Η Εξαγορά της EDS Εφαλτήριο για την Έξοδο της ΔΕΗ στα Βαλκάνια

Η Εξαγορά της EDS Εφαλτήριο για την Έξοδο της ΔΕΗ στα Βαλκάνια
Του Κ. Ν. Σταμπολή
Πεμ, 11 Οκτωβρίου 2018 - 15:20

Τη στιγμή κατά την οποία ΝΔ και ΚΙΝΑΛ έχουν ενώσει τα πυρά τους και βάλουν ομαδικά κατά της κυβέρνησης και της διοίκησης της ΔΕΗ για την εξαγορά από την τελευταία της Σκοπιανής ηλεκτρικής εταιρείας EDS, με αφορμή την ανακάλυψη της αρνητικής οικονομικής θέσης της εν λόγω εταιρείας το 2017, και τον δυσανάλογα μεγάλο θόρυβο που έχει δημιουργηθεί γύρω από το θέμα – για μια σχετικά μικρή επένδυση της τάξης των 4,8 εκατ. ευρώ – τείνει να χαθεί η ευρύτερη εικόνα η οποία αφορά την δύσκολη, αλλά απαραίτητη, προσπάθεια της ΔΕΗ να επεκταθεί επιχειρησιακά εκτός Ελλάδος. Όπως εξ’ άλλου η ίδια η Επιχείρηση επισημαίνει σε πρόσφατη ανακοίνωση της «βασικό κριτήριο για την εξαγορά αυτή

όπως και άλλες επιχειρηματικές πράξεις και πρωτοβουλίες που θα αναληφθούν το επόμενο διάστημα στις γειτονικές χώρες, είναι η υλοποίηση της στρατηγικής της ΔΕΗ για μετατροπή της σε διεθνή επιχειρηματικό όμιλο, με ηγετικό ρόλο στις αγορές της Βαλκανικής, στην προοπτική της ενεργειακής ένωσης της ΕΕ».

Με ξεχωριστή δήλωση του εξ’ άλλου ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Γιώργος Σταθάκης υποστηρίζει ότι η ΝΔ επιχειρεί να ρίξει σκιές στις ενεργειακές σχέσεις Ελλάδος – ΠΓΔΜ. Σύμφωνα με τον κ. Σταθάκη «η εξαγορά της EDS από τη ΔΕΗ είναι γνωστή εδώ και έναν χρόνο και έγινε στο πλαίσιο της πολιτικής επέκτασης που έχει χαράξει η εταιρεία στα Βαλκάνια».

Όπως έχουμε κατ’ επανάληψη υποστηρίξει μέσα από τη στήλη, η επέκταση των δραστηριοτήτων της ΔΕΗ εκτός συνόρων, και κατά προτεραιότητα στην περιοχή της Βαλκανικής, αποτελεί μονόδρομο για τον αυτονόητο λόγο ότι η Επιχείρηση οφείλει να αναπληρώσει το μερίδιο αγοράς που χάνει στο εσωτερικό της χώρας στο πλαίσιο της διαδικασίας απελευθέρωσης(σήμερα το μερίδιο της έχει μειωθεί στο 80% και αύριο 60% ή και χαμηλότερα) με επενδύσεις στο εξωτερικό, τόσο μέσω της αγοράς παγίων (λχ. μονάδες ηλεκτροπαραγωγής, δίκτυα) όσο και επενδύοντας στις ίδιες τις αγορές. Η δε εξαγορά της EDSπροσέφε μια πολύ καλή επενδυτική ευκαιρία γιατί με ένα μικρό σχετικά τίμημα η ΔΕΗ απόκτησε μια καλή θέση στην κομβική αγορά ηλεκτρισμού των Σκοπίων η οποία λόγω των διεθνών ηλεκτρικών της διασυνδέσεων έχει εξελιχθεί σε ηλεκτρικό σταυροδρόμι της περιοχής. Όπως παρατηρούν ενεργειακοί αναλυτές της αγοράς της ΝΑ Ευρώπης «η εξαγορά της EDS από τη ΔΕΗ σηματοδοτεί το πρώτο σκέλος της εξόδου της Επιχείρησης εκτός Ελλάδος σε μια προσπάθεια διείσδυσης στις γειτονικές αγορές όπου αργά ή γρήγορα θα διεκδικήσει τμήμα της εσωτερικής λιανικής αγοράς ηλεκτρισμού. Υπό αυτή την έννοια η EDS αποτελεί ένα πολύ καλό όχημα».

