των χωρών αυτών έχουν αρχίσει να επανεξετάζουν τις εναλλακτικές διόδους εξαγωγών, όπως οι αγωγοί που παρακάμπτουν τον πορθμό. Εντούτοις, τα έργα αυτά χαρακτηρίζονται ιδιαίτερα κοστοβόρα, ενώ η ασφάλειά τους αξιολογείται δύσκολα.
Καθώς οι παγκόσμιες αγορές κρατούν το βλέμμα στραμμένο στα Στενά του Ορμούζ και τη νέα πραγματικότητα που διαμορφώνει εκεί το Ιράν, τα γειτονικά κράτη προσπαθούν να λύσουν τη δύσκολη εξίσωση της διάσωσης των εξαγωγών τους. Ύστερα από σχεδόν πέντε εβδομάδες όπου οι εξαγωγές έχουν καταρρεύσει, πολλές ηγεσίες αντιλαμβάνονται πως ο εγκλωβισμός τους στη γεωγραφία της Μέσης Ανατολής απειλεί τις οικονομίες τους. Το αίσθημα αυτό είναι ιδιαίτερα έντονο σε λιγότερο αναπτυγμένες οικονομίες όπως το Ιράκ, οι οποίες βασίζονται στις εξαγωγές πετρελαίου ώστε να παραμείνουν λειτουργικές. Χαρακτηριστικά, οι εξαγωγές του Ιράκ τον Μάρτιο του 2026 μειώθηκαν κατά 80% συγκριτικά με τον Μάρτιο 2025.
Αντιθέτως, οι εξαγωγές της Σαουδικής Αραβίας μειώθηκαν κατά 25% για την ίδια περίοδο. Η απόκλιση αυτή οφείλεται στην αξιοποίηση του τερματικού Yanbu, το οποίο τροφοδοτείται από τον αγωγό East-West. Κατασκευασμένες τη δεκαετία του 1980, οι υποδομές αυτές υπολειτουργούσαν για χρόνια. Όμως, εντός των τελευταίων εβδομάδων, η Σαουδική Αραβία έχει αναγκαστεί να εκτρέψει τις εξαγωγές πετρελαίου προς την Ερυθρά Θάλασσα, με τις φορτώσεις στο Yanbu να εκτινάσσονται από το 1,3 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα πριν την έναρξη του πολέμου στα άνω των 4 εκατομμυρίων bpd προς τα τέλη Μαρτίου. Μία παρόμοια προσέγγιση έχουν ακολουθήσει και τα HAE, στρεφόμενα προς το τερματικό της Fujairah.
Με αυτά τα δεδομένα, πολλοί αξιωματούχοι στην περιοχή θεωρούν πως η κατασκευή νέων αγωγών αποτελεί μονόδρομο για την αποφυγή μίας παρόμοιας κρίσης στο μέλλον. Οι αγωγοί αυτοί θα μπορούσαν να κατευθυνθούν είτε στον νότο, προς την Αραβική Θάλασσα, είτε στη δύση, προς την Ερυθρά Θάλασσα, είτε στον βορρά, προς τη Μεσόγειο Θάλασσα. Βεβαίως, ο λόγος που τέτοιου είδους επενδύσεις δεν είχαν υλοποιηθεί τις προηγούμενες δεκαετίες παραμένει: η γεωμορφολογία της Μέσης Ανατολής τα καθιστά εξαιρετικά ακριβά. Για παράδειγμα, η πορεία προς την Αραβική Θάλασσα περνά μέσα από βουνά και ερήμους.
Πέραν αυτού, υπάρχει και το γεωπολιτικό πρόβλημα. Αφενός, τα κράτη του Περσικού Κόλπου συνεχίζουν να ανταγωνίζονται, τόσο ως εξαγωγείς ορυκτών καυσίμων, όσο και ως διπλωματικοί παράγοντες. Διαμάχες όπως εκείνη μεταξύ Σαουδικής Αραβίας εναντίον Κατάρ και Σαουδικής Αραβίας εναντίον ΗΑΕ κλιμακώθηκαν τόσο πολύ ώστε κατέληξαν σε πολέμους δια αντιπροσώπων. Η κατασκευή αγωγών που θα διασχίζουν περισσότερες από μία χώρες προϋποθέτει τη συνεργασία πολλών κυβερνήσεων, η καθεμία από τις οποίες έχει τα δικά της συμφέροντα. Εξάλλου, ακόμα και στην Ευρώπη, το πρόβλημα του ελέγχου των αγωγών είναι επίκαιρο.
Αφετέρου, οι νέοι αγωγοί δεν θα είναι απαραίτητα ασφαλέστεροι σε σχέση με τα Στενά του Ορμούζ. Ο πόλεμος Ρωσίας- Ουκρανίας έχει αποδείξει πως οι ενεργειακές υποδομές είναι πολύ ευάλωτες, ενώ οι Χούθι έχουν συχνά στοχοποιήσει σταθμούς παραγωγής ορυκτών καυσίμων στις γειτονικές χώρες. Ως εκ τούτου, ακόμα κι αν οι ηγεσίες του Περσικού Κόλπου επένδυαν δισεκατομμύρια δολάρια σε νέους αγωγούς, αυτοί θα μπορούσαν να αποτελέσουν δυνητικούς στόχους των αντιπάλων τους. Σε μία περιφέρεια όπου οι παραστρατιωτικές οργανώσεις δρουν ανεξέλεγκτα, το επενδυτικό ρίσκο είναι πολύ μεγάλο.