Δεν έχει ακόμη επιτευχθεί ουσιαστική πρόοδος για μια συμφωνία που θα έβαζε τέλος στον πόλεμο μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Παρά την εύθραυστη εκεχειρία, οι δύο πλευρές συνεχίζουν τις αμοιβαίες επιθέσεις στον Κόλπο, ενώ αξιολόγηση των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το Ιράν θα μπορούσε να αντέξει για μήνες σε πιθανό ναυτικό αποκλεισμό.
Στο Ορμούζ και στην ευρύτερη περιοχή σημειώνονται από τις πιο έντονες συγκρούσεις από τότε που τέθηκε σε ισχύ η εκεχειρία πριν από έναν μήνα. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έγιναν επίσης ξανά στόχος επιθέσεων την Παρασκευή.
Η Ουάσινγκτον περιμένει την απάντηση της Τεχεράνης σε αμερικανική πρόταση που αποσκοπεί στον επίσημο τερματισμό του πολέμου. Η συγκεκριμένη πρόταση στοχεύει πρώτα στη λήξη των συγκρούσεων πριν περάσουν σε πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα, όπως το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, δήλωσε την Παρασκευή στη Ρώμη ότι αναμενόταν απάντηση του Ιράν την ίδια ημέρα. Ωστόσο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ ανέφερε ότι η Τεχεράνη εξακολουθεί να αξιολογεί την πρόταση.
Το Ιράν μπορεί να αντέξει μήνες σε αποκλεισμό
Οι συγκρούσεις μεταξύ ιρανικών δυνάμεων και αμερικανικών πλοίων στο Ορμούζ συνεχίζονται κατά διαστήματα από την Παρασκευή. Το πρακτορείο Fars μετέδωσε ότι κατά καιρούς σημειώνεται ένταση στην περιοχή, ενώ το πρακτορείο Tasnim, επικαλούμενο στρατιωτική πηγή, ανέφερε ότι η κατάσταση αργότερα ηρέμησε, χωρίς όμως να αποκλείονται νέες συγκρούσεις.
Ο αμερικανικός στρατός ανακοίνωσε ότι δύο πλοία που συνδέονται με το Ιράν στοχοποιήθηκαν ενώ προσπαθούσαν να εισέλθουν σε ιρανικό λιμάνι. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, αμερικανικό πολεμικό αεροσκάφος έπληξε τις καμινάδες των πλοίων και τα ανάγκασε να επιστρέψουν.
Από την έναρξη του πολέμου, στις 28 Φεβρουαρίου, μετά τις αεροπορικές επιδρομές ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν, η Τεχεράνη έχει περιορίσει σε μεγάλο βαθμό τη διέλευση μη ιρανικών πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ. Πριν από τον πόλεμο, περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου περνούσε από αυτό το στενό θαλάσσιο πέρασμα.
Οι ΗΠΑ άρχισαν τον περασμένο μήνα να εφαρμόζουν αποκλεισμό σε ιρανικά πλοία. Ωστόσο, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, η αξιολόγηση της CIA δείχνει ότι θα χρειάζονταν περίπου τέσσερις μήνες ώστε ο αμερικανικός αποκλεισμός στα ιρανικά λιμάνια να προκαλέσει σοβαρή οικονομική πίεση στην Τεχεράνη. Αυτό ενισχύει τα ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της πίεσης του προέδρου Donald Trump απέναντι στο Ιράν, σε μια σύγκρουση που δεν απολαμβάνει ευρεία στήριξη από ψηφοφόρους και συμμάχους των ΗΠΑ.
Από την άλλη πλευρά, ανώτερος αξιωματούχος των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών διέψευσε τους ισχυρισμούς σχετικά με την ανάλυση της CIA, που είχε αναδείξει αρχικά η Washington Post.
Η ένταση δεν περιορίστηκε μόνο στο Ορμούζ. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν ότι την Παρασκευή δύο βαλλιστικοί πύραυλοι και τρία μη επανδρωμένα αεροσκάφη που εκτοξεύθηκαν από το Ιράν αναχαιτίστηκαν από τα συστήματα αεράμυνας. Τρεις άνθρωποι τραυματίστηκαν μέτρια.
Το Ιράν είχε στο παρελθόν στοχοποιήσει τα ΗΑΕ και άλλες χώρες του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις. Οι τελευταίες επιθέσεις, που τα ΗΑΕ χαρακτήρισαν «μεγάλη κλιμάκωση», εντάθηκαν μετά την ανακοίνωση από τον Τραμπ του σχεδίου «Freedom Project», που προέβλεπε συνοδεία πλοίων στα Στενά του Ορμούζ. Ο Τραμπ ανέστειλε το σχέδιο 48 ώρες αργότερα.
Την Πέμπτη, ο Τραμπ υποστήριξε ότι η εκεχειρία που ανακοινώθηκε στις 7 Απριλίου εξακολουθεί να ισχύει παρά την ένταση, ενώ το Ιράν κατηγόρησε τις ΗΠΑ για παραβίασή της.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, δήλωσε: «Κάθε φορά που τίθεται στην ατζέντα η πιθανότητα διπλωματικής λύσης, οι ΗΠΑ στρέφονται σε απερίσκεπτες στρατιωτικές περιπέτειες».
Το πρακτορείο Mehr μετέδωσε επίσης ότι σε αμερικανική επίθεση εναντίον ιρανικού εμπορικού πλοίου το βράδυ της Πέμπτης σκοτώθηκε ένα μέλος του πληρώματος, 10 τραυματίστηκαν και έξι αγνοούνται.
Οι ΗΠΑ συνεχίζουν τη διπλωματία ενώ αυξάνουν την πίεση των κυρώσεων
Οι ΗΠΑ δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν τη διεθνή στήριξη που επιθυμούν στη σύγκρουση με το Ιράν. Ο Ρούμπιο, μετά τη συνάντησή του με τη Μελόνι δήλωσε ότι αναρωτιέται γιατί η Ιταλία και άλλοι σύμμαχοι δεν στηρίζουν τις προσπάθειες της Ουάσινγκτον για επαναλειτουργία του Ορμούζ στη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Ο Ρούμπιο προειδοποίησε ότι το να επιτραπεί στο Ιράν να ελέγχει ουσιαστικά έναν διεθνή θαλάσσιο δρόμο θα δημιουργούσε επικίνδυνο προηγούμενο.
Παράλληλα με τη διπλωματική προσπάθεια, η Ουάσινγκτον αυξάνει και την οικονομική πίεση προς την Τεχεράνη. Το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών ανακοίνωσε ότι, πριν από την επίσκεψη του Τραμπ στην Κίνα για συνάντηση με τον πρόεδρο Xi Jinping, επιβλήθηκαν κυρώσεις σε 10 πρόσωπα και εταιρείες που φέρονται να στήριζαν την πρόσβαση του ιρανικού στρατού σε πρώτες ύλες για την παραγωγή όπλων και drones τύπου Shahed.
Στη λίστα κυρώσεων περιλαμβάνονται και εταιρείες με έδρα την Κίνα και το Χονγκ Κονγκ.
Το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών ανέφερε επίσης ότι είναι έτοιμο να λάβει νέα μέτρα κατά ξένων εταιρειών που στηρίζουν τις παράνομες εμπορικές δραστηριότητες του Ιράν, ενώ προειδοποίησε ότι μπορεί να επιβληθούν δευτερογενείς κυρώσεις και σε ξένα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων οργανισμών που συνδέονται με ανεξάρτητα κινεζικά διυλιστήρια πετρελαίου.
(πηγή: Reuters)