Όπως έχει επίσης υπογραμμίσει ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΗ κ. Μανώλης Παναγιωτάκης σε ομιλίες και παρεμβάσεις του σε Ελλάδα και εξωτερικό, «η Επιχείρηση ευρίσκεται (τους τελευταίους 18 μήνες) σε φάση αναδιοργάνωσης και επαναστόχευσης των δραστηριοτήτων της και προς αυτή την κατεύθυνση κινείται η στρατηγική έχει διατυπωθεί στη νέα μελέτη της McKinsey.Μίαστρατηγική η οποία έχει πρωταρχικό στόχο τον επαναπροσδιορισμό της θέσης της Επιχείρησης στην εγχώρια αγορά και παράλληλα την επέκταση των δραστηριοτήτων της στον γρήγορα αναπτυσσόμενο ενεργειακό χώρο της ΝΑ Ευρώπης». Να σημειώσουμε ότι η ΔΕΗ ήδη μελετά συγκεκριμένες επενδύσεις σε Αλβανία (υδροηλεκτρικά), Κόσοβο (λιγνίτες), Σερβία (υδροηλεκτρικά και άλλες ΑΠΕ), Βουλγαρία και Τουρκία (υδροηλεκτρικά), όπου ήδη διαθέτει παρουσία μέσω τοπικών εταιρειών που έχει ιδρύσει.

Εν όψει των δεσμεύσεων της Ελληνικής κυβέρνησης στο πλαίσιο των Μνημονιακών υποχρεώσεων για την μείωση της λιγνιτικής εγκατεστημένης ισχύος αλλά και του μεριδίου της Επιχείρησης στη λιανική, η ΔΕΗ είναι εκ των πραγμάτων υποχρεωμένη, εάν επιθυμεί να διατηρήσει το μέγεθός της αλλά και να αναπτυχθεί περαιτέρω , να προχωρήσει σε επενδύσεις εκτός Ελλάδας ακολουθώντας το μοντέλο των περισσότερων πρώην μεγάλων κρατικών Ευρωπαϊκών εταιρειών ηλεκτρισμού (λ.χ. Ιταλική ΕΝΕL, Τσέχικη CEZ, Ισπανική Endesaκλπ). Για αυτό επί της ουσίας η ανάπτυξη και επέκταση της ΔΕΗ εκτός συνόρων είναι σήμερα δρόμος χωρίς επιστροφή, κάτι όμως που θα έπρεπε να είχε ξεκινήσει μερικά χρόνια πριν, όταν η Επιχείρηση ήτο σε καλύτερη οικονομική κατάσταση.

Σε αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να τονισθεί ότι η τεράστια τεχνογνωσία που διαθέτει η ΔΕΗ τόσο στην εξόρυξη και εκμετάλλευση του λιγνίτη, στην κατασκευή και λειτουργία μεγάλων και μικρών υδροηλεκτρικών έργων αλλά και στις ΑΠΕ,(όπου θα πρέπει να υπενθυμήσουμε ότι ήτο η ΔΕΗ το 1983 που κατασκεύασε πρώτη στην Ελλάδα αιολικά και φωτοβολταϊκά πάρκα και δραστηριοποιήθηκε εκτενώς με επενδύσεις στον συγκεκριμένο χώρο), αποτελεί ένα σοβαρό συγκριτικό πλεονέκτημα για την Επιχείρηση στην προσπάθεια της να επεκταθεί και να επενδύσει εκτός συνόρων. Σήμερα η «ΔΕΗ Ανανεώσιμες» έχει ανασυνταχθεί πλήρως προχωρώντας σε επενδύσεις σε όλους τους επιμέρους τομείς (δηλ. μικρά υδροηλεκτρικά, αιολικά, γεωθερμία και ηλιακή ενέργεια) με ιδιαίτερα φιλόδοξους στόχους για 200 MW στα Φωτοβολταϊκά, 25 MW στην βιομάζα και 3.5 GW στα αιολικά με παράλληλη ανάπτυξη γεωθερμικών πεδίων σε Λέσβο, Νίσυρο, Μήλο, Κίμωλο και Μέθανα.

Τέλος, όπως υπογραμμίζει ο Πρόεδρος της ΔΕΗ κ. Μανώλης Παναγιωτάκης αναφερόμενος στην κριτική που κατά καιρούς ασκείται στην Επιχείρηση για την δυνατότητα προσαρμογής της στα νέα δεδομένα, «η ΔΕΗ όχι μόνο θα μπορέσει να ανταποκριθεί πλήρως στις υποχρεώσεις της για μείωση της συμμετοχής της στην εγχώρια αγορά αλλά μέσα από την διαδικασία που ήδη ακολουθείται θα εξέλθει οικονομικά ευρωστότερη, επιχειρηματικά πλέον ευέλικτη και θα τεθεί εκ νέου σε πορεία ανάπτυξης, κάτι που θα οδηγήσει στην δημιουργία μίας μεγαλύτερης και ισχυρότερης ενεργειακής εταιρείας».