Μπορεί οι τιμές των καυσίμων να υποχωρούν στην αντλία και το πετρέλαιο θέρμανσης να διατίθεται στη χαμηλότερη τιμή από την έναρξη της χειμερινής σεζόν, όμως αυτό ενδέχεται να μη φανεί αρκετό για να συγκρατήσει τον πληθωρισμό του Νοεμβρίου κάτω από το 5%.
Το ενδεχόμενο να μη συγκρατηθεί ο τιμάριθμος οφείλεται στο γεγονός πως ό,τι... κερδίζει ο καταναλωτής από την αποκλιμάκωση των τιμών σε αμόλυβδη και πετρέλαια (με τη βοήθεια και των επιδοτήσεων από κράτος και διυλιστήρια) το χάνει στον λογαριασμό του ρεύματος και του φυσικού αερίου.
Σύμφωνα με εκτίμηση που βασίζεται στους δείκτες της ΕΛΣΤΑΤ, στις σταθμίσεις του 2026, στις ημερήσιες τιμές καυσίμων του πρώτου 18ημέρου του μήνα, αλλά και στα ήδη ανακοινωμένα τιμολόγια φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος του Νοεμβρίου, ο Γενικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή για τον τρέχοντα μήνα θα κλείσει με αύξηση άνω του 5% σε σχέση με τον Νοέμβριο του 2025. Αναμένεται αποκλιμάκωση από το 5,7% του Οκτωβρίου, κυρίως λόγω της συνεχιζόμενης μείωσης των τιμών στα πρατήρια, ωστόσο, προς το παρόν δεν διαφαίνεται περιθώριο εντυπωσιακής πτώσης.
Η «ανάσα» στην αντλία
Η πτώση των τιμών στα πρατήρια είναι ουσιαστική. Η μέση τιμή της αμόλυβδης υποχώρησε από 2,128 ευρώ το λίτρο την 1η Νοεμβρίου σε 1,954 ευρώ στις 18 του μήνα, δηλαδή κατά 17 λεπτά ή 8,2%. Το πετρέλαιο κίνησης έπεσε από 2,139 σε 2,030 ευρώ (-5,1%) και το πετρέλαιο θέρμανσης από 1,566 σε 1,445 ευρώ (-7,7%). Μόνο το υγραέριο κινήθηκε αντίθετα, με μικρή άνοδο, από 1,225 σε 1,234 ευρώ.
Ωστόσο, οι τιμές παραμένουν πολύ υψηλότερες από πέρυσι. Ο μέσος όρος του Νοεμβρίου μέχρι στιγμής είναι 2,039 ευρώ για την αμόλυβδη, έναντι 1,758 ευρώ τον Νοέμβριο του 2025 (+16%). Για το πετρέλαιο κίνησης η απόσταση είναι 2,088 έναντι 1,584 ευρώ (+31,9%), για το πετρέλαιο θέρμανσης 1,508 έναντι 1,174 ευρώ (+28,4%) και για το υγραέριο 1,241 έναντι 0,949 ευρώ (+30,8%).
Αυτό που μετράει για τον πληθωρισμό είναι ότι η ετήσια άνοδος επιβραδύνεται αισθητά. Τον Οκτώβριο, στον ΔΤΚ, η βενζίνη ήταν ακριβότερη κατά 25% σε ετήσια βάση, το πετρέλαιο κίνησης κατά 39,4% και το πετρέλαιο θέρμανσης κατά 37,5%. Έτσι, η συμβολή των καυσίμων στον πληθωρισμό εκτιμάται ότι θα μειωθεί από 2,03 σε 1,47 ποσοστιαία μονάδα. Μόνο η βενζίνη, που έχει τη μεγαλύτερη στάθμιση από όλα τα ενεργειακά προϊόντα (4,7% του καλαθιού), «αφαιρεί» περίπου 0,4 μονάδα.
Ο λογαριασμός του ρεύματος
Το κέρδος αυτό όμως εξανεμίζεται σε μεγάλο βαθμό από τον ηλεκτρισμό. Τον Νοέμβριο το ρεύμα θα είναι ακριβότερο κατά τουλάχιστον 25% σε σχέση με πέρυσι, έναντι 17,9% τον Οκτώβριο. Με στάθμιση 4,3% στο καλάθι, η συμβολή του ηλεκτρισμού ανεβαίνει από 0,88 σε 1,28 ποσοστιαία μονάδα, δηλαδή προσθέτει 0,4 μονάδα, σχεδόν όση αφαιρεί η βενζίνη.
