Οργή επικρατεί στις Βρυξέλλες μετά την άρνηση της Ελλάδας να εγκρίνει το 21ο πακέτο κυρώσεων κατά της Ρωσίας. Πιο συγκεκριμένα, χθες το απόγευμα, οι πρεσβευτές των 27 κρατών-μελών στην Ευρωπαϊκή Ένωση συναντήθηκαν προκειμένου να κλείσουν την εκκρεμότητα του νεότερου γύρου περιορισμών. Σύμφωνα με πληροφορίες, η συνάντηση διήρκησε πολλές ώρες και τελείωσε περίπου στις 19:30, χωρίς όμως να βγει λευκός καπνός. Επισήμως, επρόκειτο για την τελευταία συνάντηση των αντιπροσώπων πριν τις θερινές διακοπές των θεσμών, ωστόσο μετά το χθεσινό αδιέξοδο έχει προγραμματιστεί μία νέα συνάντηση για σήμερα το πρωί.
Εντούτοις, η εξεύρεση λύσης μοιάζει σχεδόν απίθανη επί του παρόντος, με την Ελλάδα να εκφράζει σοβαρές ενστάσεις. Το βασικό σημείο προβληματισμού για την Αθήνα είναι η απαγόρευση της μεταφοράς ρωσικού LNG προς τρίτες χώρες. Όπως είχαμε πρόσφατα αναδείξει στο energia.gr, το μέτρο αυτό στοχοποιεί την ελληνική εταιρεία Dynagas, ιδιοκτησίας Γιώργου Προκοπίου. Το επιχείρημα της ελληνικής κυβέρνησης έγκειται στη λογική παραδοχή πως η απαγόρευση μεταφοράς ρωσικού ΥΦΑ από τις ευρωπαϊκές ναυτιλιακές δεν θα οδηγήσει στη μείωση των ρωσικών εξαγωγών, αλλά στην αντικατάσταση των υγραεριοφόρων που χρησιμοποιούνται. Ως εκ τούτου, η ΕΕ θα χάσει τόσο τον έλεγχο του ποιοι μεταφέρουν τα ρωσικά καύσιμα και προς τα πού κατευθύνονται, όσο και χιλιάδες θέσεις εργασίας.
Μάλιστα, Έλληνες αξιωματούχοι έχουν δηλώσει πως ο συγκεκριμένος περιορισμός προστέθηκε στο 21ο πακέτο κυρώσεων χωρίς να έχει συζητηθεί, ούτε βέβαια εγκριθεί από το σύνολο των χωρών της ΕΕ. Πέραν αυτού, σύμφωνα με τους έμπειρους Έλληνες διπλωμάτες, το σκεπτικό της ευρωπαϊκής πρότασης είναι αδόκιμο. Ως εκ τούτου, η Αθήνα ζητά μία μόνιμη εξαίρεση για τα συμβόλαια της Dynagas που υπεγράφησαν πριν τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, τα συμβόλαια αυτά είναι μακροχρόνια, με τα 5 παγοθραυστικά υγραεριοφόρα της εταιρείας να έχουν μεταφέρει 10 εκατομμύρια τόνους ΥΦΑ από το τερματικό Yamal. Η Ιρλανδία, που κρατά την προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ αυτό το εξάμηνο, πρότεινε μία εξαίρεση μέχρι το 2029, με ταυτόχρονη επιβολή ορίων στους εξαγόμενους όγκους ρωσικού LNG και απαγόρευση υπογραφής νέων συμβολαίων.
Με το ρολόι να μετρά αντίστροφα, η σημερινή συνάντηση χαρακτηρίζεται ως η τελευταία ευκαιρία για την επίλυση του ζητήματος πριν τον Σεπτέμβριο. Η διορία αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική μιας και το έκτακτο “πάγωμα” του πλαφόν στο ρωσικό πετρέλαιο που είχε συμφωνηθεί την προηγούμενη εβδομάδα, λήγει σήμερα. Επί του παρόντος, το πλαφόν έχει περιοριστεί στα 44,1 δολάρια ανά βαρέλι. Σε περίπτωση που το 21ο πακέτο κυρώσεων δεν εγκριθεί και δεν αποφασιστεί μία παράταση του παγώματος, τότε το πλαφόν θα αυξηθεί στα 58 δολάρια ανά βαρέλι, διευρύνοντας το περιθώριο κινήσεων της Μόσχας.
Εντούτοις, ασχέτως του ποια πιστεύει κανείς πως οφείλει να είναι η στάση της ΕΕ, ή ακόμα και της Ελλάδας, έναντι της Ρωσίας, η εν λόγω διαμάχη φέρνει στο φως ένα παράδοξο: Η αυτονομία και η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης αποτελούν δύο από τις πιο δημοφιλείς λέξεις για τους Ευρωπαίους αξιωματούχους την τελευταία διετία. Με αυτούς τους δύο όρους, οι Βρυξέλλες έχουν προωθήσει το ξήλωμα πολλών ευρωπαϊκών πολιτικών, ιδιαίτερα στον τομέα της κλιματικής πολιτικής. Όμως, στον τομέα όπου η ΕΕ έχει καταφέρει να έχει κομβικό ρόλο χάρη στην Ελλάδα, δηλαδή την παγκόσμια ναυτιλία, η ανάγκη για αυτονομία και ανταγωνιστικότητα περνά σε δεύτερο πλάνο.
Αξίζει να σημειωθεί πως η Ελλάδα διαθέτει τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο σε διεθνές επίπεδο, πρωτιά που διατηρεί και στη μεταφορά LNG. Αυτό της επιτρέπει να ανταγωνίζεται με οικονομικούς γίγαντες όπως η Κίνα και η Ιαπωνία, τη στιγμή που ακόμα και οι ΗΠΑ προσπαθούν να ενισχύσουν τη δική τους εφοπλιστική παρουσία. Με αυτά τα δεδομένα, αναρωτιέται κανείς αν τα πλεονεκτήματα αυτά είναι λιγότερα σημαντικά ή και “ενοχλητικά” επειδή ακριβώς σχετίζονται με την Ελλάδα. Άραγε, οι Βρυξέλλες θα ήταν εξίσου αποφασισμένες να τα υπονομεύσουν σε περίπτωση που στη θέση της Αθήνας βρισκόταν το Βερολίνο ή κάποια άλλη προνομιούχα χώρα της ΕΕ;