Η απόφαση εντάσσεται στη νέα ευρωπαϊκή στρατηγική για τα δίκτυα, όπου η διασυνδεσιμότητα αναδεικνύεται σε βασικό εργαλείο για τη μείωση των τιμών ενέργειας, την ενσωμάτωση περισσότερων ΑΠΕ και τη μείωση της εξάρτησης της Ένωσης από εξωτερικούς προμηθευτές.
Πρόκειται για τη δεύτερη πρόσκληση του πρώτου καταλόγου Έργων Κοινού Ενδιαφέροντος / Έργων Αμοιβαίου Ενδιαφέροντος, με τη χρηματοδότηση να υπερβαίνει τον αρχικό ενδεικτικό προϋπολογισμό των 600 εκατ. ευρώ. Αυτή η υπέρβαση αποτυπώνει τόσο το αυξημένο ενδιαφέρον για τον τομέα, όσο και την πολιτική βαρύτητα που αποδίδεται πλέον στις ενεργειακές υποδομές.
Το μεγαλύτερο μέρος των πόρων, ή σχεδόν 470 εκατ. ευρώ, κατευθύνεται σε έξι έργα ηλεκτρικής ενέργειας. Ξεχωρίζει η επιχορήγηση των 180 εκατ. ευρώ για την κατασκευή 0υδροηλεκτρικού σταθμού αντλησιοταμίευσης στην Ισπανία, έργο που συνδυάζει αυξημένη απόδοση ΑΠΕ με ελάχιστο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, καθώς δεν απαιτεί την επέκταση υφιστάμενων ταμιευτήρων.
Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η χρηματοδότηση ύψους περίπου 113 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας κρίσιμων ενεργειακών υποδομών στην Πολωνία και στις χώρες της Βαλτικής. Είναι η πρώτη φορά που ο Μηχανισμός στηρίζει σε τέτοια έκταση έργα προστασίας από φυσικές απειλές και κυβερνο-απειλές, και παρέχει ισχυρό σήμα ότι η ενεργειακή πολιτική της Ε.Ε. υιοθετεί πλέον και την παράμετρο της ασφάλειας.
Στο ίδιο πλαίσιο, 63 εκατ. ευρώ διατίθενται για τον εκσυγχρονισμό της εγκατάστασης, Čierný Váh, στην Σλοβακία, ενώ σχεδόν 104 εκατ. ευρώ κατευθύνονται σε έργο έξυπνων δικτύων μεταξύ Βουλγαρίας και Ρουμανίας, με στόχο την ψηφιοποίηση και την ασφαλή ενσωμάτωση της παραγωγής από ΑΠΕ.
Όσον αφορά στην Ελλάδα, περιλαμβάνεται στον κατάλογο χάρη στο έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Αίγυπτο (GREGY), το οποίο αναμένεται να λάβει χρηματοδότηση για την εκπόνηση μελετών.
Εν τω μεταξύ, περισσότερα από 176 εκατ. ευρώ κατευθύνονται σε οκτώ έργα υποδομών υδρογόνου, σε μια εξέλιξη που σηματοδοτεί τη μετάβαση του τομέα από αμιγώς θεωρητικό πλαίσιο σε πρακτικό. Κομβικό έργο θεωρείται η επιχορήγηση των 120 εκατ. ευρώ για την υπόγεια αποθήκευση υδρογόνου στο Gronau της Γερμανίας, που αποτελεί το πρώτο έργο κατασκευής υδρογόνου που χρηματοδοτείται απευθείας από τον Μηχανισμό.
Η εγκατάσταση αποσκοπεί να αποτελέσει τη βάση για την πρώτη μεγάλης κλίμακας, διασυνοριακή υποδομή αποθήκευσης υδρογόνου στην ΒΔ Ευρώπη, ενισχύοντας τόσο την ασφάλεια εφοδιασμού όσο και την ενοποίηση της ευρωπαϊκής αγοράς. Παράλληλα, έργα σε Αυστρία, Βουλγαρία, Γαλλία, Κάτω Χώρες και Σλοβακία χρηματοδοτούνται σε επίπεδο μελετών.
Μετά την έγκριση από τα κράτη μέλη στην επιτροπή συντονισμού του ΜΣΕ στις 15 Ιανουαρίου 2026, αναμένεται εντός των επόμενων εβδομάδων η επίσημη απόφαση ανάθεσης. Ο εκτελεστικός οργανισμός CINEA θα αναλάβει στη συνέχεια τη σύναψη των συμφωνιών επιχορήγησης με τους δικαιούχους.
Η επόμενη πρόσκληση για ενεργειακές υποδομές έχει ήδη προγραμματιστεί για το δεύτερο τρίμηνο του 2026, επιβεβαιώνοντας ότι οι επενδύσεις σε δίκτυα, αποθήκευση και υδρογόνο αποτελούν πλέον σταθερό πυλώνα της ευρωπαϊκής ενεργειακής πολιτικής.