Ανατρέπονται τα σχέδια του Προέδρου
Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για αλλαγή του Συντάγματος μετά τα χθεσινά αποτελέσματα
των βουλευτικών εκλογών στην Τουρκία. Αντίθετα, το κυβερνών Κόμμα Δικαιοσύνης
και Ανάπτυξης (ΑΚΡ), για πρώτη φορά, δεν καταφέρνει καν να αναδειχθεί
αυτοδύναμο, ενώ, αντίθετα, ξεπερνάει το εκλογικό όριο του 10% και εισέρχεται
στην Εθνοσυνέλευση το φιλοκουρδικό Κόμμα της Δημοκρατίας των Λαών (HDP).
Βάσει των αποτελεσμάτων, η νέα Βουλή μπορεί να αναδείξει μόνο κυβέρνηση
συνεργασίας, ενώ αρκετοί αναλυτές δεν αποκλείουν και το ενδεχόμενο νέων
εκλογών. Ήδη κάποια από τα κόμματα έχουν αποκλείσει το ενδεχόμενο συνεργασίας
με το AKP, το οποίο μετά από 13 χρόνια απόλυτης κυριαρχίας, καλείται να
ξεκινήσει τις διαδικασίες για κυβέρνηση συνεργασίας ή μειοψηφίας.
Με καταμετρημένο το 99% των ψήφων, το ΑΚΡ λαμβάνει 40,93% και 259 έδρες, το
CHP 25,2% και 131 έδρες, το MHP 16,49% και 82 έδρες και το HDP 12,64% και 78
έδρες. Η συμμετοχή στις εκλογές εκτιμάται μέχρι στιγμής ότι έφτασε κοντά στο
85% και θεωρείται αρκετά υψηλή. Ένα από τα χαρακτηριστικά στοιχεία των χθεσινών
εκλογών στην Τουρκία ήταν η μεγάλη συμμετοχή ψηφοφόρων που σημειώθηκε στις
περιοχές με έντονο κουρδικό στοιχείο.
Το κυβερνών κόμμα είχε μεγάλη απώλεια ψήφων στην Κωνσταντινούπολη, στη Σμύρνη
και στην ανατολική Τουρκία. Αντίθετα, αύξηση ψήφων στην Κωνσταντινούπολη και
στην ανατολική Τουρκία είχε το φιλοκουρδικό κόμμα HDP, που θεωρείται ο μεγάλος
νικητής των εκλογών, το HDP, καθώς πέρασε το 10% και εισήλθε στην Εθνοσυνέλευση,
στερώντας, έτσι, από το κόμμα των Ερντογάν-Νταβούτογλου την αυτοδυναμία.
Ο συμπροεδρεύων του κόμματος, Σελαχατίν Ντεμιρτάς, απέκλεισε το ενδεχόμενο
κυβερνητικής συνεργασίας με το ΑΚΡ. Το ζητούμενο τώρα είναι η στάση που θα
τηρήσει το φιλοκουρδικό κόμμα σε σχέση με την ειρηνευτική διαδικασία με τους
αυτονομιστές Κούρδους αντάρτες του ΡΚΚ, που ξεκίνησε επί πρωθυπουργίας του
Ερντογάν και παρά τα κάποια, συμβολικά κυρίως, βήματα δεν προχώρησε στην
επίλυση της ουσίας του Κουρδικού προβλήματος.
«Η συζήτηση
για εκτελεστική προεδρία και δικτατορία έφτασαν στο τέλος στην Τουρκία με αυτές
τις εκλογές» δήλωσε ο Ντεμιρτάς, διαψεύδοντας, έτσι, τα σενάρια για στήριξη των
προσπαθειών συνταγματικής αναθεώρησης εκ μέρους του Ερντογάν.
Παράλληλα, ο ηγέτης του Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης (MHP) απέκλεισε
-τουλάχιστον σε πρώτη φάση- το ενδεχόμενο συνεργασίας, λέγοντας ότι πρώτα θα
πρέπει να εξαντληθούν οι άλλες επιλογές.
«Η πρώτη πιθανότητα για κυβέρνηση συνεργασία θα πρέπει να είναι ανάμεσα στο AKP
και το φιλοκουρδικό HDP. Το δεύτερο μοντέλο μπορεί να περιλαμβάνει το AKP, το
CHP και το HDP» είπε ο Ντεβλέτ Μπαχτσελί.
«Εάν όλα αυτά τα σενάρια αποτύχουν, τότε πρέπει να πραγματοποιηθούν πρόωρες
εκλογές» δήλωσε.
Εάν δεν καταστεί δυνατό να σχηματιστεί κυβέρνηση συνεργασίας, τότε οι πρόωρες
εκλογές αποτελούν μία ρεαλιστική πιθανότητα και σύμφωνα με τον νόμο μπορούν να
προκηρυχθούν μετά από 45 ημέρες.
Ο Μπαχτσελί
κατηγόρησε ευθέως τον πρόεδρο της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν λέγοντας ότι ο
σημαντικότερος λόγος της ήττας του Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης «είναι η
παραβίαση των νόμων και του συντάγματος εκ μέρους του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο
οποίος υπέστη βαριά ήττα».
«Ο Ερντογάν
ή θα πρέπει να περιοριστεί στο πλαίσιο που ορίζει το σύνταγμα ή θα πρέπει να
παραιτηθεί» είπε ο Μπαχτσελί και έκανε λόγο για «αρχή του τέλους για το AKP».
Πολλοί θεωρούν ότι για το εκλογικό
αποτέλεσμα ευθύνεται μεταξύ άλλων και η προεκλογική στάση του Ερντογάν, ο
οποίος έκανε περιοδεία σε ολόκληρη τη χώρα, στηρίζοντας το AKP.
Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την αργή ανάπτυξη της οικονομίας, την έλλειψη
προόδου στην ειρηνευτική διαδικασία με τους Κούρδους, καθώς και τις ανησυχίες
για τις φιλοδοξίες του Ερντογάν να αυξήσει τις εξουσίες του προέδρου φαίνεται
πως οδήγησαν στο εκλογικό αποτέλεσμα.