Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν υπέγραψαν ένα «μνημόνιο κατανόησης» για τη διευθέτηση του πολέμου που ξεκίνησε πριν από σχεδόν τέσσερις μήνες, ανακοίνωσαν Αμερικανοί αξιωματούχοι, σημειώνοντας ότι η τελετή της υπογραφής θα γίνει την Παρασκευή και η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ θα αυξηθεί σταδιακά

Σύμφωνα με έναν αξιωματούχο της αμερικανικής κυβέρνησης, το μνημόνιο υπογράφηκε από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, τον αντιπρόεδρο Τζ. Ντ. Βανς και τον πρόεδρο του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο ίδιος πρόσθεσε ότι η τελετή της υπογραφής θα γίνει την Παρασκευή. «Θα δείτε σημαντική αύξηση της κίνησης στα Στενά του Ορμούζ, στην πραγματικότητα έχει ήδη ξεκινήσει, και θα διογκωθεί με τον καιρό», είπε ο αξιωματούχος που ζήτησε να μην κατονομαστεί. «Πιθανότατα δεν θα επιστρέψουμε σε φυσιολογικές συνθήκες μέσα σε διάστημα δύο εβδομάδων αλλά θα δούμε σημαντική αύξηση στην κίνηση στα Στενά», επέμεινε.

Σύμφωνα με την πηγή αυτήν, οι λεπτομέρειες της συμφωνίας θα ανακοινωθούν μέσα στις επόμενες 24-48 ώρες. Εντός της εβδομάδας οι δύο πλευρές θα ξεκινήσουν και συνομιλίες σε τεχνικό επίπεδο.

Η αποδέσμευση των παγωμένων κεφαλαίων του Ιράν και η άρση των κυρώσεων θα εξαρτηθούν από το κατά πόσο η Τεχεράνη θα εφαρμόσει τη συμφωνία και το σχέδιο της Ουάσινγκτον είναι να παραμείνουν οι στρατιωτικές δυνάμεις της στην περιοχή κατά την επόμενη φάση των διαπραγματεύσεων.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι «υπέγραψε τη συμφωνία» με το Ιράν, διαβεβαιώνοντας ότι η Τεχεράνη «δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα» και τα Στενά του Ορμούζ «θα ανοίξουν πλήρως την Παρασκευή».

Τραμπ: «Υπέγραψα τη συμφωνία» με το Ιράν

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι «υπέγραψε τη συμφωνία» με το Ιράν, διαβεβαιώνοντας ότι η Τεχεράνη «δεν θα αποκτήσει πυρηνικά όπλα» και τα Στενά του Ορμούζ «θα ανοίξουν πλήρως την Παρασκευή».

«Είναι σημαντικό ότι το πετρέλαιο πέφτει και οι μετοχές ανεβαίνουν», ήταν ένα από τα πρώτα σχόλιά του, αφού έγινε γνωστό ότι υπογράφηκε ηλεκτρονικά το μνημόνιο κατανόησης.

Κατά την άφιξή του στο Εβιάν της Γαλλίας για τη σύνοδο κορυφής της G7, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι ο αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς θα μεταβεί στην Ελβετία για τη δια ζώσης υπογραφή της συμφωνίας, την Παρασκευή στη Γενεύη, ωστόσο άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο να μην παραστεί ο ίδιος στην τελετή. «Μπορεί να εμπλακώ, μπορεί και όχι», είπε.

Ο Αμερικανός πρόεδρος είπε επίσης ότι το κείμενο της συμφωνίας θα δοθεί στη δημοσιότητα «στο εγγύς μέλλον», κάποια στιγμή «μετά την Παρασκευή».

Όσον αφορά την άρση των κυρώσεων σε βάρος του Ιράν, ο Τραμπ είπε ότι δεν θα γίνει καμία τέτοια ενέργεια μέχρι οι Ιρανοί «να κάνουν αυτό που υποτίθεται ότι πρέπει να κάνουν».

Η αποχώρηση του Ισραήλ από τον Λίβανο δεν είναι προϋπόθεση

Λίγα λεπτά νωρίτερα, ένας υψηλόβαθμος Αμερικανός αξιωματούχος που ζήτησε να μην κατονομαστεί διαβεβαίωσε ότι η αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τον Λίβανο δεν αποτελεί προϋπόθεση για τη συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν. Το Ισραήλ θα έχει το δικαίωμα να αμυνθεί απέναντι σε ενδεχόμενες επιθέσεις της Χεζμπολάχ, πρόσθεσε.

