Οι κυβερνήσεις που έσπευσαν να μειώσουν τους φόρους στα καύσιμα μετά την έναρξη του πολέμου στο Ιράν πρέπει να καταργήσουν σταδιακά αλλά γρήγορα τις δαπανηρές επιδοτήσεις στην ενέργεια, δήλωσε ο νέος επικεφαλής οικονομολόγος του ΟΟΣΑ

Περισσότερες από 25 χώρες — από κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης έως αναπτυσσόμενες αγορές όπως η Βραζιλία και η Ινδία — έχουν μειώσει τους φόρους στα καύσιμα για να προστατεύσουν τους καταναλωτές από το σοκ των τιμών της ενέργειας που προκάλεσε η σύγκρουση. Εναλλακτικές λύσεις, όπως ο έλεγχος των τιμών, οι επιδοτήσεις, ή οι χρηματικές ενισχύσεις, έχουν υιοθετηθεί σε μικρότερο βαθμό.

Ωστόσο, ο Stefano Scarpetta, ο οποίος ανέλαβε επικεφαλής οικονομολόγος στον οργανισμό με έδρα το Παρίσι αυτόν τον μήνα, δήλωσε ότι οι μειώσεις φόρων, αν και εφαρμόζονται γρήγορα, είναι πολύ δαπανηρές για να διατηρηθούν για μεγάλο χρονικό διάστημα. Η εμπειρία από την ενεργειακή κρίση του 2022 στην Ευρώπη έδειξε ότι «το κόστος αυτών των πολιτικών είναι ιδιαίτερα υψηλό», εξήγησε ο Scarpetta, αναφερόμενος στις επιδοτήσεις που εφαρμόστηκαν μετά την πλήρη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Αυτές τροφοδότησαν τον πληθωρισμό, συσσώρευσαν δημοσιονομικά προβλήματα, και υπονόμευσαν τα κίνητρα για τη μείωση της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα.

Η Κομισιόν προειδοποίησε επίσης τα 27 κράτη-μέλη της ΕΕ να μην δαπανήσουν υπερβολικά κεφάλαια για να προστατεύσουν τους καταναλωτές και τις βιομηχανίες από τις υψηλές τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, καθώς αυτό ενέχει τον κίνδυνο να οδηγήσει σε δημοσιονομική κρίση.

Ο ΟΟΣΑ εξακολουθεί να αναμένει ότι η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή θα οδηγήσει σε αύξηση του πληθωρισμού και θα πλήξει την ανάπτυξη τους επόμενους μήνες, παρά την πιθανότητα να ξαναρχίσουν οι εξαγωγές μέσω των Στενών του Ορμούζ μετά τη συμφωνία των ΗΠΑ και του Ιράν για κατάπαυση του πυρός δύο εβδομάδων. «Η αβεβαιότητα παραμένει πολύ υψηλή», δήλωσε ο Scarpetta, επισημαίνοντας ότι οι τελευταίες εξελίξεις θα μπορούσαν να επιτρέψουν στον ΟΟΣΑ να διατηρήσει την πρόβλεψη που δημοσίευσε στα τέλη Μαρτίου, σύμφωνα με την οποία ο πληθωρισμός στις κύριες οικονομίες του G-20 θα κυμανθεί κατά μέσο όρο στο 4% το 2026, αντί να στραφεί σε ένα πιο δυσμενές σενάριο. Τον Δεκέμβριο, ο ΟΟΣΑ είχε προβλέψει μέσο όρο μόλις 2,8% για το τρέχον έτος. 

Αναγνώρισε, επίσης, ότι οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας και η διαταραχή του εμπορίου μέσω του Περσικού Κόλπου θα μπορούσαν να επιβραδύνουν την ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης. Αυτό θα αποτελούσε πλήγμα για τις προοπτικές της παγκόσμιας ανάπτυξης, καθώς η ταχεία υιοθέτηση εργαλείων ΑΙ ήταν ένας από τους κύριους λόγους για τους οποίους ο ΟΟΣΑ επρόκειτο να αναθεωρήσει προς τα πάνω τις προβλέψεις του για τις περισσότερες μεγάλες οικονομίες πριν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ ξεκινήσουν επιθέσεις εναντίον του Ιράν στα τέλη Φεβρουαρίου.

Ο Scarpetta δήλωσε ότι η έντονη αβεβαιότητα καθιστά ακόμη πιο σημαντικό για τις κυβερνήσεις να περιορίσουν χρονικά τα μέτρα ενεργειακής στήριξης και να τα στοχεύσουν σε νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος και επιχειρήσεις υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης. Ο καθορισμός ενός κατάλληλου επιπέδου στήριξης για τις επιχειρήσεις θα ήταν «πιο δύσκολος», είπε, δεδομένου του κινδύνου οι επιδοτήσεις να στηρίξουν εταιρείες “ζόμπι”  που διαφορετικά θα έπρεπε να σταματήσουν να λειτουργούν. Αυτό συνέβη μετά την πανδημία COVID-19, όταν οι κυβερνήσεις πλήρωναν τους εργοδότες για να διατηρήσουν τους εργαζομένους στις θέσεις εργασίας τους. Οι κυβερνήσεις θα πρέπει, επομένως, να διασφαλίσουν ότι οι επιχειρήσεις θα αναλάβουν μέρος του βάρους του αυξημένου ενεργειακού κόστους, ακόμη και αν προσφέρουν κάποια στήριξη σε όσους δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν, υποστήριξε.

Ο Scarpetta μίλησε πριν από την παρουσίαση μιας έκθεσης του ΟΟΣΑ που περιγράφει τρόπους με τους οποίους οι κυβερνήσεις μπορούν να ξεπεράσουν τη μακροχρόνια πτώση της παραγωγικότητας που έχει υπονομεύσει την ανάπτυξη και το βιοτικό επίπεδο. Μέτρα για την αποτροπή της κερδοσκοπίας των επιχειρήσεων από την κρίση, όπως το εργαλείο fuel finder που προωθεί η βρετανική κυβέρνηση, θα ήταν σημαντικά «για να διασφαλιστεί ότι οποιαδήποτε στήριξη στις τιμές θα φτάσει στους καταναλωτές», πρόσθεσε. Επισήμανε το Ηνωμένο Βασίλειο ως μία από τις λίγες χώρες όπου οι προοπτικές ανάπτυξης δεν είχαν βελτιωθεί ακόμη και πριν από την έναρξη της σύγκρουσης με το Ιράν. Προέτρεψε την κυβέρνηση του Keir Starmer να κάνει περισσότερα για να βοηθήσει τους νέους να βρουν θέσεις μαθητείας, να μειώσει το κόστος φροντίδας των παιδιών για τους εργαζόμενους γονείς, και να εξομαλύνει τις «ατέλειες» στο σύστημα φόρου εισοδήματος που αποδυνάμωσαν τα κίνητρα εργασίας για όσους έχουν υψηλότερα εισοδήματα. 

Ακολουθήστε το energia.gr στο Google News!Παρακολουθήστε τις εξελίξεις με την υπογραφη εγκυρότητας του energia.gr
Απόρρητο