «Κ» να σχολιάσει την κριτική του Ελληνα υπουργού Ναυτιλίας, η Κομισιόν απέφυγε να απαντήσει ευθέως. Μέσω εκπροσώπου της σημείωσε, ωστόσο, ότι οι συνομιλίες στο Λονδίνο έδωσαν τη δυνατότητα στις αντιπροσωπείες να εξετάσουν «πώς θα αντιμετωπιστούν οι ανησυχίες σχετικά με το NZF», ενώ υπογράμμισε ότι παραμένει σταθερά προσηλωμένη στην επίτευξη ενός «φιλόδοξου παγκόσμιου πλαισίου», ενόψει του νέου γύρου συνομιλιών στον ΙΜΟ, τέλη Νοεμβρίου.
*Από την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