Όσον αφορά τα Στενά του Ορμούζ, είπε ότι το μνημόνιο ξεκαθαρίζει ότι θα ανοίξουν «χωρίς διόδια για 60 ημέρες». Οι ΗΠΑ αναμένουν εξάλλου ότι η ελεύθερη ναυσιπλοΐα στα Στενά θα αποτελέσει τμήμα της τελικής συμφωνίας.

Οι ΗΠΑ θέλουν να δουν από το Ιράν να κάνει επαληθεύσιμα και μη αναστρέψιμα βήματα και είναι προετοιμασμένες να αποδεσμεύσουν παγωμένα κεφάλαια και να χαλαρώσουν τις κυρώσεις, συνέχισε, λέγοντας μάλιστα ότι «ενδέχεται να κάνουν κάποιες μικρές χειρονομίες στην αρχή».

Ωστόσο, όταν ρωτήθηκε αν οι ΗΠΑ έχουν ήδη ξεπαγώσει κάποια από τα ιρανικά κεφάλαια, όπως αναφέρουν ιρανικά μέσα ενημέρωσης, ο αξιωματούχος απάντησε αρνητικά, με τη λέξη «μηδέν».

Στη Βηρυτό, η συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν εγείρει ανησυχίες

Η συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν αναμένεται να βάλει τέλος στον πόλεμο στον Λίβανο, αλλά σε αυτή δεν γίνεται αναφορά ούτε σε μια ισραηλινή αποχώρηση ούτε στην παύση της υποστήριξης της Τεχεράνης στη Χεζμπολάχ, αφήνοντας πολλά εκκρεμή προβλήματα στον Λίβανο, εκτιμούν αναλυτές.

Οι αρχές του Λιβάνου, που διεξάγουν υπό την πίεση της Ουάσινγκτον χωριστές διμερείς διαπραγματεύσεις με το Ισραήλ, κρατήθηκαν στο περιθώριο κατά τη σύναψη αυτής της συμφωνίας που ανακοινώθηκε τη νύχτα.

Τι προβλέπει η συμφωνία;

Το περιεχόμενο της συμφωνίας που ανακοινώθηκε τη νύχτα δεν δημοσιοποιήθηκε.

Το Ιράν και το Πακιστάν, κύριος διαμεσολαβητής στις διαπραγματεύσεις αυτές, ανακοίνωσαν ότι προβλέπει το τέλος του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, και στον Λίβανο, όπου η φιλοϊρανική Χεζμπολάχ και το Ισραήλ αναμετρώνται στα μέτωπα από τις 2 Μαρτίου.

Ο Λίβανος δεν ενημερώθηκε για τους όρους της συμφωνίας. Ο πρόεδρος του κοινοβουλίου Ναμπίχ Μπέρι, ο οποίος έχει ρόλο διαμεσολαβητή μεταξύ της Χεζμπολάχ και των ΗΠΑ, υπογράμμισε ότι η συμφωνία περιλαμβάνει "έναν δεσμευτικό όρο" που επιβάλλει "να σταματήσει η ισραηλινή επιθετικότητα εναντίον όλου του Λιβάνου".

Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών δήλωσε από την πλευρά του σήμερα ότι οι ΗΠΑ πρέπει να εγγυηθούν ότι το Ισραήλ δεσμεύεται να βάλει τέλος στον πόλεμο στη βόρεια γειτονική του χώρα.

Η Χεζμπολάχ, η οποία "ευχαρίστησε το Ιράν" γιατί συμπεριέλαβε τον Λίβανο στη συμφωνία, σταμάτησε από τη νύχτα τις επιθέσεις της κατά του Ισραήλ, το οποίο από την πλευρά του δεν διεξήγαγε μέχρι το μεσημέρι πλήγματα στον νότο.

Δεν υπάρχει αποχώρηση;

Σύμφωνα με αυτό που διέρρευσε από τη συμφωνία, δεν αναφέρεται αποχώρηση του Ισραήλ. Ο υπουργός Άμυνας του Ισραήλ Ισραελ Κατς δήλωσε ότι η χώρα θα διατηρήσει τα στρατεύματά της στον Λίβανο, όπως στη Συρία και στη Γάζα, "για απεριόριστο χρονικό διάστημα".

"Η συμφωνία αυτή δεν δείχνει να δεσμεύει το Ισραήλ, το οποίο αμέσως μετά γνωστοποίησε ότι δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος. Επομένως είναι πολύ απίθανο να υπάρξει ισραηλινή αποχώρηση από τον νότιο Λίβανο", εκτιμα ο Καρίμ Μπιτάρ, που διδάσκει στο Sciences Po Paris.

