Η κεντρική τράπεζα προβλέπει ότι ο πληθωρισμός θα υποχωρήσει στο 15% έως το τέλος του 2027 και περαιτέρω στο 9% έως το τέλος του 2028, πριν σταθεροποιηθεί γύρω από τον μεσοπρόθεσμο στόχο του 5%. Παράλληλα, αναθεώρησε προς τα πάνω και τον ενδιάμεσο στόχο πληθωρισμού για το 2026 στο 24%, από το προηγούμενο 16%, ενώ έθεσε νέους ενδιάμεσους στόχους 15% για το 2027 και 9% για το 2028.
Στην πρώτη έκθεση πληθωρισμού του έτους, που δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο, η CBRT είχε ήδη προειδοποιήσει για αυξανόμενες πιέσεις στις τιμές λόγω σοκ στην προσφορά τροφίμων, αναθεωρώντας το εύρος πρόβλεψης στο 15%-21% από 13%-19%, διατηρώντας όμως αμετάβλητο τον ενδιάμεσο στόχο στο 16%.
Ο Καραχάν δήλωσε ότι η τράπεζα αποφάσισε να σταματήσει τη χρήση εύρους προβλέψεων στις κατευθυντήριες γραμμές της για τον πληθωρισμό, λόγω της αυξημένης αβεβαιότητας γύρω από τις προοπτικές.
Οι τιμές ενέργειας γίνονται ο βασικός μοχλός πληθωρισμού
Ο Καραχάν επισήμανε ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις μετά τον πόλεμο με το Ιράν δημιούργησαν ένα «απροσδόκητα σοβαρό περιβάλλον αβεβαιότητας» για την παγκόσμια οικονομία και τις κεντρικές τράπεζες. Σημείωσε ότι ο πόλεμος οδήγησε γρήγορα σε άνοδο του κόστους ενέργειας και μεταφορών, προσθέτοντας ότι η διάρκεια των περιφερειακών εντάσεων και των διαταραχών στην προσφορά παραμένει η βασική αβεβαιότητα για τον πληθωρισμό.
Ο ετήσιος πληθωρισμός αυξήθηκε στο 32,4% τον Απρίλιο, ενώ ο ετήσιος ενεργειακός πληθωρισμός εκτινάχθηκε κατά 19 ποσοστιαίες μονάδες στο 47% μέσα στους τελευταίους δύο μήνες, λόγω της ανόδου στις τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η κεντρική τράπεζα ανέφερε στην έκθεσή της ότι τα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος και φυσικού αερίου αναθεωρήθηκαν προς τα πάνω μετά την αύξηση του κόστους εισαγωγών. Η τιμολόγηση του φυσικού αερίου για τα νοικοκυριά έγινε επίσης ακριβότερη μέσω ενός κλιμακωτού συστήματος χρέωσης, που επιβάλλει υψηλότερες τιμές σε μεγαλύτερη κατανάλωση.
Οι τιμές των τροφίμων συνέβαλαν επίσης στις πληθωριστικές πιέσεις κατά τους πρώτους μήνες του έτους, ιδιαίτερα μετά τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες που ώθησαν έντονα προς τα πάνω τις τιμές των λαχανικών τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο. Η τράπεζα αναμένει ότι ο πληθωρισμός τροφίμων θα υποχωρήσει τους επόμενους μήνες καθώς οι συνθήκες προσφοράς θα ομαλοποιηθούν.
Η αυστηρή πολιτική συνεχίζεται, οι προοπτικές ανάπτυξης αποδυναμώνονται
Ο επικεφαλής της CBRT δήλωσε ότι θα διατηρηθεί μια αυστηρή νομισματική πολιτική για να περιοριστούν οι πληθωριστικοί κίνδυνοι που προέρχονται από τις αγορές ενέργειας και τη γεωπολιτική αβεβαιότητα. Αφού μείωσε το βασικό επιτόκιο κατά 100 μονάδες βάσης στο 37% τον Ιανουάριο, η τράπεζα διατήρησε τα επιτόκια αμετάβλητα τον Μάρτιο και τον Απρίλιο, καθώς η μεταβλητότητα που προκλήθηκε από τον πόλεμο εντάθηκε.
Ο Καραχάν εξήγησε ότι οι αρχές ανέστειλαν τις δημοπρασίες repos μίας εβδομάδας τον Μάρτιο και αύξησαν το κόστος χρηματοδότησης για να ενισχύσουν τη νομισματική σύσφιξη. Το επιτόκιο αναφοράς στις αγορές χρήματος αυξήθηκε περίπου στο 40% κατά την περίοδο αυτή. Η τράπεζα συνέχισε επίσης τα μακροπροληπτικά μέτρα που αποσκοπούν στη στήριξη των καταθέσεων σε τουρκική λίρα, στον έλεγχο της πιστωτικής επέκτασης και στη σταθεροποίηση των συνθηκών ρευστότητας.
Η έκθεση υπογράμμισε ότι η παγκόσμια αναπτυξιακή δυναμική αναμένεται να εξασθενήσει σημαντικά το 2026 λόγω γεωπολιτικών εντάσεων, επιβράδυνσης του εμπορίου και αυξημένων τιμών ενέργειας.
Η ασθενέστερη εξωτερική ζήτηση πιθανότατα θα επηρεάσει τις εξαγωγές της Τουρκίας, αν και τα στοιχεία εμπορίου του Απριλίου έδειξαν αύξηση των εξαγωγών και μείωση των εισαγωγών. Παρά την άνοδο του κόστους εισαγωγής ενέργειας, το εμπορικό έλλειμμα μειώθηκε τον Απρίλιο σε σύγκριση με το πρώτο τρίμηνο, υποστηριζόμενο από την πτώση των εισαγωγών εξαιρουμένων του χρυσού και των ενεργειακών προϊόντων. Ωστόσο, η τράπεζα προειδοποίησε ότι η συνεχιζόμενη γεωπολιτική αστάθεια και οι υψηλές τιμές πετρελαίου θα μπορούσαν να αυξήσουν τις πιέσεις στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών κατά το υπόλοιπο του έτους.