Στο φυσικό αέριο η εικόνα δεν αλλάζει: η ετήσια άνοδος παραμένει κοντά στο 80% και η συμβολή του σταθερή στη 0,5 μονάδα. Το αποτέλεσμα είναι ότι η συνολική συμβολή της ενέργειας υποχωρεί ελάχιστα, από 3,41 σε 3,25 μονάδες. Με άλλα λόγια, σχεδόν έξι στις δέκα μονάδες του πληθωρισμού του Νοεμβρίου εξακολουθούν να προέρχονται από την ενέργεια.
Ακόμη κι αν το ρεύμα δεν ακρίβαινε περισσότερο και η ετήσια μεταβολή του έμενε στο 17,9% του Οκτωβρίου, ο πληθωρισμός θα έπεφτε μόλις στο 5,2%. Για να υποχωρήσει κάτω από το 5% θα έπρεπε η συμβολή της ενέργειας να περιοριστεί κάτω από 2,7 μονάδες.
Αγαθά και υπηρεσίες
Ο δεύτερος λόγος που ο πληθωρισμός δεν πέφτει είναι ότι κι εκτός ενέργειας οι πιέσεις παραμένουν. Τα υπόλοιπα αγαθά και υπηρεσίες συμβάλλουν με 2,33 μονάδες ήδη από τον Οκτώβριο. Ακόμη κι αν υποτεθεί ότι η συμβολή τους μένει ίδια με του Οκτωβρίου (κάτι που δεν ισχύει απόλυτα, καθώς καταγράφονται νέες αυξήσεις, ειδικά στα τρόφιμα) δεν υπάρχει περιθώριο ουσιαστικής αποκλιμάκωσης.
Στο καλάθι, εκτός ενέργειας ξεχωρίζουν τα ενοίκια κύριας κατοικίας. Τον Οκτώβριο ήταν ακριβότερα κατά 6,8% σε ετήσια βάση, ενώ στο δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου η μέση αύξηση είναι 7,2% σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα. Έρχεται έπειτα από άνοδο 10% το 2025, 5,1% το 2024, 4,8% το 2023 και 1,3% το 2022.
Σωρευτικά, ο μέσος δείκτης των ενοικίων ήταν το 2025 κατά 22,7% υψηλότερος από το 2021. Από τον Δεκέμβριο του 2021 έως τον Οκτώβριο του 2026 η αύξηση φτάνει το 33,2%. Το βάρος των ενοικίων στον προϋπολογισμό των νοικοκυριών αποτυπώνεται και στο καλάθι του ΔΤΚ: η στάθμισή τους ανέβηκε φέτος στο 4,66% από 3,85% το 2025, και μόνο αυτά προσθέτουν περίπου 0,3 μονάδα στον πληθωρισμό.
Ίδιο αποτέλεσμα
Η εικόνα που προκύπτει είναι ενός πληθωρισμού που αλλάζει «πρόσωπο», αλλά όχι επίπεδο. Η αποκλιμάκωση στα καύσιμα, που οφείλεται εν μέρει στις επιδοτήσεις, ανακουφίζει τους οδηγούς και όσους ζεσταίνονται με πετρέλαιο. Το κόστος όμως μεταφέρεται στους λογαριασμούς ρεύματος και φυσικού αερίου, ενώ το ενοίκιο συνεχίζει να ανεβαίνει σταθερά.
Με ποσοστό άνω του 5% και τον Νοέμβριο, ο μέσος πληθωρισμός του 2026 εκτιμάται ότι θα κλείσει πάνω από το 4%. Ο λόγος είναι ότι στους πρώτους μήνες της χρονιάς οι ετήσιες αυξήσεις ήταν αισθητά χαμηλότερες (2,5% τον Ιανουάριο), με αποτέλεσμα στο δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου ο μέσος Γενικός Δείκτης να είναι υψηλότερος κατά 4,2% σε σχέση με το αντίστοιχο περσινό διάστημα. Ακόμη κι αν ο δείκτης δεν ανέβει καθόλου τον Δεκέμβριο σε σχέση με τον Νοέμβριο, το ετήσιο ποσοστό δεν θα αλλάξει ουσιαστικά, καθώς πλέον η χρονιά θα έχει κλείσει.
(από την εφημερίδα «ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ»)