Ψαλιδισμένη κατά 25% θα είναι η επιδότηση του πετρελαίου κίνησης στην αντλία από την 1η Ιουνίου, ενώ δεν θα υπάρξει νέος γύρος fuel pass ούτε και παρέμβαση για την τιμή της αμόλυβδης, η οποία παραμένει στα υψηλότερα επίπεδα από το ξέσπασμα του πολέμου.
Η κυβέρνηση αναζήτησε «σολομώντεια» λύση για την επιδότηση των καυσίμων, προσπαθώντας από τη μία να συγκρατήσει τον εκρηκτικό πληθωρισμό και από την άλλη να διαθέσει με σύνεση τον λιγοστό δημοσιονομικό χώρο που έχει απομείνει για τη χρηματοδότηση μέτρων στήριξης. Ο λόγος είναι το κλίμα αβεβαιότητας.
Έτσι, λίγα 24ωρα πριν τελειώσει ο μήνας, ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης θα παραταθεί κατά τον μήνα Ιούνιο αλλά με μειωμένο ποσό: από τα 20 λεπτά στη λιανική, η επιδότηση για τον Ιούνιο θα συγκρατηθεί στα 15 λεπτά και η «διόρθωση» θα φανεί στα πρατήρια από την 1η Ιουνίου με αύξηση στην τιμή λιανικής κατά πέντε λεπτά.
Δεύτερος γύρος fuel pass στην παρούσα ενεργειακή κρίση δεν θα υπάρξει, κάτι που σημαίνει ότι το πρόσθετο δημοσιονομικό κόστος για τον Ιούνιο θα κινηθεί στην περιοχή των 40 εκατ. ευρώ. Από την άλλη, θα καταβληθεί προσπάθεια μέσα στον Ιούνιο να διατεθεί στην αγορά το επίδομα για τους γονείς με παιδιά (σ.σ.: 150 ευρώ ανά τέκνο), καθώς από μόνο του ισοδυναμεί με άμεση εισοδηματική ενίσχυση της τάξεως των 240 εκατ. ευρώ.
Όσον αφορά τον πληθωρισμό, όλα θα εξαρτηθούν από την πορεία της διεθνούς τιμής του πετρελαίου μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Ο Μάιος είναι πλέον δεδομένο ότι θα φέρει υψηλή μεταβολή στον δείκτη τιμών καταναλωτή, καθώς η έκρηξη ειδικά στην τιμή λιανικής της αμόλυβδης -η ετήσια μεταβολή σε σχέση με πέρυσι ξεπερνά το 20% και πλέον δεν υπάρχει χρόνος για σημαντική αποκλιμάκωση μέχρι το τέλος της εβδομάδας- θα κάνει «ζημιά».
Με οποιοδήποτε ποσοστό άνω του 5%, ο μέσος πληθωρισμός από τις αρχές του χρόνου θα ξεπεράσει τον αναθεωρημένο στόχο για συγκράτηση του μέσου ετήσιου ρυθμού μεταβολής των τιμών στο 3,2%. Πλέον, φαντάζει πιο πιθανό να επιβεβαιωθεί η πρόβλεψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για 3,7% στο σύνολο της χρονιάς παρά η εκτίμηση της ελληνικής κυβέρνησης, καθώς με μέσο πληθωρισμό άνω του 3,5% στο εξάμηνο θα είναι πολύ δύσκολο να συγκρατηθεί ο ρυθμός μεταβολής των τιμών μέσα στο καλοκαίρι, ειδικά από τη στιγμή που η ζήτηση θα εκτοξευτεί λόγω τουρισμού.
Η απόφαση της κυβέρνησης, όπως ανακοινώθηκε χθες από τον πρωθυπουργό στη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, δείχνει ότι καταβάλλεται προσπάθεια να κερδηθεί χρόνος, καθώς το τέλος της ενεργειακής κρίσης δεν είναι ακόμη ορατό. Η προοπτική προόδου στις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ-Ιράν έφερε την τιμή του βαρελιού κάτω από τα 100 δολάρια το βαρέλι και στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων πέντε εβδομάδων, όμως, γεγονός είναι ότι απέχουμε πολύ ακόμη από την ομαλότητα.
Ουδείς μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο οι υψηλές τιμές της ενέργειας να διατηρηθούν για όλο το καλοκαίρι. Επίσης, κανείς δεν γνωρίζει τι θα γίνει στο «μέτωπο» του φυσικού αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς εκκρεμεί η διαδικασία αναπλήρωσης των ευρωπαϊκών αποθεμάτων εν όψει του χειμώνα κάτι που θα φέρει αυξημένη ζήτηση και ενίσχυση τιμών.
Τα δημοσιονομικά δεδομένα
Η οριζόντια επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης επιλέχθηκε να ενεργοποιηθεί από την 1η Απριλίου, καθώς η κρίση στη Μέση Ανατολή χτύπησε άμεσα την τιμή λιανικής του συγκεκριμένου καυσίμου, ανεβάζοντας τη μέση πανελλαδική τιμή ανά λίτρο στα 2,12 ευρώ. Φοβούμενο έκρηξη του μεταφορικού κόστους και δημιουργία δευτερογενών πληθωριστικών κύκλων, το οικονομικό επιτελείο υιοθέτησε την οριζόντια επιδότηση των 20 λεπτών στη λιανική (16 λεπτά επί της τιμής χονδρικής) για να συγκρατήσει τον πληθωρισμό, ο οποίος -χωρίς αυτά τα 20 λεπτά- ενδεχομένως να προσέγγιζε το 6% μέσα στον Απρίλιο αντί για το 5,4% που έκλεισε τελικώς.
Η επιδότηση βοήθησε και η μέση πανελλαδική τιμή του πετρελαίου κίνησης είναι αυτήν τη στιγμή στα επίπεδα του 1,8 ευρώ ανά λίτρο, υψηλότερα βέβαια σε σχέση με το 1,55 ευρώ που ήταν η τιμή διάθεσης πριν ξεκινήσει ο πόλεμος. Ακριβώς επειδή η αποκλιμάκωση ήταν μεγαλύτερη από αυτήν που θα έφερνε ούτως ή άλλως η κρατική επιδότηση, επιλέχθηκε και να «ψαλιδιστεί» η επιδότηση. Τώρα ο Ιούνιος μπορεί να βγει με 40 εκατ. ευρώ, ποσό που θα αφαιρεθεί από το εναπομείναν μαξιλάρι των 200 εκατ. ευρώ.
Το ζητούμενο είναι να παραμείνουν πυρομαχικά για ενίσχυση και μέσα στο καλοκαίρι εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο. Να σημειωθεί ότι η επιδότηση του πετρελαίου κίνησης θεωρείται μέτρο οριζόντιου χαρακτήρα, άρα το κόστος χρηματοδότησής του δεν μπορεί να εξαιρεθεί από τον κανόνα των καθαρών δαπανών αν τελικώς η Ε.Ε. αποφασίσει να χαλαρώσει έστω λίγο τα δημοσιονομικά λουριά (σ.σ.: αν αυτό συμβεί θα αφορά μόνο τα στοχευμένα μέτρα εφάπαξ χαρακτήρα).
(από την εφημερίδα «ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ»)