Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Ιράν και του Ομάν σχετικά με τα Στενά του Ορμούζ «προχωρούν», ακόμη και αφού ορισμένοι Ιρανοί βουλευτές δήλωσαν ότι θα επιδιώξουν να απαγορεύσουν την πρόσβαση αμερικανικών και ισραηλινών πλοίων στη θαλάσσια οδό ως μέρος της συμφωνίας.

Η πρόταση των βουλευτών αποτελεί μέρος ενός νομοσχεδίου που εξετάζεται από το ιρανικό κοινοβούλιο, μετά από συζητήσεις αρκετών ημερών μεταξύ Τεχεράνης και Μουσκάτ. Άλλες λεπτομέρειες περιλαμβάνουν απαίτηση αποζημίωσης από «εχθρικές χώρες», προτεινόμενη απαγόρευση μεταφοράς φορτίων που σχετίζονται με το Ισραήλ, καθώς και ένα σύστημα τελών που καλύπτει υπηρεσίες όπως η ασφάλιση και τα περιβαλλοντικά κόστη.

Τόσο οι ΗΠΑ όσο και το Ιράν έχουν δώσει σημάδια τις τελευταίες ημέρες ότι πλησιάζει κάποια μορφή συμφωνίας για τα Στενά του Ορμούζ, αλλά δεν είναι σαφές εάν ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν Μοτζτάμπα Χαμενεΐ έχει δώσει τη συγκατάθεσή του στην πρόταση, κάτι που αποτελεί προϋπόθεση για την προώθησή της. Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν δηλώσει ότι η επικοινωνία μαζί του απαιτεί χρόνο.

Μια συμφωνία για τη διαχείριση του πορθμού έχει καταστεί καθοριστική για τις προσδοκίες σχετικά με την επανέναρξη των ροών ενέργειας, οι οποίες έχουν περιοριστεί σοβαρά από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου. Η επαναλειτουργία αυτού του κρίσιμου choke point θα άνοιγε επίσης πιθανώς τον δρόμο για την επανέναρξη ευρύτερων διαπραγματεύσεων μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν με στόχο τον τερματισμό του πολέμου.

Οι Άραβες μεσολαβητές που συζητούν μια συμφωνία με το Ιράν για τα Στενά του Ορμούζ εκφράζουν ανησυχία ότι οι διπλωμάτες της χώρας ενδέχεται να μην είναι σε θέση να εγγυηθούν την τήρηση οποιασδήποτε συμφωνίας επιτευχθεί, σύμφωνα με δημοσίευμα της «Wall Street Journal». Μεσολαβητές που επικαλείται η εφημερίδα αναφέρουν ότι οι επικεφαλής διαπραγματευτές της Τεχεράνης δέχονται αυξανόμενη πίεση από σκληροπυρηνικούς αξιωματούχους να εξασφαλίσουν πιο ρητές αναφορές στον ρόλο του Ιράν στο στενό και σαφέστερα οφέλη. Το πρακτορείο Fars ανέφερε αργά χθες ότι οι ιρανικές ναυτικές δυνάμεις χτύπησαν «εχθρικούς στόχους» στην είσοδο του στενού, επικαλούμενο ανώνυμη πηγή, κάτι που αποτελεί ένδειξη ότι οι εντάσεις παραμένουν υψηλές.

Δεν υπάρχουν πολλά εμπορικά πλοία υπό αμερικανική ή ισραηλινή σημαία παγκοσμίως, και λίγα έχουν εισέλθει και εξέλθει από τον Περσικό Κόλπο από την έναρξη του πολέμου. Παραμένει να φανεί πόσο ευρέως θα μπορούσε να ερμηνεύσει το Ιράν μια τέτοια απαγόρευση, καθώς η πολύπλοκη φύση της ιδιοκτησίας και της διαχείρισης των πλοίων σημαίνει ότι ορισμένες ναυτιλιακές εταιρείες με αμερικανική ή ισραηλινή ιδιοκτησία ή επενδύσεις θα μπορούσαν να θεωρηθούν ότι έχουν δεσμούς με αυτές τις χώρες.

Ο Τραμπ επιμένει εδώ και μήνες ότι η ναυσιπλοΐα μέσω του Ορμούζ πρέπει να ξαναρχίσει, απειλώντας με νέες επιθέσεις εναντίον του Ιράν εάν αυτό δεν ανοίξει εκ νέου τη θαλάσσια οδό. Οποιεσδήποτε προσωρινές διαδρομές μέσω του στενού δεν θα υπόκεινται σε εγκρίσεις, άδειες, διόδια ή τέλη, δήλωσε ένας αξιωματούχος των ΗΠΑ, απαντώντας σε αναφορές σχετικά με τις τελευταίες προτάσεις. Η Τεχεράνη υποστηρίζει ότι η πλήρης επαναλειτουργία θα απαιτούσε την άρση του αμερικανικού ναυτιλιακού αποκλεισμού, κάτι για το οποίο οι ΗΠΑ δεν έχουν δηλώσει αν είναι έτοιμες να το πράξουν.

Το πρακτορείο Fars, επικαλούμενο ενημερωμένη πηγή στο Υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν, ανέφερε ότι το σχέδιο συμφωνίας με το Ομάν προβλέπει την ιρανική διαχείριση της εισόδου των πλοίων στο στενό του Ορμούζ, ενώ η έξοδος θα εποπτεύεται από κοινού από τις δύο χώρες. Προβλέπεται η διέλευση μέσω ενός «κεντρικού διαδρόμου», ενώ η κυκλοφορία μέσω των δύο άλλων διαδρομών, οι οποίοι επί του παρόντος χρησιμοποιούνται σε περιορισμένο βαθμό, θα παύσει εντός «καθορισμένου χρονικού πλαισίου», ανέφερε το πρακτορείο.

Ο Τραμπ, ο οποίος έκανε πίσω από τις πιο πρόσφατες απειλές του για επανάληψη στρατιωτικών επιθέσεων κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ συμμετέχουν στις διαπραγματεύσεις, αλλά αρνήθηκε να πει αν έχει επιτευχθεί συμφωνία. «Εμείς το ελέγχουμε, αλλά μπορούν πάντα να επιτεθούν κάπου», είπε ο Τραμπ για τη ζωτικής σημασίας θαλάσσια οδό νωρίτερα.

Πολλές προηγούμενες δηλώσεις για επικείμενη συμφωνία έχουν αποδειχθεί αβάσιμες, και δεν είναι σαφές αν οι προτάσεις του Ιράν και του Ομάν θα αρκούν για να ξαναρχίσει η κυκλοφορία. Την Πέμπτη, ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Ιράν με τις ΗΠΑ, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, χλεύασε τον Λευκό Οίκο για τις επαναλαμβανόμενες απειλές και την επακόλουθη υπαναχώρηση, χαρακτηρίζοντάς τις «διπλωματία-θέατρο σε επανάληψη».

Καθώς ο πόλεμος εξαπλώνεται σε ολόκληρη την περιοχή, έχουν αναδυθεί διάφορα πιθανά εμπόδια για μια διαρκή ειρηνευτική συμφωνία. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται οι επιθέσεις εναντίον της Σαουδικής Αραβίας από τους Χούθι, μια πολιτοφυλακή που υποστηρίζεται από το Ιράν και ελέγχει μεγάλο μέρος της Υεμένης. Η ομάδα των ανταρτών δήλωσε ότι εξαπέλυσε «μεγάλης κλίμακας» επίθεση εναντίον των δυνάμεων που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία στην κεντρική περιοχή της χώρας χθες, ισχυριζόμενη ότι σκότωσε και τραυμάτισε εκατοντάδες άτομα.

Το Associated Press ανέφερε ότι τουλάχιστον 30 στρατιώτες της διεθνώς αναγνωρισμένης κυβέρνησης της Υεμένης σκοτώθηκαν στις επιθέσεις, επικαλούμενο κυβερνητικούς αξιωματούχους. Η υπό τη Σαουδική Αραβία συμμαχία στην Υεμένη ανέφερε επίσης ότι η μαχητική ομάδα εκτόξευσε βλήματα πέρα από τα σαουδικά σύνορα προς την περιοχή του Νατζράν, κοντά στα βόρεια σύνορα της Υεμένης.

Οι Χούθι και η υπό τη ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας συμμαχία τηρούν κατάπαυση του πυρός από το 2022, αλλά τις τελευταίες εβδομάδες έχουν ξεσπάσει εχθροπραξίες. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται περιστατικά στην Ερυθρά Θάλασσα, από όπου αναχωρεί το μεγαλύτερο μέρος των εξαγωγών πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.

 

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο