Βουλγαρία: Από Καθαρός Εξαγωγέας το 2019, Καθαρός Εισαγωγέας το 2020 -Ποιες οι Αιτίες

Βουλγαρία: Από Καθαρός Εξαγωγέας το 2019, Καθαρός Εισαγωγέας το 2020 -Ποιες οι Αιτίες
Των Αδάμ Αδαμόπουλου και Αλέξανδρου Περέλλη*
Τετ, 5 Φεβρουαρίου 2020 - 17:56

Η παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος στην Βουλγαρία ακολουθεί φθίνουσα τροχιά από τις αρχές του έτους και υποχωρεί κατά περισσότερο από 15%, με την παραγωγή των υδροηλεκτρικών σταθμών της χώρας, να πρωτοστατεί στη μείωση με βουτιά 50%. 

Πολλοί από τους εγχώριους παραγωγούς καλούνται, τώρα, να αναβαθμίσουν τις υποδομές τους, με απώτερο στόχο να σταθεροποιήσουν την Βουλγαρία σαν εισαγωγέα ρεύματος. Από τις αρχές του έτους έως και τις 2 Φεβρουαρίου, η Βουλγαρία εισήγαγε 570. 684 μεγαβατώρες, που αναλογεί σε ποσοστό αύξησης 108.21% σε σύγκριση με την αντίστοιχη χρονική περίοδο, πέρυσι. 

Ταυτόχρονα, οι εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας έχουν μειωθεί κατά περίπου 33.67% από τον Ιανουάριο του 2019 και ανήλθαν στις 507. 749 μεγαβατώρες.

Σε μέση εβδομαδιαία βάση το 2019, η Βουλγαρία εξήγαγε 99,88 μεγαβατώρες, ενώ τον Ιανουάριο, έως και τις αρχές Φεβρουαρίου, του νέου έτους, προέβη σε καθαρές εισαγωγές 121,74 γιγαβατωρών, ήτοι, 24,5 GWh εβδομαδιαίως (οι εν λόγω ποσότητες αφορούν σε όγκους διασυνοριακών συναλλαγών ηλεκτρικής ενέργειας που συμμετείχαν στην προημερήσια αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας). 

Η παράθεση των στοιχείων δείχνει πως, λόγω των υψηλών τιμών που επικρατούν στην βουλγαρική αγορά, είναι πιο επωφελές για τις εταιρείες να αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια από το εξωτερικό. Για παράδειγμα, η τιμή στην προημερησία αγορά («day ahead market») στην Ανεξάρτητη Αγορά Ενέργειας της γειτονικής χώρας, στις 4 Φεβρουαρίου, καθορίστηκε στα 43.25 ευρώ η μεγαβατώρα ενώ στην Γερμανία και την Γαλλία, η αντίστοιχη τιμή ήταν περίπου 28 ευρώ η μεγαβατώρα.

Η ραγδαία αυτή μεταβολή στην εικόνα της αγοράς ηλεκτρισμού της Βουλγαρίας, τον Ιανουάριο, θα μπορούσε, όμως, να οφείλεται και στη χαμηλή λιγνιτική παραγωγή, σε εποχικό επίπεδο, σε σύγκριση με τον αντίστοιχο μήνα του 2019. Η ηλεκτροπαραγωγή από λιγνίτη και λιθάνθρακα -σε πολύ μικρότερο βαθμό- ανήλθε, τον Ιανουάριο του προηγούμενου έτους, κατά προσέγγιση, στις 2.100 γιγαβατώρες, όταν τον περασμένο μήνα διαμορφώθηκε στις μόλις 1500.

Τούτο, με τη σειρά του, θα μπορούσε να σημαίνει ότι εξαντλούνται οι ώρες λειτουργίας των  υφιστάμενων λιγνιτικών σταθμών και επομένως, οι μονάδες υποχρεώνονται σε αναγκαστική αργία.

Επίσης, όσον αφορά στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από τους υδροηλεκτρικούς σταθμούς της γειτονικής χώρας, τον Ιανουάριο του 2019 ανήλθε, κατά προσέγγιση, στις 195-200 γιγαβατώρες, ενώ τον αντίστοιχο μήνα, φέτος, στις 100 -εξ ου και η μείωση κατά 50% που προαναφέρθηκε.   

Η «βουτιά» στην ηλεκτροπαραγωγή από τα υδροηλεκτρικά εργοστάσια της Βουλγαρίας καταγράφηκε, παρά το γεγονός ότι η διαθέσιμη ενέργεια από τα αποθεματικά νερού εμφανίζεται αυξημένη, κατά την πέμπτη εβδομάδα του 2020 (1,392 GWh) σε σχέση με το αντίστοιχο χρονικό διάστημα του 2019 (1,274 GWh).

Υπό αυτό το πρίσμα, μια πιθανή αιτία για την κάθετη πτώση της παραγωγής από τα υδροηλεκτρικά της χώρας, θα μπορούσε να είναι το ότι επειδή αναμένεται χαμηλή λιγνιτική παραγωγή, το 2020, οι Αρχές να έχουν προγραμματίσει τη διατήρηση υψηλών αποθεμάτων νερού στους ταμιευτήρες, για τις περιόδους αιχμής.  

Τέλος, να σημειώσουμε ότι η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας στην Βουλγαρία, ανήλθε στις 3,785 GWh τον Νοέμβριο του 2019, σε σύγκριση με τις 3,391 GWh τον Οκτώβριο. Τα στοιχεία για την ηλεκτροπαραγωγή στη γειτονική χώρα, δείχνουν ότι από τον Ιανουάριο του 2001, έως και τον Νοέμβριο του 2019, η μέση μηνιαία παραγωγή ηλεκτρισμού ήταν 3,688 GWh, με το ζενίθ να καταγράφεται τον Δεκέμβριο του 2001 (4,992 GWh) και το ναδίρ τον Μάιο του 2003 (2,468 GWh).

*ερευνητής IENE