Ο ισραηλινός στρατός εξαπέλυσε χερσαία επιχείρηση και προωθήθηκε σε βάθος στο εσωτερικό του Λιβάνου, διασχίζοντας ακόμη και σε μερικά σημεία τον ποταμό Λιτάνι, περίπου 30 χιλιόμετρα από τα σύνορα, σύμφωνα με δυτική στρατιωτική πηγή.

Η πηγή που ζήτησε να μην κατονομαστεί διευκρινίζει ότι "δεκάδες χιλιάδες Ισραηλινοί στρατιώτες" βρίσκονται πλέον στον νότο της χώρας όπου συνεχίζουν να έχουν ορισμένες σταθερές θέσεις.

"Πρόκειται για τη μεγαλύτερη εισβολή μετά την αποχώρησή τους το 2000", υπογραμμίζει η ίδια πηγή σύμφωνα με την οποία η Χεζμπολάχ διατηρεί μια παρουσία στις κατεχόμενες περιοχές.

Το φιλοϊρανικό κόμμα είχε αποκαλύψει ότι έστειλε ενισχύσεις από την αρχή του πολέμου στις περιοχές νοτίως του Λιτάνι, από τις οποίες υποτίθεται ότι θα αποσυρόταν μετά το τέλος της τελευταίας σύγκρουσης με το Ισραήλ τον Νοέμβριο του 2024.

Ποιο το μέλλον για τη Χεζμπολάχ;

Ενώ οι ΗΠΑ ασκούν εδώ και μήνες πίεση στις αρχές του Λιβάνου για τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ, η συμφωνία δεν κάνει αναφορά εκ των προτέρων για το τι πρόκειται να γίνει με τις ομάδες που συνδέονται με το Ιράν.

"Το Ιράν δεν δείχνει να έχει δεσμευτεί να σταματήσει την υποστήριξή του και τη χρηματοδότησή του στη Χεζμπολάχ", εκτιμά ο Καρίμ Μπιτάρ, ενώ για τον ειδικό σε στρατιωτικά θέματα Ριάντ Καχουάτζι, "είναι βέβαιο ότι η Χεζμπολάχ δεν θα δεχτεί να παραδώσει τα όπλα της".

Ο αναλυτής φοβάται ότι μπορεί να υπάρξει "αυξημένη αστάθεια στον Λίβανο, καθώς κυρίως η Χεζμπολάχ πιστεύει ότι μέσω του Ιράν, βγήκε νικήτρια, και ότι θα προσπαθήσει επομένως να επιβάλει τους όρους της" στις αρχές.

Τι γίνεται με τις διμερείς διαπραγματεύσεις;

Ο Λίβανος και το Ισραήλ διεξάγουν από τον Απρίλιο διαπραγματεύσεις υπό την αιγίδα της Ουάσινγκτον, η οποία προσπάθησε να αποσυνδέσει τα μέτωπα στον Λίβανο και στο Ιράν. Οι διαπραγματεύσεις απορρίφθηκαν από τη Χεζμπολάχ και δεν έθεσαν τέλος στον πόλεμο που μετρά ήδη περισσότερους από 3.700 νεκρούς και περισσότερο από ένα εκατομμύριο εκτοπισμένους στον Λίβανο.

Ένας νέος κύκλος διαπραγματεύσεων με δύο σκέλη, ένα πολιτικό και ένα στρατιωτικό, προγραμματίζεται να αρχίσει στις 22 Ιουνίου στην Ουάσινγκτον.

"Θα εντείνουμε τις προσπάθειές μας κατά τις διαπραγματεύσεις της Ουάσινγκτον για να πέτυχουμε πλήρη ισραηλινή αποχώρηση", δήλωσε σήμερα ο πρωθυπουργός του Λιβάνου Ναουάφ Σαλάμ.

Ωστόσο οι αναλυτές αμφιβάλλουν για τη χρησιμότητα της διαδικασίας αυτής, καθώς ο επίσημος Λίβανος παρακάμφθηκε με την ανακοίνωση της συνολικής συμφωνίας.

Για τον Μπιτάρ, ο Λίβανος θα μπορούσε "για μια ακόμη φορά να είναι το εξιλαστήριο θύμα που θα πληρώσει ταυτόχρονα τον αμερικανικό ερασιτεχνισμό, τον ιρανικό κυνισμό, την ισραηλινή ύβρι και για να είμαι ειλικρινής, την απουσία σαφούς στρατηγικής από τη δική του πολιτική τάξη".

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο