Από την Ιβηρική Χερσόνησο, που υπό κανονικές συνθήκες κρατάει τα σκήπτρα των φθηνότερων αγορών, έως τη Δανία και τη Νορβηγία και από τη Ρουμανία μέχρι τη Βουλγαρία και την Ιταλία, οι τιμές βρίσκονται στο «κόκκινο». Η Ελλάδα αποτελεί εξαίρεση, μαζί με τη Φινλανδία και τη Σουηδία, δύο παραδοσιακά φθηνές αγορές.
Η μέση τιμή της μεγαβατώρας στην Ελλάδα διαμορφώθηκε χθες στα 104,46 ευρώ και σήμερα υποχώρησε στο χαμηλό για την εποχή επίπεδο των 95,81 ευρώ. Η απόσταση από τις γειτονικές και τις μεγάλες ευρωπαϊκές αγορές είναι εντυπωσιακή. Στη Βουλγαρία η τιμή φτάνει τα 138,29 ευρώ/MWh και στην Ουγγαρία τα 163,5 ευρώ, ενώ στη Γερμανία διαμορφώνεται στα 147,07 ευρώ, στη Γαλλία στα 154,68 ευρώ, στην Ιταλία στα 183,80 ευρώ και στην Ισπανία στα 138,90 ευρώ.
Καθοριστικό ρόλο στην ελληνική εξαίρεση διαδραματίζει η αυξημένη αιολική παραγωγή λόγω των ισχυρών ανέμων. Οι ΑΠΕ κάλυψαν πάνω από το 63% του μείγματος ηλεκτροπαραγωγής, ποσοστό που προσεγγίζει το 70% εάν συνυπολογιστούν τα μεγάλα υδροηλεκτρικά.

Ταυτόχρονα, οι αυξημένες εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας προς τη Βουλγαρία κάλυψαν κατά τη διάρκεια της ημέρας το 100% της διαθέσιμης διασυνοριακής δυναμικότητας. Ο κορεσμός της διασύνδεσης οδήγησε ουσιαστικά σε αποσύζευξη των δύο αγορών, περιορίζοντας τη μεταφορά των υψηλότερων βουλγαρικών τιμών προς το ελληνικό σύστημα. Η εικόνα αυτή, ωστόσο, δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί δεδομένη. Η Ευρώπη βρίσκεται αντιμέτωπη με έναν εξαιρετικά δυσμενή συνδυασμό ξηρασίας και υψηλών θερμοκρασιών, που περιορίζει ταυτόχρονα την παραγωγή υδροηλεκτρικών και πυρηνικών μονάδων.
Ο ρόλος της ξηρασίας
Σε Αυστρία, Σερβία, Ουγγαρία και Ρουμανία οι στάθμες των υδάτων έχουν υποχωρήσει κάτω από τα χαμηλότερα επίπεδα της τελευταίας 20ετίας. Ιδιαιτέρως ανησυχητική είναι η κατάσταση στη Νορβηγία, όπου η υδροηλεκτρική ενέργεια αντιστοιχεί περίπου στο 90% της ηλεκτροπαραγωγής. Τα αποθέματα χιονιού βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα δύο δεκαετιών, συμβάλλοντας σε ενεργειακό έλλειμμα περίπου 25 TWh. Στην Ιταλία, η παρατεταμένη ξηρασία έχει επίσης περιορίσει σημαντικά την υδροηλεκτρική παραγωγή, η οποία υπό φυσιολογικές συνθήκες καλύπτει το 15%-20% του ενεργειακού μείγματος. Σε μια έκτακτη κίνηση στήριξης, η Ελβετία ανακοίνωσε ότι θα διπλασιάσει την παροχή νερού από τη λίμνη Λουγκάνο προς την ιταλική λίμνη Ματζόρε.
Ακόμη μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί η επίδραση της λειψυδρίας στα συστήματα ψύξης των πυρηνικών σταθμών. Στη
Εκτός τα πυρηνικά
Στη Γαλλία, τρεις αντιδραστήρες του πυρηνικού σταθμού Γκραβελίν τέθηκαν εκτός λειτουργίας εξαιτίας μεγάλου σμήνους μεδουσών, ενώ άλλος αντιδραστήρας στον βορρά παραμένει εκτός λειτουργίας σχεδόν από την αρχή του καλοκαιριού λόγω της χαμηλής στάθμης των ποταμών. Για την Ελλάδα, κρίσιμος παράγοντας είναι πλέον η κατάσταση στη Βουλγαρία. Η Σόφια προειδοποίησε ότι ο πυρηνικός σταθμός του Κοζλοντούι ενδέχεται να χρειαστεί να κλείσει, εάν η στάθμη του Δούναβη υποχωρήσει κατά ακόμη 30 εκατοστά. Μία τέτοια εξέλιξη θα δημιουργούσε νέο σημαντικό έλλειμμα παραγωγής στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, με πιθανές επιπτώσεις και στις ελληνικές τιμές. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η σημερινή εικόνα ενισχύει τους φόβους για έναν ενεργειακά ακριβό χειμώνα. Το έλλειμμα πυρηνικής και υδροηλεκτρικής παραγωγής θα πρέπει σε μεγάλο βαθμό να υποκατασταθεί από μονάδες φυσικού αερίου, αυξάνοντας τη ζήτηση για το εισαγόμενο καύσιμο. Σε συνδυασμό με την ανάγκη αναπλήρωσης των αποθεμάτων, η εξέλιξη αυτή απειλεί να ασκήσει νέες πιέσεις στις τιμές του TTF, που έχουν ήδη ξεπεράσει τα 60 ευρώ/MWh. Η επιδείνωση των συνθηκών κινητοποίησε και την Κομισιόν, η οποία συγκάλεσε έκτακτη συνεδρίαση του Electricity Coordination Group με τη συμμετοχή κρατών-μελών, της Ουκρανίας, της Μολδαβίας, της Energy Community Secretariat και του ENTSO-E.
«Πρέπει να παραμείνουμε σε εγρήγορση, καθώς οι συνθήκες εξακολουθούν να είναι δύσκολες σε κάποιες περιοχές της Ε.Ε.», ήταν το μήνυμα του επιτρόπου Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η διασυνδεδεμένη ευρωπαϊκή αγορά και η διασυνοριακή συνεργασία εξακολουθούν να λειτουργούν ως βασικές γραμμές άμυνας απέναντι στην ενεργειακή πίεση.
(από την εφημερίδα «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ»)